Przekształcanie umów cywilnoprawnych w umowy o pracę. PIP pokazało wyniki kontroli

W okresie od 8 lipca do 13 sierpnia do Państwowej Inspekcji Pracy wpłynęło 690 skarg i wniosków dotyczących nieprawidłowego wyboru cywilnoprawnej formy zatrudnienia – przekazała Inspekcja.

Pierwsze efekty kontroli PIP 

W okresie od 8 lipca do 13 sierpnia do Państwowej Inspekcji Pracy wpłynęło 690 skarg i wniosków dotyczących nieprawidłowego wyboru cywilnoprawnej formy zatrudnienia – przekazała Inspekcja. 

PIP podało również, że od początku 2026 roku liczba skarg wyniosła 1794, co oznacza trzykrotny wzrost, bo w analogicznym okresie ubiegłego roku było ich 619. 

Zdecydowana większość skarg dotyczy nieprawidłowo zawartych umów zleceń oraz umów o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o zleceniu. 

Z analizy Państwowej Inspekcji Pracy wynika, że skargi nie występują szczególnie często w jakimś konkretnym sektorze czy branży. Ponadto dotyczą one tak sektora prywatnego jak i publicznego, występują zarówno w małych, jak i dużych firmach. Autorami skarg są zarówno osoby pracujące w usługach, handlu, produkcji, branży ochroniarskiej czy wykonujące pracę platformową. 

Znaczna część wpływających skarg dotyczy zakończonych jeszcze przed 8 lipca okresów pracy, a to uniemożliwia zastosowanie nowych narzędzi przekwalifikowania umów cywilnoprawnych. Wiele z nich zawiera również istotne braki formalne. Możliwość ich dalszego procedowania będzie warunkowało usunięcie tych braków – skomentował Janusz Krasoń, Główny Inspektor Pracy. 

Od 8 lipca inspektorzy PIP przeprowadzili ponad 100 kontroli, z których 35 zostało już zakończonych. Wydali też 121 pisemnych poleceń potwierdzenia zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w przypadkach, gdy zakwestionowali wybór cywilnoprawnej formy zatrudnienia. 

PIP podało, że jak na razie nie zaszły w tych sprawach okoliczności uzasadniające wszczęcie postępowania administracyjnego i wydanie przez okręgowego inspektora pracy decyzji przekształcającej umowę. 

Warto wskazać, że notujemy także pozytywne efekty reformy, polegające na dobrowolnym dokonywaniu przez pracodawców zmian nieprawidłowo wybranych umów cywilnoprawnych w umowy o pracę, bez stosowania środków prawnych przez inspektorów pracy – zaznaczył Główny Inspektor Pracy. 

Ponadto Inspekcja poinformowała, że w okresie od 8 lipca do 6 sierpnia w trakcie kontroli inspektorzy pracy powzięli informację o 201 przypadkach zmiany umowy cywilnoprawnej w umowę o pracę – jeszcze przed dokonaniem szczegółowych ustaleń przez inspektora i podjęciem środków prawnych. 

Jaka jest ścieżka przekształcania umów? 

Tam, gdzie pracownik powinien być zatrudniony na umowie o pracę zamiast umowy cywilnoprawnej, inspektor PIP będzie mógł po przeprowadzeniu kontroli wydać polecenie usunięcia naruszeń i na przykład wyznaczyć termin na zawarcie z pracownikiem umowy o pracę. 

Jeśli pracodawca nie wykona tego polecenia, inspektor PIP złoży wniosek do Okręgowego Inspektora Pracy o wydanie decyzji przekształcającej nieprawidłowo zawartą umowę – z cywilnoprawnej na umowę o pracę. 

Zarówno pracodawca, jak i pracownik będą mogli odwołać się od decyzji PIP do sądu pracy. Sąd natomiast będzie mógł udzielić zabezpieczenia, aby uchronić osobę zatrudnioną przed zwolnieniem w czasie postępowania sądowego. 

źródło: pip.gov.pl / gov.pl