Komisja Europejska zaproponowała nowe przepisy UE dotyczące zamówień publicznych, które uwzględniają kryteria związane z wysokiej jakości miejscami pracy

Nowe przepisy, których projekt Komisja Europejska opublikowała 9 września, mają sprawić, że zamówienia publiczne będą częściej trafiać do firm, które przestrzegają praw pracowników i układów zbiorowych. Kryterium ceny straci na znaczeniu.

Związki zawodowe zasadniczo pozytywnie oceniają propozycję, ale domagają się silniejszych zasad dotyczących podwykonawstwa, praw pracowników i warunków społecznych. Apelują o podejście „Made in Europe” oraz wykluczanie z przetargów firm, które naruszają przepisy prawa pracy lub przepisy podatkowe.

W ich ocenie, środki publiczne powinny wspierać dobre miejsca pracy, uczciwe wynagrodzenia i prawa pracowników, a nie preferować firmy, które oferują najniższą cenę.

Nowe regulacje dotyczące zamówień publicznych mają także potencjał, aby stać się ważnym narzędziem wzmacniania dialogu społecznego w Europie. Jak w swojej wstępnej ocenie projektu zaznacza Europejska Konfederacja Związków Zawodowych wśród kryteriów społecznych uwzględniono promowanie „wysokiej jakości miejsc pracy, w tym poprzez uznanie roli negocjacji zbiorowych”.

Państwo i instytucje publiczne, wydając środki publiczne, powinny zatem uzyskać możliwość wymagania określonych standardów społecznych, płacowych i pracowniczych.

„Solidarność” popiera zaproponowany kierunek i wysiłki EKZZ, która przestrzega, aby wydatkowanie środków publicznych było powiązane z przestrzeganiem standardów społecznych. Europejska centrala związkowa podnosi także problem podwykonawstwa. W wielu wypadkach przedsiębiorstwo wygrywające przetarg przekazuje  część realizacji zamówienia kolejnym firmom, które stosują gorsze warunki zatrudnienia. W ocenie EKZZ nowe przepisy powinny obejmować głównego wykonawcę i podwykonawców.

Stanowisko europejskich związków zawodowych

Europejski ruch związkowy pozytywnie ocenia kierunek zaproponowanej przez Komisję Europejską reformy zamówień publicznych podkreślając, że jest to szansa na wykorzystanie środków publicznych do tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy.

„Rozporządzenie o zamówieniach publicznych otwiera drogę do miejsc pracy wysokiej jakości”    – komentuje IndustriAll Europe.

EFFAT zwraca uwagę na problem podwykonawstwa i warunków pracy. Organizacja wskazuje, że reforma powinna zagwarantować, aby zamówienia na usługi cateringowe były przyznawane na podstawie kryteriów społecznych i środowiskowych, a nie ceny.

Europejska Federacja Pracowników Transportu (ETF)  wskazuje, że zamówienia publiczne odpowiadają za ponad 17% PKB Unii Europejskiej i mają bezpośredni wpływ na warunki pracy milionów pracowników. ETF pozytywnie ocenia odejście od możliwości przyznawania zamówień na podstawie ceny. Firmy naruszające prawo pracy powinny być wykluczane z postępowań o zamówienia publiczne.

UNI Europa zwraca uwagę, że unijne przepisy dotyczące zamówień publicznych mogą sprawić, że wydatki publiczne rzędu 2.5 bln euro przyczynią się do poprawy sytuacji  bytowej pracowników.

Jak podkreśla centrala zrzeszająca pracowników usług w sektorze prywatnym, środki publiczne powinny być kierowane do przedsiębiorstw, które zapewniają dobre warunki zatrudnienia, uczciwe wynagrodzenie, przestrzegają praw pracowników i prowadzą dialog ze związkami zawodowymi. Istotne jest objęcie tymi zasadami całego łańcucha realizacji zamówienia  – głównego wykonawcy jak i podwykonawcy – ocenia UNI Europa.

Treść projektu dostępna jest tutaj.

mś