Tag: KK

Decyzja Prezydium KK nr 6/26 ws. opinii o projekcie ustawy o rachunkowości (UC136)

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” zgłasza następujące uwagido projektu ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” podtrzymuje negatywną ocenę propozycji dotyczącej umożliwienia państwom członkowskim zwolnienia jednostek
z pierwszej fali (tj. sporządzających sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju po raz pierwszy za 2024 rok), które znajdą się poza nowym zakresem jednostek zobowiązanych
do raportowania, z raportowania za lata obrotowe 2025 i 2026, wyrażoną w piśmiez dnia 19 grudnia 2025 r. L.Dz. PBE/111382/794/2025, przesłanym do Ministerstwa Finansów w ramach prekonsultacji propozycji zawartej w opiniowanym projekcie.
W piśmie tym wskazywaliśmy, iż w literaturze przedmiotu coraz odważniej pojawiają się głosy, przełamujące stereotyp o tym, iż brak kompetencji i wysokie koszty sporządzenia sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju stanowią barierę nie do przejścia. Coraz częściej mówi się iż ESG służy nie tylko planecie, ale przede wszystkim służy celom biznesowym.
Dalej wskazuje się, iż wydatki w obszarze ESG traktowane są wprost jako inwestycje. Wdrażanie ESG to nie tylko kwestia wizerunku ale budowanie przewagi konkurencyjnej, realne zarządzanie ryzykiem biznesowym i budowanie bezpieczeństwa organizacji. Przedsiębiorstwa świadome wagi zrównoważonego rozwoju są lepiej przygotowane na zmiany regulacyjne, wstrząsy rynkowe, rosnące koszty energii czy też kryzysy w łańcuchach dostaw.
Mając powyższe na względzie Prezydium KK NSZZ „Solidarność” wskazuje,
iż znakomita większość przedsiębiorstw objętych obowiązkiem raportowania za rok 2024 r. dobrowolnie sporządzała raporty zrównoważonego rozwoju już w latach poprzednich. Raporty te były przygotowane w uwzględnieniem norm ISO i wytycznych GRI. Tym co ze związkowego punktu widzenia różni sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju sporządzaną na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) 2022/2464 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 537/2014, dyrektywy 2004/109/WE, dyrektywy 2006/43/WE oraz dyrektywy 2013/34/UE w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju, dalej: CSRD, jest wskazanie,iż ostatecznymi beneficjentami sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju mają być m.in. związki zawodowe i przedstawiciele pracowników. Jednym z celów CSRD jest wzmocnienie dialogu społecznego (motyw 9). Realizacja tego celu znajduje rozwiniecie w motywie 14,w którym wskazane jest, iż brak informacji na temat zrównoważonego rozwoju dostarczanych przez jednostki ogranicza również zdolność zainteresowanych stron, w tym podmiotów społeczeństwa obywatelskiego, związków zawodowych i przedstawicieli pracownikówdo nawiązywania dialogu w kwestiach związanych ze zrównoważonym rozwojem.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” przypomina, iż wzmocnienie dialogu społecznego jest warunkiem osiągnięcia celów wskazanych w Dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2041 z dnia 19 października 2022 r. w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w Unii Europejskiej.
W przywołanym piśmie wskazywaliśmy również na praktykę łamania przez przedsiębiorstwa przepisów ustawy o rachunkowości w zakresie obowiązku przeprowadzania konsultacji z przedstawicielami pracowników w ramach sporządzania sprawozdań zrównoważonego rozwoju. Jak wskazywaliśmy w przywołanym piśmie, z informacji pozyskanych w ramach prowadzonego projektu “Europejskie Standardy Raportowania Społecznego (ESRS) jako nowe narzędzie wzmacniania dialogu społecznego w firmach
w zakresie wdrażania dyrektywy CSRD” współfinansowany ze środków unijnych” wynika,iż jedną z przyczyn niestosowania przez przedsiębiorstwa przepisów art. 63r ust. 8 lub 63x ust. 11 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120, z późn. zm.), dalej: ustawy o rachunkowości, jest sygnalizowana zarówno przez związki zawodowe oraz przez organizacje pracodawców już na etapie legislacyjnym nieprecyzyjność i niezrozumiałość przepisów art. 63r ust. 8 i art. 63x ust. 11 ustawy o rachunkowości. Brak zdefiniowania ustawie wyrażenia „przedstawiciele pracowników” prowadzi do różnej interpretacji zakresu podmiotowego tego wyrażenia, włącznie z takim, które nie zalicza związków zawodowychdo przedstawicieli pracowników.
W ocenie Związku u podstawy problemu leży wadliwa i niepełna transpozycja CSRDw zakresie udziału przedstawicieli pracowników w procesie sporządzania sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju. Konsekwencją wadliwej transpozycji dyrektywy CSDRjest praktyka pomijania przez przedsiębiorstwa związków zawodowych w procesie przygotowywania oświadczenia o zrównoważonym rozwoju.

Ze względu na wagę problemu, pozwalamy sobie powtórzyć argumentację zawartą w piśmiez dnia 19 grudnia 2025 r.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wskazuje, iż przepisy art. 19a ust 5 i art. 29a ust. 6 Dyrektywy 2013/34/UE mają odpowiednio następujące brzmienie:
Art. 19a ust. 5
5. Zarząd jednostki informuje przedstawicieli pracowników na odpowiednim szczeblui omawia z nimi istotne informacje oraz sposoby uzyskiwania i weryfikacji informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Opinię przedstawicieli pracowników przekazuje się, w stosownych przypadkach, odpowiednim organom administrującym, zarządzającym lub nadzorującym.
Art. 29a ust. 6
6. Zarząd jednostki dominującej informuje przedstawicieli pracowników
na odpowiednim szczeblu i omawia z nimi istotne informacje oraz sposoby uzyskiwania i weryfikacji informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Opinię przedstawicieli pracowników przekazuje się, w stosownych przypadkach, odpowiednim organom administrującym, zarządzającym lub nadzorującym.
Natomiast w wyniku transpozycji dyrektywy CSRD, przepisy art. 63r. ust. 8 i art. 63x ust. 11 ustawy o rachunkowości przejęły odpowiednio następujące brzmienie:
Art. 63r ust. 1 8. Kierownik jednostki konsultuje z przedstawicielami pracowników istotne dla pracowników jednostki informacje na temat zrównoważonego rozwoju oraz sposoby ich uzyskiwania i weryfikacji. Kierownik jednostki przekazuje opinię przedstawicieli pracowników członkom rady nadzorczej lub innego organu nadzorującego jednostkę, o ile jednostka taki organ posiada.
Art. 63x ust. 11
11. Kierownik jednostki dominującej konsultuje z przedstawicielami pracowników istotne dla pracowników informacje na temat zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej oraz sposoby ich uzyskiwania i weryfikacji. Kierownik jednostki dominującej przekazuje opinię przedstawicieli pracowników członkom rady nadzorczej lub innego organu nadzorującego jednostkę dominującą, o ile jednostka dominująca taki organ posiada.Polska implementacja CSRD proces informowania i omówienia istotnych informacji
na temat zrównoważonego rozwoju sprowadziła wyłącznie do konsultacji. Bez znaczenia prawnego jest wskazanie w uzasadnieniu, iż dotyczy to zarówno informowania jak
i omówienia, skoro w systemie prawa pracy, prawo do bycia informowanym jest odrębną konstrukcją prawną od prawa do konsultacji. Konsultacja nie jest synonimem informacji.
Są to dwie odrębne konstrukcje prawne, przy czym proces konsultacji powinien być poprzedzony procesem informowania.
W przejrzysty sposób relację między informowaniem a konsultacją wskazuje definicja informowania zawarta w art. 2 ust. 1 pkt f) dyrektywy 2009/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 maja 2009 r. w sprawie ustanowienia europejskiej rady zakładowej lub trybu informowania pracowników i konsultowania się z nimi w przedsiębiorstwach lub w grupach przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym, Dz.U. L 122 z 16.5.2009, s. 28. Przywołany przepis stanowi, iż „informowanie” oznacza przekazywanie przez pracodawcę danych przedstawicielom pracowników, aby umożliwić im zapoznanie się z podnoszoną kwestią
i zbadanie jej; informacja powinna być przedstawiana w odpowiednim momencie,
w odpowiedni sposób i zawierać odpowiednią treść, aby możliwe było przeprowadzenie dogłębnej oceny ewentualnego wpływu i – w razie potrzeby – przygotowanie konsultacji
z właściwym organem danego przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym.
Podobnie, definicja konsultowania zawarta w art. 2 ust. 1 pkt g) tej dyrektywy wskazuje, iż „konsultowanie” oznacza nawiązywanie dialogu oraz wymianę poglądów między przedstawicielami pracowników i centralnym kierownictwem lub innym bardziej odpowiednim poziomem kierownictwa, w odpowiednim momencie, w odpowiedni sposób i o odpowiedniej treści, która umożliwiłaby przedstawicielom pracowników wyrażenie opinii na podstawie dostarczonych informacji, na temat proponowanych działań, których dotyczą konsultacje;
bez uszczerbku dla zadań kierownictwa i w rozsądnym czasie działania te mogą być uwzględnione przez przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym;
Innymi słowy konsultowanie ma na celu wyrażenie przez pracowników opinii
na podstawie informacji dostarczonych w procesie informowania pracowników.
Analogiczne rozwiązanie zawiera Dyrektywa 2002/14/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady z dnia 11 marca 2002 r. ustanawiająca ogólne ramowe warunki informowania
i przeprowadzania konsultacji z pracownikami we Wspólnocie Europejskiej.
Elementu przekazania informacji przedstawicielom pracowników, poprzedzającego konsultację (omówienie) zabrakło w polskiej implementacji CSRD, mimo wymogu wskazanego w motywie 52 zd. 1 CSRD, iż państwa członkowskie powinny zapewnić,
aby sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju była prowadzona zgodnie
z prawem pracowników do informacji i konsultacji.
Drugim mankamentem polskiej implementacji dyrektywy CSRD jest brak zdefiniowania zakresu podmiotowego wyrażenia przedstawiciela pracowników.
Idąc kierunkiem wskazanym przez Ministerstwo Finansów, za wskazówkę
do opracowania definicji na potrzeby właściwej implementacji CSRD może służyć definicja „przedstawicieli pracowników” zawarta w tabeli nr 2 zawierającej terminy zdefiniowane
w ESRS, str. 283. Zgodnie z tą definicją, pojęcie „przedstawicieli pracowników” oznacza:
i. przedstawicieli związków zawodowych, to znaczy przedstawicieli wyznaczonych lub wybranych przez związki zawodowe lub przez członków takich związków zgodnie z przepisami krajowymi i praktyką krajową;
ii. należycie wybranych przedstawicieli, to znaczy przedstawicieli, którzy są wybierani w wolnych wyborach przez pracowników organizacji, niebędących pod wpływem lub kontrolą pracodawcy zgodnie z krajowymi przepisami ustawowymi
lub wykonawczymi lub przepisami układów zbiorowych pracy, i których funkcje nie obejmują działalności uznanej w danym kraju za wyłączną prerogatywą związków zawodowych i których istnienie nie jest wykorzystywane do podważania pozycji zainteresowanych związków zawodowych lub ich przedstawicieli.
Jak wskazuje treść definicji, przewidziany jest prymat przedstawicieli związkowych. Jako przedstawicieli pracowników w pierwszej kolejności uznaje się przedstawicieli związkowych. W drugiej kolejności za przedstawicieli pracowników uznaje się przedstawicieli wybranych przez pracowników, niezależnych od pracodawcy, których istnienie nie może być wykorzystywane do podważenia pozycji związków zawodowych.
Niestety, brak doprecyzowania definicji przedstawicieli pracowników w ustawie
o rachunkowości prowadzi do sytuacji, gdy w praktyce podważana jest pozycja związków zawodowych.
Mając powyższe na względzie wnosiliśmy o zmianę ustawy o rachunkowości w taki sposób, który zagwarantuje realizacje prawa przedstawicieli pracowników do bycia informowanymi
i konsultowanymi (omówienie) oraz zagwarantuje w tym udział przedstawicieli związkowych.
Niestety, nasze spostrzeżenia dotyczące praktyki niewłaściwego stosowania przepisów ustawy o rachunkowości i wynikające z nich wnioski o zmianę ustawy o rachunkowości
nie zostały uwzględnione w opiniowanym projekcie, co zasługuje na negatywną opinię.
Mając na względzie zakres przedmiotowy i podmiotowy przepisów art. 63r ust. 8 i art. 63x ust. 11 ustawy o rachunkowości, na podstawie art. 20 ust. 1 ystawa z dnia 23 maja 1991 r.
o związkach zawodowych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 440 z późn. zm.), Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wnosi o zmianę art. 63r ust. 8 i art. 63x ust. 11 ustawy
o rachunkowości w taki sposób, który będzie prowadził do pełnej i właściwej transpozycji przepisów SCRD. W szczególności w taki sposób, który zapewni, aby związki zawodowe były uwzględniane w procesie informacji i konsultacji (omówienia) istotnych informacji oraz sposobów uzyskiwania i weryfikacji informacji na temat zrównoważonego rozwoju.
Art. 63r ust. 8 i art. 63x ust. 11 ustawy o rachunkowości mogłyby przyjąć odpowiednio następujące brzmienie.
Art. 63r ust. 8. Kierownik jednostki informuje związki zawodowe działające w jednostce, a w przypadku ich braku przedstawicieli pracowników wybranych przez pracowników
i omawia z mini istotne dla pracowników jednostki informacje na temat zrównoważonego rozwoju oraz sposoby ich uzyskiwania i weryfikacji. Kierownik jednostki przekazuje opinię związków zawodowych lub przedstawicieli pracowników członkom rady nadzorczej lub innego organu nadzorującego jednostkę, o ile jednostka taki organ posiada.
Art. 63x ust. 11
11. Kierownik jednostki dominującej informuje związki zawodowe na odpowiednim szczeblu a w przypadku ich braku przedstawicieli pracowników na odpowiednim szczeblu wybranych przez pracowników i omawia z nimi istotne dla pracowników informacje na temat zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej oraz sposoby ich uzyskiwania i weryfikacji. Kierownik jednostki dominującej przekazuje opinię związków zawodowych lub przedstawicieli pracowników członkom rady nadzorczej lub innego organu nadzorującego jednostkę dominującą, o ile jednostka dominująca taki organ posiada.

 

Decyzja Prezydium KK nr 191/25 ws. projektu rozporządzenia MFiG w sprawie szczegółowego zakresu planu usuwania lub zabezpieczania wyrobów zawierających azbest

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie opiniuje projekt rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie szczegółowego zakresu planu usuwania lub zabezpieczania wyrobów zawierających azbest (nr 39 w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Finansów i Gospodarki).
Na wstępie pragniemy podkreślić, że projekt rozporządzenia w sposób istotny wzmacnia standardy planowania prac związanych z usuwaniem lub zabezpieczaniem wyrobów zawierających azbest, w porównaniu z dotychczas obowiązującymi przepisami. Wysoki poziom szczegółowości planu, obejmujący ocenę stanu technicznego wyrobów, organizację pracy, środki ochrony, procedury dekontaminacji oraz monitoring stężeń włókien azbestu, należy ocenić pozytywnie z punktu widzenia prewencji zawodowej.
Jednocześnie, mając na uwadze, że plan usuwania lub zabezpieczania wyrobów zawierających azbest stanowi kluczowy dokument bezpieczeństwa pracy, przedstawiamy poniższe uwagi, których celem jest wzmocnienie jego praktycznej skuteczności.
1. Aktualizacja planu w przypadku zmiany warunków pracy
Projekt rozporządzenia nie wskazuje wprost obowiązku aktualizacji planu w przypadku istotnej zmiany warunków wykonywania prac, takich jak zmiana technologii, zakresu robót, ujawnienie wyrobów w stanie gorszym niż pierwotnie zakładany czy wystąpienie zdarzeń awaryjnych. W ocenie strony pracowniczej może to prowadzić do realizacji prac w oparciu o nieaktualne założenia bezpieczeństwa.
Zasadne jest zatem uzupełnienie projektu o jednoznaczny obowiązek aktualizacji planu w przypadku każdej istotnej zmiany warunków pracy lub poziomu narażenia na działanie azbestu.
2. Forma i zakres zapoznania pracowników z planem
Projekt nie precyzuje w sposób jednoznaczny formy ani minimalnego zakresu zapoznania pracowników z treścią planu. W praktyce istnieje ryzyko, że plan pozostanie dokumentem formalnym, wykorzystywanym głównie na potrzeby organów nadzoru, bez realnego przełożenia na świadomość zagrożeń wśród osób wykonujących prace.
Z punktu widzenia ochrony zdrowia zasadne jest doprecyzowanie, że osoby wykonujące prace związane z usuwaniem lub zabezpieczaniem wyrobów zawierających azbest powinny być zapoznane z planem w sposób udokumentowany, przed rozpoczęciem prac, w zakresie niezbędnym do bezpiecznego wykonywania powierzonych czynności.
3. Rola przedstawicieli pracowników i społecznej inspekcji pracy
Projekt rozporządzenia nie odnosi się do roli przedstawicieli pracowników, w tym społecznej inspekcji pracy, w procesie tworzenia, aktualizacji oraz kontroli realizacji planu. Tymczasem plan ten stanowi centralny dokument organizacji bezpiecznej pracy w warunkach narażenia na azbest.
W celu wzmocnienia społecznego nadzoru nad bezpieczeństwem pracy zasadne jest rozważenie wskazania, że plan powinien być udostępniany przedstawicielom pracowników oraz społecznej inspekcji pracy w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań.
4. Powiązanie planu z monitorowaniem narażenia pracowników
Projekt szczegółowo reguluje kwestie pomiarów stężeń włókien azbestu, jednak nie wskazuje wprost, że wyniki tych pomiarów powinny stanowić podstawę bieżącej oceny narażenia pracowników oraz ewentualnej modyfikacji organizacji pracy i środków ochrony.
Zasadne jest doprecyzowanie, że wyniki pomiarów stężeń włókien azbestu powinny być uwzględniane przy aktualizacji planu oraz przy podejmowaniu decyzji dotyczących organizacji pracy, w celu zapewnienia skutecznej ochrony zdrowia osób narażonych.
Podsumowując, przedstawione uwagi nie kwestionują zasadniczego celu projektu ani wysokiego poziomu szczegółowości proponowanych rozwiązań, lecz zmierzają do zapewnienia, aby plan usuwania lub zabezpieczania wyrobów zawierających azbest był dokumentem realnie wspierającym ochronę pracowników, a nie wyłącznie narzędziem formalnym.

 

Decyzja Prezydium KK nr 190/25 ws. opinii o projekcie ustawy o stażach (UD307)

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” ocenia projekt ustawy o stażach z dnia 18 listopada 2025 jako krok w kierunku uporządkowania tej formy aktywności zawodowej jednak wskazuje, że w obecnym kształcie projekt nie zapewnia wystarczającego poziomu ochrony socjalnej stażystów i nie eliminuje ryzyka obchodzenia standardowych form zatrudnienia. NSZZ „Solidarność” apeluje o wzmocnienie publicznoprawnego charakteru ochrony stażystów, w szczególności poprzez wprowadzenie obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego, podniesienie minimalnego poziomu świadczenia pieniężnego oraz doprecyzowanie mechanizmów zapobiegających nadużyciom. Tylko takie zmiany pozwolą na to, aby instytucja stażu pełniła funkcję rzeczywistego wsparcia w wejściu na rynek pracy, a nie narzędzia obniżania standardów zatrudnienia.
W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że staże stanowią jedną z podstawowych form wejścia na rynek pracy oraz pierwszy etap aktywności zawodowej, umożliwiający osobom rozpoczynającym karierę nie tylko zdobycia praktycznego doświadczenia, ale również rozwój umiejętności i kompetencji niezbędnych do dalszego funkcjonowania w środowisku pracy. Odgrywają również istotną rolę w procesie przechodzenia z edukacji, bierności zawodowej lub bezrobocia do zatrudnienia, tym samym wspierając nabywanie samodzielności zawodowej, zwiększanie szans na uzyskanie stabilnej pracy oraz kształtowanie proaktywnej postawy. Uwzględniając współczesne wyzwania na rynku pracy, staże mogą stanowić również efektywną formę uczenia się przez całe życie, przebranżawiania oraz nabywania umiejętności przekrojowych, wspomagających dopasowanie popytu i podaży siły roboczej na rynku pracy. Jednocześnie, ze względu na szczególne umiejscowienie na styku kształcenia i zatrudnienia, staże, z jednej strony stanowiące szansę na płynne wejście na rynek pracy, z drugiej mogą okazać się wygodną formą maskowania rzeczywiście wykonywanej pracy i pozbawienia zatrudnionego ochrony właściwej dla stosunku pracy.
Prezydium KK pozytywnie ocenia podjęcie kroków w stronę ustandaryzowania odbywania staży na otwartym rynku pracy tak, aby zapewnić ich szkoleniowy charakter, jednocześnie zapobiegając wykorzystywaniu ich jako zastępczej formy świadczenia pracy. Biorąc natomiast pod uwagę złożoną konstrukcję stażu, na którą składa się szczególne połączenie elementu szkoleniowo-edukacyjnego oraz elementu świadczenia pracy ujętego funkcjonalnie należy rozważyć, jakie rozwiązania prawne najpełniej oddadzą istotę odbywania stażu, z uwzględnieniem interesów podmiotów zaangażowanych w staż. Odnosząc się bezpośrednio do treści projektu, Prezydium KK zwraca uwagę na następujące kwestie:
I. Typ umowy
Projektodawca dokonał wyboru konstrukcyjnego polegającego na utrzymaniu stażu poza reżimem stosunku pracy i zakwalifikowania umowy stażu jako umowy cywilnoprawnej, choć systemowo możliwe było przyjęcie odmiennego rozwiązania, polegającego na oparciu stażu na umowie o pracę o szczególnym charakterze. Polski system prawa pracy zna już bowiem mechanizmy, w ramach których określone kategorie pracowników są zatrudniane na podstawie umowy o pracę, przy jednoczesnym wprowadzeniu ustawowych odstępstw od ogólnych zasad prawa pracy, uzasadnionych celem zatrudnienia. Przykładem mogą być umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego młodocianych. W ocenie Związku nie było przeszkód prawnych, aby również staż został ukształtowany jako szczególny typ stosunku pracy, nawet jeżeli miałoby to nastąpić w drodze odrębnej ustawy. Takie rozwiązanie pozwoliłoby na jednoznaczne objęcie stażystów pełnym reżimem ochrony pracowniczej i ubezpieczeniowej, przy jednoczesnym wprowadzeniu jasno określonych, ustawowych odstępstw typowych dla funkcji edukacyjnej stażu, takich jak ograniczony czas trwania umowy, szczególne zasady kształtowania wynagrodzenia, zmodyfikowany zakres podporządkowania czy obowiązek realizacji programu szkoleniowego. Z perspektywy systemowej model oparty na umowie o pracę zmniejszałby ryzyko nadużyć, eliminowałby wątpliwości co do kwalifikacji prawnej wykonywanej pracy oraz wzmacniałby zasadę prymatu zatrudnienia pracowniczego jako podstawowej formy świadczenia pracy. Ponadto należy zauważyć, że z treści projektu wynika iż umowa o staż zostanie oparta o wykonywanie zadań powierzonych przez organizatora stażu (a w praktyce pewnie przez opiekuna stażu, wyznaczonego przez organizatora stażu), pod nadzorem opiekuna stażu, w miejscu i czasie oraz w sposób wskazany odgórnie, a dodatkowo w oparciu o ustawowe odesłanie do znacznej części przepisów Kodeksu pracy. Przytoczone okoliczności wskazują na wykonywanie pracy w warunkach faktycznie bardzo zbliżonych do stosunku pracy (nawet jeżeli literalne brzmienie ustawy miałoby sugerować coś innego), co dodatkowo budzi wątpliwości co do natury stosunku prawnego, jakim jest staż.
W tym kontekście utrzymanie stażu jako odrębnej konstrukcji sytuującej się poza stosunkiem pracy należy ocenić krytycznie, jako rozwiązanie niespójne z konstytucyjną zasadą ochrony pracy i mniej skuteczne w przeciwdziałaniu segmentacji rynku pracy, a wręcz prowadzące do jego dalszej fragmentacji, przekładającej się na znaczące ograniczenia ochrony osób świadczących pracę oraz postępujący dumping społeczny.
II. Realizacja założeń projektu
W uzasadnieniu do projektu oraz ocenie skutków regulacji wskazano, że ustawa ma na celu:
1) zapewnienie odpowiedniego komponentu edukacyjnego i przygotowania zawodowego staży,
2) ochronę praw stażystów,
3) wyeliminowanie zjawiska bezpłatnych staży
4) zminimalizowanie ryzyka zastępowania stosunku pracy przez staż.
Celowe zatem wydaje się przeanalizowanie czy rozwiązania przyjęte w projekcie odpowiadają ww. wskazanym założeniom.
1. Zapewnienie odpowiedniego komponentu edukacyjnego i przygotowania zawodowego
Pozytywnie należy ocenić wprowadzenie przez projektodawcę art. 9 i 10, odnoszących się kolejno do przygotowywanego przez organizatora stażu programu stażu (chociaż w art. 9 ust. 2 zd. 2 słowo „może” powinno zostać zastąpione przez „powinien”, tworząc przynajmniej zobowiązanie do dążenia, aby uwzględniać w programie stażu potrzeby i oczekiwania stażysty) oraz wprowadzenia instytucji opiekuna stażu. Jednocześnie nasuwa się obserwacja, że projekt daje przestrzeń do wprowadzenia również innych mechanizmów „pobudzenia” zatrudnionych (a w konsekwencji całego rynku pracy), które mogą wiązać się ze stażem, który to potencjał nie został odpowiednio wykorzystany. Chodzi przede wszystkim o formy wykorzystania wiedzy i doświadczenia starszych pracowników, takie jak mentoring, międzypokoleniowy przepływ wiedzy i doświadczenia oraz pełnienie ról eksperckich lub szkoleniowych, które to rozwiązania mogłyby nie tylko sprzyjać dłuższej aktywności zawodowej osób z większym stażem pracy oraz efektywniejszemu wykorzystaniu kapitału ludzkiego, ale także realnie podnosić kompetencje stażystów oraz wzmacniać w miejscu pracy kulturę organizacyjną opartą na współpracy. Zasadnym wydaje się zatem dodanie w projekcie przepisu zawierającego wytyczne dla organizatora stażu, którymi powinien kierować się w procesie przygotowywania programu stażu oraz wyznaczania opiekuna stażu w tym, aby:
a. opiekun stażu dobierany był z uwzględnieniem posiadanego doświadczenia zawodowego i stażu pracy, a także umiejętności interpersonalnych i kompetencji niezbędnych do prawidłowej realizacji funkcji opiekuna stażu, w szczególności
w zakresie przekazywania wiedzy praktycznej oraz wsparcia rozwoju zawodowego stażysty,
b. program stażu określał zakres zadań oraz sposób ich realizacji, z uwzględnieniem elementów mentoringu oraz planowego przekazywania wiedzy i doświadczenia przez doświadczonych pracowników, a także stopniowego zwiększania samodzielności stażysty,
c. przewidziane były mechanizmy bieżącej oraz okresowej ewaluacji przebiegu stażu, a także zapewniona została stażyście możliwość zwrócenia się do opiekuna stażu w sprawach dotyczących realizacji programu stażu, w tym w szczególności w przypadku wystąpienia trudności, wątpliwości lub nieprawidłowości.

2. Ochrona praw stażystów
Niewątpliwie pozytywnym rozwiązaniem jest rozszerzenie kompetencji Państwowej Inspekcji Pracy o kontrolę przestrzegania przepisów dotyczących staży. Projekt zawiera jednak luki, które nie zapewniają całkowitej i efektywnej ochrony praw stażystów, w następującym zakresie:
a. kanały zgłaszania nieprawidłowości – projekt ustawy nie przewiduje mechanizmów umożliwiających stażystom bezpieczne zgłaszanie nieprawidłowości związanych
z odbywaniem stażu, w szczególności naruszeń przepisów prawa, warunków umowy o staż, zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, mobbingu lub innych form nadużyć. Brak jest zarówno zakładowych kanałów zgłoszeń (dostępnych dla stażystów, związków zawodowych oraz innych przedstawicieli załogi, jeżeli u organizatora stażu nie działają związki zawodowe), jak i ponadzakładowych form zgłaszania nieprawidłowości, w tym wyraźnego odesłania do przepisów prawa powszechnego w tym zakresie. Luka ta jest szczególnie istotna z uwagi na słabszą pozycję stażysty wobec organizatora stażu, krótkotrwały charakter relacji prawnej oraz brak stabilnych gwarancji zatrudnieniowych, co w praktyce może zniechęcać stażystów do ujawniania naruszeń i prowadzić do ich faktycznego utrwalania. Ponadto, zapewnienie takiego kanału komunikacji na poziomie zakładowym nie wydaje się być w jakikolwiek sposób obciążające dla organizatora stażu, biorąc pod uwagę, że w ujęciu technicznym wystarczy dostęp do zwykłego komunikatora internetowego, szczególnie w dużych podmiotach, które wykorzystują komunikatory w codziennej działalności;
b. odpowiedzialność stażystów – projekt nie zawiera przepisów wprost regulujących zasady odpowiedzialności stażystów za szkody wyrządzone w trakcie odbywania stażu i w tym zakresie ogranicza się jedynie do treści art. 22, zgodnie z którym w sprawach nieuregulowanych zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego, co oznacza obciążenie stażystów odpowiedzialnością na zasadach ogólnych, który to mechanizm jest nieadekwatny do ich statusu oraz edukacyjnego charakteru stażu. Brak jest także wyłączenia lub ograniczenia odpowiedzialności materialnej stażysty wzorowanego na rozwiązaniach prawa pracy (co wydaje się zaskakujące w świetle odesłania w projekcie do bardzo obszernej części Kodeksu pracy), co może prowadzić do nieproporcjonalnych konsekwencji finansowych po stronie stażystów i działać zniechęcająco do tej formy zdobywania doświadczenia zawodowego;
c. wyraźne potwierdzenie, że stażyści stanowią „osoby wykonujące pracę zarobkową” w rozumieniu ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych, w związku
z czym przysługują im uprawnienia nadane tym osobom na podstawie ww. ustawy, w szczególności w zakresie możliwości zwrócenia się do zakładowej organizacji związkowej o obronę swoich praw. Nie ulega wątpliwości, że stażysta wykonuje pracę w znaczeniu funkcjonalnym (jedynie w węższym zakresie niż osoba klasycznie zatrudniona, w związku z obecnością komponentu edukacyjnego) oraz otrzymuje w zamian za nią świadczenie pieniężne, co łącznie składa się na wykonywanie pracy zarobkowej. Jest zatem pewne, że powinny mu przysługiwać uprawnienia nadane „osobom wykonującym pracę zarobkową” na podstawie ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych. Biorąc jednak pod uwagę proponowaną w projekcie definicję stażu („wykonywanie zadań…”) rodzi się ryzyko, że podmioty, w których interesie będzie zawężenie uprawnień stażystów w tym zakresie, będą próbowały wykazać, że status stażysty nie oznacza wykonywania pracy zarobkowej. Wobec powyższego zasadne jest wyraźne wskazanie, że stażysta jest osobą wykonującą pracę zarobkową w rozumieniu ustawy z dnia 23 maja 1991 r. oraz przysługują mu uprawnienia z tej ustawy, w szczególności w zakresie pełnego prawa koalicji oraz możliwości zwrócenia się do zakładowej organizacji związkowej o reprezentację
i obronę swoich praw (art. 30 ust. 2). Zapewnienie udziału przedstawicieli pracowników w procedurach na rzecz stażystów wpisuje się również w unijne postulaty na rzecz staży wysokiej jakości, na które powołuje się również projektodawca.
Wracając do ustawy o związkach zawodowych konieczne jest również zwrócenie uwagi na aktualną treść art. 41, odnoszącego się do ograniczonego prawa koalicji stażystów. Obecne brzmienie przepisu odnosi się do „wolontariuszy, stażystów i innych osób, które świadczą osobiście pracę bez wynagrodzenia” – biorąc pod uwagę, że celem projektu jest wyeliminowanie bezpłatnych staży, konieczne jest dostosowanie ww. przepisu do tych założeń. Aktualna wersja projektu nie zawiera jednak żadnych odniesień do ustawy o związkach zawodowych ani propozycji jej zmiany.
Projekt powinien zostać zatem uzupełniony o powyższe kwestie.

3. Wyeliminowanie zjawiska bezpłatnych staży
Na zdecydowaną aprobatę zasługuje kierunek projektowanych zmian polegający na odejściu od bezpłatnych staży oraz wprowadzeniu obowiązku wypłaty stażystom świadczenia pieniężnego. Rozwiązanie odpowiada postulatom ochrony osób odbywających staże oraz ogranicza ryzyko nadużywania staży jako formy nieodpłatnego świadczenia pracy. Jednocześnie, projektowaną minimalną wysokość świadczenia pieniężnego, o której mowa w art. 11 projektu, ustaloną na poziomie 35% przeciętnego wynagrodzenia, należy uznać za niewystarczającą z perspektywy zapewnienia realnej ochrony ekonomicznej stażystów oraz umożliwienia im samodzielnego utrzymania się w okresie odbywania stażu. Ustalenie dolnej granicy świadczenia na poziomie 35% przeciętnego wynagrodzenia nie gwarantuje zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych i nie odpowiada rzeczywistemu wymiarowi czasu realizacji stażu. Rozwiązanie to osłabia ochronę socjalną stażystów i sprzyja utrwalaniu niskopłatnych form aktywności zawodowej.
Dodatkowo, w projekcie w sposób nieprecyzyjny posłużono się pojęciem „przeciętnego wynagrodzenia”, nie wskazując o jakie przeciętne wynagrodzenie chodzi ani z jakiego okresu i według jakich zasad jest ono ustalane, co może prowadzić do rozbieżności interpretacyjnych i praktycznych trudności w stosowaniu przepisów. W projekcie brakuje również wyraźnego odniesienia do okresu, za jaki przysługuje świadczenie pieniężne we wskazanej w projekcie kwocie.

4. Zminimalizowanie ryzyka zastępowania stosunku pracy przez staż
Związek w pełni zgadza się z tezą, że staż jako instrument służący zdobywaniu doświadczenia zawodowego, nie powinien prowadzić do maskowania rzeczywistego stosunku pracy ani zastępować zatrudnienia pracowniczego. Z tego względu należy pozytywnie ocenić cel projektu ustawy polegający na zminimalizowaniu ryzyka wykorzystywania staży jako substytutu umów o pracę. Jednocześnie należy zauważyć, że dopuszczenie realizacji stażu w wymiarze sięgającym 40 godzin tygodniowo, przy jednoczesnym ustaleniu minimalnego świadczenia pieniężnego na poziomie 35% przeciętnego wynagrodzenia, rodzi ryzyko wypierania etatowych miejsc pracy przez staże, zwłaszcza w sektorach charakteryzujących się niskimi płacami i dużą rotacją pracowników.
Dla pełnej realizacji ww. celu projekt powinien przewidywać dalej idące mechanizmy ochronne. W szczególności zasadnym byłoby wyłączenie możliwości organizowania stażu o ściśle określonym profilu zawodowym, stanowiącego przygotowanie do wykonywania konkretnej pracy w sytuacji, gdy kandydat na stażystę wcześniej wykonywał już taką samą lub tożsamą pracę w innym miejscu zatrudnienia na podstawie stosunku pracy lub innej formy zatrudnienia zarobkowego i to udokumentował. W takich przypadkach właściwą i adekwatną formą weryfikacji kompetencji kandydata powinna być umowa o pracę na okres próbny, a nie staż.
Niezależnie od powyższego, z perspektywy ochrony stażystów oraz przeciwdziałania nadużyciom, celowe byłoby wprowadzenie mechanizmu umożliwiającego stażyście złożenie wniosku o zawarcie umowy o pracę w sytuacji, gdy sposób realizacji stażu wskazuje, że w istocie przybrał on charakter pracy podporządkowanej, a element edukacyjny stał się marginalny. W takim przypadku organizator stażu, decydując się na kontynuowanie stażu zamiast nawiązania stosunku pracy, powinien być zobowiązany do przedstawienia uzasadnionej i weryfikowalnej argumentacji potwierdzającej edukacyjny i przygotowawczy charakter stażu. Rozwiązanie to wzmacniałoby funkcję ochronną ustawy, nie naruszając jednocześnie istoty stażu jako formy wejścia na rynek pracy. Na przepisy o podobnym charakterze, funkcjonujące już w innych krajach europejskich (kiedy staż przestaje mieć charakter stażu zawodowego, staje się umową o pracę) powołano się w ocenie skutków regulacji do niniejszego projektu.
III. Ubezpieczenia społeczne
Szczególne zastrzeżenia budzi zawarty w art. 20 projektu sposób uregulowania kwestii ubezpieczeń społecznych stażystów. W tym miejscu należy podkreślić, że projektodawca nie wskazał motywów stojących za wyborem tej konstrukcji, a w uzasadnieniu ograniczono się do informacyjnego podsumowania, że „planuje się objęcie stażysty obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym, na zasadach analogicznych dla zleceniobiorców oraz ubezpieczeniem od następstw nieszczęśliwych wypadków, chyba że stażysta wybierze ubezpieczenie chorobowe (art. 20)”. Taka lakoniczna informacja, stanowiąca de facto przepisanie części projektu, uniemożliwia zgłębienie motywacji projektodawcy, a co za tym idzie – znacząco utrudnia odniesienie się do propozycji.
Przyjęcie w projekcie akurat reżimu ubezpieczeniowego właściwego dla zleceniobiorców, który z natury rzeczy ma charakter niepełny i warunkowy, wydaje się nieuzasadnione systemowo. Na tle charakteru stosunku umownego jakim ma być staż, bardziej spójne
i racjonalne wydaje się objęcie stażystów reżimem ubezpieczeniowym właściwym dla pracowników, zapewniającym pełną i automatyczną ochronę ubezpieczeniową. Wskazany
w ocenie skutków regulacji przykład Portugalii wskazuje, że w Europie znana jest już praktyka przyjęcia pracowniczego reżimu ubezpieczeniowego nawet w przypadku, jeżeli staże nie są uregulowane w kodeksie pracy.
Niezrozumiała jest również konstrukcja proponowana w ust. 2 przytoczonego przepisu, zawierająca swoistą alternatywę pomiędzy ubezpieczeniem chorobowym a ubezpieczeniem od następstw nieszczęśliwych wypadków (ponownie – projektodawca nie zawarł w uzasadnieniu motywów wyboru takiego rozwiązania; nawet jeżeli w OSR wskazano, że zbliżone rozwiązania balansujące na styku ubezpieczeń społecznych i gospodarczych funkcjonują w innych krajach europejskich, to nie zostały wyjaśnione okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie tego rodzaju hybrydy w polskim systemie). Odmienne charaktery prawne oraz niepokrywające się całkowicie zakresy ryzyk ubezpieczeniowych objętych przez ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie NNW wskazują, że ich alternatywne stosowanie bądź możliwość wyboru między nimi jest rozwiązaniem wadliwym systemowo. Przeciwstawienie tych dwóch form ochrony stwarza realne ryzyko przerzucenia odpowiedzialności za zabezpieczenie socjalne na stażystów jako słabszą stronę stosunku prawnego. W praktyce może to prowadzić do rezygnacji z ubezpieczenia chorobowego, często bez pełnej świadomości konsekwencji, co w przypadku spowodowanej chorobą niezdolności do pracy pozbawi stażystę realnego wsparcia dochodowego. Wobec powyższego Związek stoi na stanowisku, że ubezpieczenie chorobowe powinno mieć charakter obowiązkowy, natomiast zapewniane przez organizatora stażu ubezpieczenie NNW może pełnić funkcję uzupełniającą, a nie alternatywną wobec ochrony publicznoprawnej.
IV. Wymiar czasu realizacji stażu
Skutek wyjaśniający mogłoby mieć wyraźne wskazanie w art. 12 projektu, że pełny wymiar czasu realizacji stażu (w podstawowym układzie) wynosi 8 godzin na dobę, a minimalny możliwy czas realizacji stażu to połowa pełnego wymiaru, wynosząca 4 godziny na dobę. Aktualne brzmienie art. 12 jest w tym zakresie niejasne i może budzić wątpliwości, a powyższe konkluzje wynikają wprost dopiero z uzasadnienia projektu.
Pozytywnie należy ocenić objęcie stażystów ramami ochrony publicznoprawnej, rozszerzenie kompetencji kontrolnych Państwowej Inspekcji Pracy oraz włączenie okresu stażu do okresów składkowych i okresów pracy istotnych dla nabywania uprawnień pracowniczych i ubezpieczeniowych. Rozwiązania te stanowią istotny krok w kierunku ograniczenia niepewnych i niestandardowych form zatrudnienia, które w ostatnich latach w sposób szczególny dotykały osoby młode oraz osoby wchodzące na rynek pracy.
Jednocześnie Prezydium KK wskazuje, że projekt ustawy w obecnym brzmieniu nie zapewnia wystarczających gwarancji, iż instytucja stażu będzie miała charakter rzeczywiście edukacyjny i przygotowawczy, a nie stanie się narzędziem zastępowania stosunku pracy. Dopuszczenie realizacji stażu w wymiarze sięgającym 40 godzin tygodniowo, przy jednoczesnym ustaleniu minimalnego świadczenia pieniężnego na poziomie 35% przeciętnego wynagrodzenia, prowadzi do powstania rażącej dysproporcji pomiędzy zakresem obowiązków stażysty a poziomem jego ochrony socjalnej. W ocenie Związku rozwiązanie to może sprzyjać wypieraniu etatowych miejsc pracy przez staże, zwłaszcza w sektorach charakteryzujących się niskimi płacami i dużą rotacją pracowników.
Dodatkowe wątpliwości dotyczą możliwości wielokrotnego korzystania przez organizatorów stażu z tej formy pozyskiwania siły roboczej bez realnej perspektywy zatrudnienia po zakończeniu stażu. Projekt nie przewiduje żadnych zachęt ani obowiązków
w zakresie oferowania stażystom dalszego zatrudnienia, co może utrwalać rotacyjny model wykorzystywania stażystów zamiast tworzenia stabilnych miejsc pracy.
Podsumowując przedstawione uwagi, Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” podkreśla, że projekt ustawy o stażach stanowi istotny krok w kierunku uporządkowania tej formy aktywności zawodowej oraz odpowiedź na realne problemy występujące na rynku pracy, w szczególności nadużywanie staży jako substytutu zatrudnienia pracowniczego oraz funkcjonowanie bezpłatnych staży. Jednocześnie analiza projektu prowadzi do wniosku, że przyjęte rozwiązania w obecnym kształcie nie realizują w pełni deklarowanych celów ustawy. Wątpliwości systemowe budzi przede wszystkim utrzymanie stażu poza reżimem stosunku pracy, przy jednoczesnym szerokim odesłaniu do przepisów Kodeksu pracy oraz nietypowe rozwiązania dotyczące gwarancji w zakresie ochrony socjalnej. Mając powyższe na uwadze, Prezydium KK NSZZ „Solidarność” postuluje uzupełnienie i modyfikację projektu o kwestie wskazane w niniejszej opini.

Stanowisko KK nr 6/25 ws. dramatycznej sytuacji społeczno-gospodarczej w Polsce i powołania Sztabu Akcji Protestacyjnej

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium
  1. W związku z dramatycznie pogarszającą się sytuacją społeczno-gospodarczą w Polsce oraz brakiem jakiegokolwiek realnego dialogu społecznego ze strony rządu, Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” podejmuje decyzję o rozpoczęciu przygotowań do ogólnokrajowej akcji protestacyjnej oraz o powołaniu Sztabu Akcji Protestacyjnej.
  2. Narastająca fala zwolnień grupowych w wielu branżach, upadłości przedsiębiorstw oraz gwałtowne pogorszenie warunków pracy w kluczowych sektorach gospodarki to bezpośredni skutek systematycznego ignorowania głosu pracowników prezentowanego systematycznie przez NSZZ „Solidarność”. Należy jednoznacznie podkreślić, że do obecnego kryzysu zaufania społecznego doprowadził rząd, trwale lekceważąc sygnały płynące z zakładów pracy, nie reagując na narastające problemy, forsując rozwiązania pogłębiające kryzys w polskiej gospodarce, stanowiący zagrożenie dla wielu tysięcy pracowników. Polityka obecnego rządu, od chwili jego powołania w dniu 13 grudnia 2023 roku, destabilizuje rynek pracy, osłabia pozycję pracowników i podważa bezpieczeństwo państwa poprzez ignorowanie skomplikowanej sytuacji w wielu strategicznych przedsiębiorstwach. Ciągłe odrzucanie przez rząd dialogu społecznego stanowi poważne zagrożenie dla stabilności gospodarczej i społecznej Polski.
  3. Wzywamy rząd do natychmiastowego podjęcia uczciwych i merytorycznych negocjacji w celu realizacji poniższych postulatów, a także do rozpoczęcia realnych rozmów branżowych, regionalnych i zakładowych w sprawach kluczowych dla poszczególnych miejsc pracy i sektorów polskiej gospodarki. Brak reakcji oraz dalsze procedowanie rozwiązań sprzecznych z interesem pracowników będzie jednoznacznym potwierdzeniem braku wiarygodności rządu.
  4. Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” przedstawia postulaty, których spełnienie jest warunkiem zatrzymania akcji protestacyjnej Związku. Żądamy:
    • Zahamowania zwolnień grupowych w wielu branżach, w tym w sektorze publicznym i wprowadzenia rozwiązań gwarantujących ochronę miejsc pracy;
    • Natychmiastowego wycofania się z praktyki wypowiadania układów zbiorowych pracy w spółkach Skarbu Państwa oraz wygaszania praw pracowniczych pod pretekstem tzw. „reform”; ewentualnie: „działań naprawczych”;
    • Jednoznacznego odrzucenia przez Polskę destrukcyjnej polityki klimatycznej prowadzonej przez komisje europejska, w tym: Fit for 55 oraz systemów ETS i ETS2, dodatkowo pozbawionych naukowego uzasadnienia, prowadzących do upadku polskiego przemysłu, likwidacji tysięcy miejsc pracy i ubóstwa polskich pracowników;
    • Zapewnienia skutecznego wsparcia przedsiębiorstwom w branżach kluczowych dla bezpieczeństwa energetycznego i przemysłowego kraju, m.in. w górnictwie, energetyce czy branży metalowej, a także wielu innych branżach, zagrożonych polityką klimatyczną UE;
    • Rozsądnego gospodarowania zasobami naturalnymi kraju, w tym prowadzenia sprawdzonej przez wiele lat, popartej wiedzą naukową gospodarki leśnej zapewniającej bezpieczną dostępność terenów leśnych dla obywateli i zabezpieczającej dostawy strategicznego surowca dla branży drzewnej;
    • Zapewnienia systemowych rozwiązań wypracowanych w rzetelnym dialogu społecznym nie tylko dla pracowników tej branży ale także w celu poprawy dostępności świadczeń medycznych dla pacjentów;
    • Żądamy kompleksowej reformy finansowania i organizacji edukacji i nauki- zwiększenia nakładów do poziomu europejskiego. Domagamy się wstrzymania chaotycznych, niekonsultowanych zmian podstaw programowych, likwidacji przedmiotów i arbitralnych modyfikacji podstaw, a także rezygnacji z ideologicznych rozwiązań, które obniżają jakość kształcenia i przeciążają nauczycieli;
    • Zagwarantowania niezwłocznej i realnej waloryzacji wynagrodzeń w sektorze finansów publicznych, opartej na faktycznych kosztach ponoszonych przez pracowników, a nie na oderwanych od rzeczywistości prognozach rządowych;
    • Przywrócenia realnego dialogu społecznego na poziomie krajowym, regionalnym, branżowym i zakładowym; zakończenia praktyki jednostronnego narzucania rozwiązań oraz przywrócenia rzeczywistej roli Rady Dialogu Społecznego;
    • Rozsądnego stymulowania rozwoju gospodarczego kraju poprzez m.in., realne przywrócenie i przyśpieszenie realizacji  inwestycji strategicznych takich jak Centralny Port Komunikacyjny, elektrownie atomowe, rozbudowę sieci naftowych i gazowych, portu kontenerowego w Świnoujściu i żeglowności Odry. Takie działania wygenerują nowe miejsca pracy i pobudzą polski przemysł, co przełoży się na zwiększenie zasobności państwa i jego obywateli;
    • Wstrzymania wdrażania ustaw i rozporządzeń uderzających w bezpieczeństwo ekonomiczne polskich pracowników i ich rodzin, w tym działań podnoszących koszty życia i pracy;
    • Realizacji szybkiej rozbudowy polskiej armii, z wykorzystaniem polskiego potencjału produkcyjnego oraz praktycznej realizacji kontraktów na jej uzbrojenie.
    • Ochrony polskiego rolnictwa przed skutkami zaakceptowanej przez rząd Donalda Tuska umowy UE-Mercosur oraz umowy UE-Ukraina;
    • Zabezpieczenie interesów polskich przedsiębiorstw i zapewnienie bezpieczeństwa kraju w kształtującej się obecnie sytuacji międzynarodowej zmierzającej do zakończenie wojny w Ukrainie.
  5. Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” wzywa jednocześnie wszystkie organizacje związkowe do bezwzględnego włączenia się w akcje organizowane przez władze krajowe, regionalne i branżowe NSZZ „Solidarność”
  6. Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” oświadcza, że w przypadku ignorowania postulatów Związku podjęte zostaną zdecydowane, ogólnokrajowe, branżowe, regionalne i zakładowe działania protestacyjne. Jednocześnie upoważnia Sztab Akcji Protestacyjnej do opracowania harmonogramu protestów i jego wdrożenia, jeśli rząd nadal będzie unikał rzeczywistego i konstruktywnego dialogu społecznego, a postulaty Związku pozostaną bez satysfakcjonujących rozwiązań.

 

Stanowisko KK nr 5/25 ws. pamięci o Ofiarach stanu wojennego w 44. Rocznicę jego wprowadzenia

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Pierwszą ofiarą śmiertelną stanu wojennego w Polsce był Tadeusz Kostecki. W wyniku pacyfikacji strajku w Politechnice Wrocławskiej zmarł 15 grudnia 1981 r. W dniu następnym dokonano zbrodni na 9 górnikach kopalni Wujek, a 17 grudnia 1981 r. dwudziestoletni Antoni Browarczyk w centrum Gdańska, wracając z zajęć po praktykach szkolnych, został śmiertelnie postrzelony w głowę przez milicjanta, nie odzyskawszy przytomności zmarł 23 grudnia 1981 r.

Stan wojenny trwał 586 dni. Do jego zniesienia 22 lipca 1983 r. ponad 100 osób zostało zamordowanych. W czasie stanu wojennego internowano około 10 tysięcy osób, wyrzucono z pracy 56 tysięcy osób, osądzono przed sądami i kolegiami około 160 tysięcy osób. Do tego należy doliczyć niepoliczone tysiące złamanych karier zawodowych, wymuszonych emigracji, rozbitych rodzin, a także cofnięcie cywilizacyjne i gospodarcze Polski.

W tym kontekście należy przypomnieć, że niemal jedenaście lat wcześniej w następstwie rozkazów komunistów, odpowiednio: Władysława Gomułki, Józefa Cyrankiewicza, Wojciecha Jaruzelskiego, Kazimierza Świtały, Stanisława Kociołka i innych im podobnych, w całym grudniu 1970 roku zostało zamordowanych 45 osób, rannych zostało ponad 1165 osób, a około 3000 osób zostało aresztowanych i pobitych.

Do dnia dzisiejszego bilans tych krzywd nie został wyrównany. Jak wielu komunistów i ich potomków zostało faktycznymi beneficjentami zmian po 1989 r., co więcej bezczelnie wpychając się na najwyższe urzędy w Polsce, powołują się na zasady demokratycznego państwa prawa.

Brak rozliczeń z oprawcami stał się normą w historii powojennej naszej Ojczyzny. Przywołując słowa bł. Kardynała Stefana Wyszyńskiego powtarzamy z całą mocą: „Należy wybaczyć, ale nie zapomnieć”.

Wybaczyliśmy, ale czy mamy zapomnieć o 6 mln zamordowanych, o zrównanej niemal z ziemią Ojczyźnie? Czy mamy zapomnieć, że Rosjanie kazali nam pamiętać, że to oni nas „wyzwolili”, czy mamy też zapomnieć, że rodzimi komuniści przez lata byli współrealizatorami zbrodniczego systemu w Polsce?

W 44. Rocznicę tego haniebnego wydarzenia, kiedy Polak kierowany przez komunistycznych namiestników stanął przeciwko Polakowi oddajemy cześć wszystkim Ofiarom represji oraz wzywamy Rodaków do podjęcia wysiłku, aby zapanowały w Polsce prawdziwe wartości, sprawiedliwość, prawo i solidarność.

 

Uchwała KK nr 21/25 ws. powołania Sztabu Akcji Protestacyjnych

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” powołuje Sztab Akcji Protestacyjnych w składzie:

– Prezydium Komisji Krajowej,

– Przewodniczący Zarządów Regionów,

– Przewodniczący Sekretariatów Branżowych.

Zadaniem Sztabu będzie ustalanie harmonogramów i koordynacja akcji protestacyjnych.

Jednocześnie KK wnioskuje do Rady Krajowego Funduszu Strajkowego o pokrycie kosztów przeprowadzanych akcji.

Uchwała KK nr 20/25 ws. utraty mocy obowiązującej zapisów Uchwały KK nr 15/24 ws. interpretacji § 9 ust. 1pkt 2) Statutu NSZZ „Solidarność”

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, działając na podstawie § 61 ust. 2 Statutu NSZZ „Solidarność” stwierdza, że w związku ze zmianami w Statucie NSZZ „Solidarność” uchwalonymi przez XXXII Krajowy Zjazd Delegatów NSZZ „Solidarność” w dniu 25 kwietnia 2025 roku, zapisy Uchwały KK nr 15/24 ws. interpretacji § 9 ust. 1 pkt 2) Statutu NSZZ „Solidarność” uchwalone 11 czerwca 2024 roku w Gdańsku tracą moc z dniem 23 czerwca 2025 roku, tj. rejestracji zmian w Statucie NSZZ „Solidarność” dokonanych przez Krajowy Rejestr Sądowy postanowieniem Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku, Sygnatura sprawy: GD.VII NS-REJ.KRS/011356/25/409.

 

Uchwała KK nr 19/25 ws. nazewnictwa Krajowych Sekcji Branżowych NSZZ „Solidarność”

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

§ 1

Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” postanawia wprowadzić następujące nazewnictwo Krajowych Sekcji Branżowych funkcjonujących w ramach:

  1. Krajowego Sekretariatu Górnictwa i Energetyki NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Górnictwa Węgla Kamiennego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Energetyki NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Elektrowni i Elektrociepłowni NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Górnictwa Rud Miedzi NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Górnictwa Węgla Brunatnego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Rud Cynku i Ołowiu NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Górnictwa Soli i Siarki NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Zakładów Zaplecza Górnictwa NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Metalowców NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Hutnictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Branży Metalowców NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Okrętowego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Lotniczego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Motoryzacyjnego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Zbrojeniowego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Elektromaszynowego NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Przemysłu Spożywczego i Rolnictwa NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Pracowników Przemysłu Mięsnego i Tłuszczowego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Mleczarskiego, Spirytusowego i Koncentratów Spożywczych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Hotelarstwa i Gastronomii NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Cukierniczego, Młynarskiego i Piekarniczego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Przemysłu Tytoniowego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Gier Losowych i Zakładów Wzajemnych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Owocowo-Warzywnego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Przemysłu Cukrowniczego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Piwowarskiego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Rolnictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Doradztwa Rolniczego NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Nauki i Oświaty NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Nauki NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Polskiej Akademii Nauk NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Budownictwa i Przemysłu Drzewnego NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Budownictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Drzewiarzy NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Producentów Mebli NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Płyt Drewnopochodnych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Materiałów Budowlanych NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Przemysłu Chemicznego NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Górnictwa Naftowego i Gazownictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Chemicznego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przemysłu Naftowego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Ceramików i Szklarzy NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Przemysłu Papierniczego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Przemysłu Farmaceutycznego NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Łączności NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Pracowników Telekomunikacji NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Transportowców NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Morska Marynarzy i Rybaków NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Kolejarzy NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Drogownictwa i Transportu Drogowego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Portów Morskich NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Przedsiębiorstw Zaplecza Kolei NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Transportu Lotniczego i Obsługi Lotniskowej NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Służb Publicznych NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Komunikacji Miejskiej NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Ciepłownictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Wodociągów i Kanalizacji NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pożarnictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Administracji Skarbowej NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Administracji Rządowej i Samorządowej NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Cywilnych MON NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Służby Więziennej NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Weterynarii NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Kultury i Środków Przekazu NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Pracowników Instytucji Artystycznych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Muzeów i Instytucji Ochrony Zabytków NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Radia i Telewizji NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Bibliotek Publicznych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Szkół Artystycznych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Archiwów Państwowych NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Banków, Handlu i Ubezpieczeń NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Pracowników Handlu NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Bankowców NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Zasobów Naturalnych, Ochrony Środowiska i Leśnictwa NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Pracowników Leśnictwa NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Parków Narodowych NSZZ „Solidarność”.

 

  1. Krajowego Sekretariatu Ochrony Zdrowia NSZZ „Solidarność”:
  • Krajowa Sekcja Służby Zdrowia NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Stacji Sanitarno–Epidemiologicznych NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pracowników Pomocy Społecznej NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Pogotowia Ratunkowego i Ratownictwa Medycznego NSZZ „Solidarność”,
  • Krajowa Sekcja Uzdrowisk Polskich NSZZ „Solidarność”.

 

§ 2

Traci moc Uchwała KK nr 3/16 z 23 lutego 2016 r.

 

§ 3

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

 

Decyzja Prezydium KK nr 170/25 ws. opinii o projekcie rozporządzenia MRPiPS ws. wniosków i realizacji umów o środkina założenie lub przystąpienie do spółdzielni socjalnej, o środki na utworzenie stanowiska pracy oraz finansowanie kosztów wynagrodzenia

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wnosi następujące uwagi do projektu rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 listopada 2025 r. w sprawie wniosków i realizacji umów o środki na założenie lub przystąpieniedo spółdzielni socjalnej, o środki na utworzenie stanowiska pracy oraz finansowanie kosztów wynagrodzenia.
Projekt rozporządzenia stanowi realizację upoważnienia ustawowego dla Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej do wydania rozporządzenia, zawartego w art. 171 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz. U. poz. 620), zwanej dalej „ustawą”. Projektowane rozporządzenie umożliwi skorzystanie przez uprawnionych z instrumentów przewidzianych w ramach regulacji art. 161 – 170 ustawy, czyli osoby bezrobotne, absolwentów centrów integracji społecznej, absolwentów klubów integracji społecznej oraz niezatrudnionym a poszukującym pracy.
Z tej perspektywy Prezydium KK NSZZ „Solidarność” ocenia, że wprowadzenie nowych przepisów jest potrzebne. Jednocześnie, zwraca uwagę na fakt, że projektowane rozporządzenie bardzo szczegółowo reguluje składanie i weryfikację wniosków, w tym wymagane oświadczenia, tryb uzupełniania braków oraz terminy. W praktyce może to wydłużyć cały proces i stanowić barierę dla wnioskodawców, tym bardziej że już obecnie przedstawiciele przedsiębiorstw społecznych skarżą się na zbyt dużą biurokrację.
Zdaniem Prezydium KK NSZZ „Solidarność”, podobne wątpliwości budzą zapisy, które nakładają rozbudowany obowiązek monitorowania VAT przez starostów – nawet do 5 lat. Zwiększa to obciążenia administracyjne po stronie urzędów pracy, co w praktyce może być także traktowane jako zwiększenie biurokracji, która zawsze bardziej przeszkadza niż ułatwia prowadzenie działalności.
Natomiast wykorzystanie systemów teleinformatycznych do weryfikacji danych (CEIDG, KRS, ZUS, KAS) Prezydium KK ocenia jako krok w dobrą stronę, gdyż odciąży to wnioskodawców i scentralizuje niezbędne procesy.

 

Decyzja Prezydium KK nr 169/25 ws. opinii o projekcie ustawy o ochronie osób uczestniczących w debacie publicznej przed oczywiście bezzasadnymi roszczeniami lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” zgłasza następujące uwagi do projektu ustawy o ochronie osób uczestniczących w debacie publicznej przed oczywiście bezzasadnymi roszczeniami lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi z dnia 14 kwietnia 2025 r.
Projekt ustawy jest krokiem we właściwym kierunku, jednak istnieje uzasadniona obawa, iż rozwiązania w nim zawarte czyli propozycja wykorzystania instytucji prawnych (oczywistej bezzasadności powództwa oraz nadużycia prawa procesowego) w zaproponowanym w projekcie kształcie, nie będą wystarczające dla zapewnienia skutecznego przeciwdziałania powództwom zmierzającym do stłumienia debaty publicznej, zwanym SLAPP.Uwagi ogólne:
Opiniowany projekt ustawy stanowi próbę transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1069 z dnia 11 kwietnia 2024 r. w sprawie ochrony osób, które angażują się w debatę publiczną, przed oczywiście bezzasadnymi roszczeniami lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi („strategiczne powództwa zmierzające do stłumienia debaty publicznej”), dalej: Dyrektywa.
Dyrektywa ma na celu zapewnienie gwarancji chroniących przed oczywiście bezzasadnymi roszczeniami lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi w sprawach cywilnych mających skutki transgraniczne, wnoszonymi lub wszczynanymi przeciwko osobom fizycznym i prawnym ze względu na ich zaangażowanie w debatę publiczną. Debata publiczna jest tu rozumiana jako składanie oświadczeń lub podejmowanie działań przez osobę fizyczną lub prawną w ramach wykonywania prawa do wolności m.in. stowarzyszania się.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” zwraca uwagę, iż związki zawodowe oraz ich członkowie w związku z wykonywaniem działalności związkowej są pozywani lub otrzymują groźby wszczęcia postępowania sądowego o ochronę dóbr osobistych lub ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa (o naprawienie szkody wyrządzonej przez dokonanie czynu nieuczciwej konkurencji). Rzeczywistym celem tych działań często nie jest jednak ochrona słusznych praw pracodawcy, ale chęć zastraszenia organizacji związkowej w celu wymuszenia stłumienia, ograniczenia lub zaprzestania prowadzenia przez nią skutecznej działalności związkowej. Unijnemu ustawodawcy znane jest to zjawisko, czemu dał wyraz wskazując wprost w motywach 6 i 35 oraz w art. 9 Dyrektywy, iż związki zawodowe są adresatami zawartych w niej rozwiązań. Strategiczne powództwa zmierzające do stłumienia debaty publicznej, dalej: SLAPP, to nic innego jak nękanie prawne, a ich celem jest wciągnięcie pozwanego w długotrwałe postępowania sądowe, które obciąża go finansowo, psychicznie oraz czasowo i nierzadko wiąże się z uszczerbkiem w reputacji. Dlatego kluczowym elementem systemu przeciwdziałającemu takim powództwom powinna być możliwość szybkiego zakończenia postępowania w sposób korzystny dla pozwanego.
Przechodząc do treści projektu ustawy, Prezydium KK NSZZ „Solidarność” pozytywnie ocenia fakt, iż projekt ustawy nie ogranicza się do postępowań mających skutki transgraniczne, ale ma mieć zastosowanie do postępowań krajowych. Na pozytywną ocenę zasługuje wprowadzenie możliwości odrzucenia pozwu stanowiącego nadużycie prawa procesowego, co stanowi dodatkowy środek obok oddalenia powództwa z uwagi na jego oczywistą bezzasadność. Jednak zaproponowane w projekcie przesłanki uznania powództwa za nadużycie prawa procesowego znacznie osłabiają potencjalną praktyczną skuteczność tej instytucji prawnej. Na pozytywną ocenę zasługuje wprowadzenie możliwości nałożenia kary pieniężnej, jak i możliwości nałożenia obowiązku publikacji sentencji wyroku na koszt powoda.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” negatywnie ocenia świadome odstąpienie przez projektodawcę od uregulowania w ustawie kwestii dochodzenia roszczeń w przypadku wystąpienia szkody na skutek wytoczenia powództwa SLAPP, ze względu na uregulowany w art. 15 Dyrektywy obowiązek Państwa członkowskiego zapewnienia by sąd rozpoznający sprawę SLAPP nakładania na powoda stosownych skutecznych środków, w tym wypłatę rekompensaty za poniesione szkody.
Uwagi szczegółowe:
I. Art. 2. Przepis ten zawiera definicję legalną pojęcia „debata publiczna”. Jednak jego treść nie jest spójna ani z Dyrektywą ani z uzasadnieniem projektu. W Dyrektywie (art. 4 pkt. 1 i 2) jest mowa o „sprawie leżącej w interesie publicznym”. Podobnie, uzasadnienie projektu wskazuje, iż projektodawca świadomie przyjmuje szerokie ujęcie tego terminu, podkreślając, że obejmuje on wszelkie kwestie o istotnym znaczeniu z punktu widzenia interesu publicznego. Natomiast w projekciejest mowa o „sprawach mogących budzić uzasadnione zainteresowanie społeczne”. Zakres przedmiotowy wyrażenia „sprawa leżąca w interesie publicznym.” i wyrażenia „sprawa mogąca budzić uzasadnione zainteresowanie społeczne” nie jest taki sam. Motywy Dyrektywy wskazując na sprawy jakie są objęte jej zakresem odwołuje się do interesu publicznego, nie do zainteresowania społecznego. W celu zachowania spójności przepisów ustawy i uniknięcia przyszłych wątpliwości interpretacyjnych, należałoby w tym zakresie zachować spójność terminologii projektu z terminologią Dyrektywy.
II. Art. 4 projektu zawiera wskazanie podmiotów, które mogą przystąpić do toczącego się postępowania SLAPP. Przepis ten ma implementować art. 9 Dyrektywy.
Art. 9 wprost wskazuje, iż związki zawodowe powinny móc udzielać wsparcia pozwanemu, za jego zgodą, lub mogły przekazywać informacje w ramach tego postępowania zgodnie z prawem krajowym. Redakcja art. 4 na to nie pozwala. Zgodnie z projektem, przystąpić do postępowania za zgodą pozwanego wyrażoną na piśmie mają mieć organizacje pozarządowe, mające w zakresie swoich statutowych zadań ochronę osób uczestniczących w debacie publicznej, a także organizacje pozarządowe, których zadania statutowe obejmują przedmiot debaty publicznej, w związku z którą toczy się postępowanie. Warto zauważyć, iż zadania związków zawodowych są uregulowane w ustawie o związkach zawodowych.
Nie ma tam mowy o „debacie publicznej”. W konsekwencji wyrażenie „debata publiczna” nie występuje również w statutach związków zawodowych. A jednak unijny ustawodawca przewidział udział związków zawodowych w postępowaniach SLAPP. Zgodnie z przepisami krajowymi Związki zawodowe mogą wspierać pracownika w sprawach z zakresu prawa pracy. Postępowania SLAPP prowadzone są na podstawie innych przepisów. Prowadzi to do wniosku, iż sformułowanie zawarte w projekcie prowadzi do niezgodnego z dyrektywą zawężenia kręgu podmiotów, które mogą korzystać z mechanizmów obrony zawartych w dyrektywie, wykluczając związki zawodowe. Uwaga ta jest aktualna nie tylko w odniesieniu do związków zawodowych ale również innych organizacji. Art. 4 projektu wymaga gruntownej zmiany w taki sposób aby katalog podmiotów które mogą przystąpić do pozwanego w toczącym się postępowaniu SLAPP uwzględniał wszystkie podmioty wskazane w art. 9 Dyrektywy.
III. Art. 5 zawiera katalog okoliczności, które miałyby wskazywać, że postępowanie zmierza głównie do stłumienia, ograniczenia, zakłócenia debaty publicznej lub szykanowania za udział w niej. Katalog ten nie zawiera odniesienia do braku równowagi miedzy stronami. O braku równowagi sił mówi sama Dyrektywa w motywach 15 i 42 oraz w art. 4 pkt. 3. Brak równowagi stron jest jednym z elementów definicyjnych, zawartych również w rekomendacji Rady Europy CM/Rec (2024)2 dla państw członkowskich w sprawie przeciwdziałania stosowaniu strategicznych pozwów przeciwko uczestnictwu publicznemu (SLAPP) oraz w Zaleceniu Komisji (UE) 2022/758 z dnia 27 kwietnia 2022 r. w sprawie ochrony dziennikarzy i obrońców praw człowieka, którzy angażują się w debatę publiczną, przed ewidentnie bezpodstawnymi lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi („strategiczne powództwa zmierzające do stłumienia debaty publicznej”) (Dz.U. L 138 z 17.5.2022, s. 30). Brak równowagi stron nie należy traktować jako niezbędnej przesłanki uznania sprawy za SLAPP to jest ona istotną wskazówką i brak uwzględnienia jej w projekcie jest niezrozumiały. Inną okolicznością której również zabrakło w projekcie, jest zjawisko wytaczania powództw przeciwko osobom indywidualnym a nie przeciwko organizacjom, których działanie jest zwalczane.
IV. Art. 7. Pierwszym z proponowanych szczególnych form zakończenia postępowania SLAPP ma być oddalenie powództwa z uwagi na jego oczywistą bezzasadność. Będzie to jednak możliwe przy łącznym spełnieniu dwóch przesłanek: gdy roszczenie zmierza głównie do stłumienia, ograniczenia, zakłócenia debaty publicznej lub szykanowania za udział w niej i jednocześnie powództwo jest oczywiście bezzasadne. O ile te pierwsze przesłanki doprecyzowuje art. 5 projektu o tyle projekt w żaden sposób nie doprecyzowuje pojęcia „oczywistej bezzasadności powództwa”. Prowadzi to do wniosku, iż pojęcie „oczywistej bezzasadności powództwa” z projektu należy rozumieć tak samo jak tożsame pojęcie z art. 1911 k.p.c. Przywołany przepis nie zawiera definicji tego terminu, jednak w doktrynie i orzecznictwie wykształcił się bardzo restrykcyjny sposób wykładni pojęcia „oczywistej bezzasadności powództwa”. Zgodnie z utrwaloną wykładnią, powództwo jest oczywiście bezzasadne, gdy „powód sformułował żądanie nieznane prawu albo w świetle przepisów prawa materialnego niedopuszczalne”. Powództwo jest oczywiście bezzasadne, gdy „dla każdego prawnika, bez potrzeby analizowania sprawy pod względem faktycznym i prawnym jest zupełnie oczywiste, że powództwo nie może być uwzględnione”. Oczywistą bezzasadność należy interpretować restrykcyjnie – co oznacza, iż każda wątpliwość stanowi zaprzeczenie wymaganej oczywistości. W praktyce powództwa SLAPP mają odpowiednią podstawę w przepisach prawa materialnego np. ochrona dóbr osobistych. W tych przypadkach naruszenie dobra osobistego i bezprawność działania sprawcy (domniemanie bezprawności naruszenia) są kwestiami podlegającymi ocenie prawnej, co wyklucza oczywistą bezzasadność powództwa. Co więcej, praktyka sądowa wskazuje, iż przepis art. 1911 k.p.c. nie znajduje zastosowania w sprawach o ochronę dóbr osobistych. Powyższe prowadzi do wniosku, iż przy braku doprecyzowania w projekcie co należy rozumieć przez „oczywistą bezzasadność powództwa” uzasadnione są wątpliwości, czy oczywista bezzasadność powództwa znajdzie w praktyce w ogóle zastosowanie jako forma zakończenia postępowania SLAPP. Analiza przepisów Dyrektywy pozwala na wniosek, iż oczywista bezzasadność roszczenia w rozumieniu dyrektywy ma odmienne znaczenie niż oczywiście bezzasadne roszczenie, o którym mowa w art. 1911 k.p.c. Oczywiście bezzasadne roszczenie w rozumieniu dyrektywy to raczej roszczenie wniesione dla pozoru, w celu osiągniecia skutku innego niż uzasadniona ochrona praw. W tym kontekście warto zastanowić się nad celowością powielania literalnej treści dyrektywy ze szkodą dla realizacji jej celu. Zasadnym byłoby na potrzeby transpozycji przeanalizować czy inna lub dodatkowa konstrukcja prawna (np. pozorność) mogłaby prowadzić do skuteczniejszej realizacji celu Dyrektywy.
V. Drugą szczególną formą zakończenia postępowania SLAPP ma być odrzucenie lub oddalenie pozwu z uwagi na nadużycie prawa procesowego. Na pozytywną ocenę zasługuje doprecyzowanie skutków prawnych nadużycia prawa procesowego. Niestety, nie sprawi to, iż instytucja ta będzie w praktyce wykorzystywana do powództw SLAPP. Stwierdzenie nadużycia prawa będzie możliwe wyłącznie w przypadku, gdy wyłącznym celem powództwa było stłumienie, ograniczenie, zakłócenie debaty publicznej lub szykanowanie za udział w niej. W sytuacji wystąpienia jakiegoś innego, dodatkowego celu, obok celu głównego, instytucja odrzucenia pozwu ze względu na nadużycie prawa procesowego nie będzie mogła mieć zastosowania, gdyż zakłócenie debaty publicznej nie byłoby już wyłącznym, jedynym celem. Z tego powodu zastosowanie tej instytucji do powództw o ochronę dóbr osobistych będzie mało prawdopodobne, ze względu na oddzielenie kwestii stwierdzenia naruszenia od kwestii oceny czy naruszenie to było bezprawne. Ponadto, należy zauważyć, iż instytucja nadużycia prawa procesowego nie jest objęta rozpoznaniem w trybie przyspieszonym, przewidzianym w Rozdziale 2 projektu. Również dotychczasowa wykładnia art. 41 k.p.c. pozostaje restrykcyjna, zaś praktyka sądowa wskazuje, iż przepis ten nie jest stosowany w sprawach o ochronę dóbr osobistych.
Za wskazówkę dla projektodawcy, iż przesłanka „wyłącznego celu wytoczenia powództwa” nie jest właściwym rozwiązaniem do stwierdzenia nadużycia prawa procesowego powinien stanowić motyw 29 Dyrektywy wskazujący, iż roszczenia wniesione w stanowiącym nadużycie postępowaniu sądowym zmierzającym do stłumienia debaty publicznej mogą być całkowicie lub częściowo bezzasadne. Oznacza to, że aby postępowanie zostało uznane za stanowiące nadużycie, roszczenie nie musi być całkowicie bezzasadne. Na przykład, nawet postępowanie w sprawie niewielkiego naruszenia dóbr osobistych, które mogłoby być podstawą roszczenia o niewielką rekompensatę za poniesione szkody zgodnie z obowiązującym prawem, może mimo wszystko stanowić nadużycie, jeżeli przedmiotem roszczenia jest oczywiście nadmierna kwota lub oczywiście nadmierny środek ochrony prawnej. Mając powyższe na względzie Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wnosi o nadanie art. 10 projektu następującego brzmienia: „Art. 10. Jeżeli celem wytoczenia powództwa jest stłumienie, ograniczenie, zakłócenie debaty publicznej lub szykanowanie za udział w niej, sąd w każdym stanie sprawy może uznać wytoczenie powództwa za nadużycie prawa procesowego w rozumieniu art. 41 Kodeksu postępowania cywilnego”.
VI. Ciężar dowodu. Dyrektywa w art. 12 wskazuje, iż ciężar dowodu, że roszczenie jest zasadne, spoczywa na powodzie, który wytacza powództwo. Na Państwach członkowskich spoczywa obowiązek zapewnienia, aby w przypadku złożenia przez pozwanego wniosku o oddalenie roszczenia na wczesnym etapie, na powodzie spoczywał obowiązek uzasadnienia roszczenia, aby sąd mógł ocenić, czy nie jest ono oczywiście bezzasadne. W ocenie Związku, wskazane gwarancje proceduralne nie znalazły pełnego odzwierciedlenia w projekcie. W uzasadnieniu do projektu znajduje się wskazanie, iż ze względu na ogólną zasadę rozkładu ciężaru dowodu, wynikającą z art. 6 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którą obowiązek udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne projektodawca uznał, że nie ma potrzeby ponownego regulowania kwestii ciężaru dowodu w treści ustawy. W ocenie Związku, przy projektowaniu przepisów projektodawca powinien uwzględnić rodzaj spraw jakie najczęściej dotyczą powództw SLAPP.
Są to w przeważającej mierze sprawy o ochronę dóbr osobistych. W tych sprawach, rozkład ciężaru dowodu jest korzystny dla powoda. Powód musi wykazać istnienie dobra osobistego i jego zagrożenie lub naruszenie. Natomiast, ze względu na domniemanie bezprawności naruszenia lub zagrożenia dobra osobistego, to pozwany musi udowodnić, że zagrożenie to lub naruszenie nie było bezprawne. Tym samym, w tych sprawach ciężar dowodu wykazania braku bezprawności działań spoczywa na pozwanym. Z tego powodu pozostawienie ogólnych reguł rozkładu ciężaru dowodu w sprawach typu SLAPP w ocenie Związku nie realizuje wymogu obciążenia powoda ciężarem dowodu. Art. 12 Dyrektywy nie przewiduje możliwości częściowego obciążenia pozwanego ciężarem dowodu.
VII. Na negatywną ocenę zasługuje świadome odstąpienie przez projektodawcę od uregulowania w ustawie kwestii dochodzenia roszczeń w przypadku wystąpienia szkody na skutek wytoczenia powództwa zmierzającego do stłumienia, ograniczenia, zakłócenia debaty publicznej lub szykanowania za udział w niej. Zgodnie z uzasadnieniem decyzja ta wynika z intencji zapewnienia możliwie największej efektywności oraz szybkości postępowania. Mając pod uwagę, iż tylko zastosowanie jednej instytucji prawnej – oczywistej bezzasadności powództwa – ma być ograniczone ramami czasowymi 6 miesięcy, jest to decyzja nieuzasadniona. Ponadto należy mieć na względzie, iż w odniesieniu do powództw SLAPP niezwykle ważne jest aby środki prawne przeciwko nim miały efekt zarówno odstraszający jak i kompensacyjny. Brak uregulowania rekompensaty w projekcie będzie miał ten skutek, iż dopiero po zakończeniu postępowania SLAPP, które o ile nie zostanie zakończone na wczesnym etapie to może trwać wiele lat w celu zmęczenia długotrwałym, obciążającym procesem, w celu zyskania rekompensaty pozwany w postępowaniu SLAPP będzie zmuszony wszcząć kolejne, prawdopodobnie wieloletnie postępowanie sądowe. Rozwiązanie takie całkowicie mija się ze wskazanym w art. 15 Dyrektywy, umożliwieniem stosowania przez sąd „równie skutecznego stosowanego środka” w rozumieniu tego przepisu tj. skutecznego, proporcjonalnego i odstraszającego czyli środka o skuteczności równej sankcji nałożonej przez sąd na stronę inicjującą postępowanie SLAPP. Art. 15 Dyrektywy nakłada na Państwo członkowskie obowiązek zapewnienia by to sąd rozpoznający sprawę SLAPP mógł nałożyć na powoda stosowne skuteczne środki, w tym wypłatę rekompensaty za poniesione szkody. Z tego powodu, w ocenie Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, projekt powinien przewidywać możliwość przyznania pozwanemu przez sąd zadośćuczynienia już w wyroku kończącym sprawę SLAPP, również w przypadku cofnięcia pozwu. Alternatywnie, w projekcie można było rozważyć na przykład obligatoryjne wydzielenie kwestii dochodzenia roszczeń do odrębnego postępowania przez ten sam sąd – automatyczne w przypadku stwierdzenia, że jest to powództwo SLAPP – co pozwalałoby szybko i efektywnie zamknąć podstawowe postępowanie w kwestii stwierdzenia, czy roszczenia były bezzasadne, czy nie, a jednocześnie kwestia dochodzenia rekompensaty w odpowiedniej formie pozostawałaby otwarta do dalszego rozpoznania, bez konieczności nadmiernego obciążania pozwanego w postępowaniu SLAPP czynnościami prawnymi, jak wszczynanie kolejnego postępowania.
VIII. W ocenie Związku przepisy projektu są nadmiernie uznaniowe, pozostawiając wiele do uznania sądu. Dla skuteczności przepisów, sąd powinien być zobowiązany do działania w przypadku, gdy spełnione zostaną przesłanki określone w ustawie.
Podsumowując, w ocenie Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, mimo kilku ciekawych rozwiązań, w obecnym kształcie opiniowany projekt nie zawiera wystarczających narzędzi do skutecznego przeciwdziałaniu powództwom SLAPP i nie stanowi propozycji właściwej i pełnej transpozycji Dyrektywy.

 

Decyzja Prezydium KK nr 168/25 ws. opinii o projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw związanychz funkcjonowaniem administracji rządowej

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” negatywnie ocenia projekt rządowego projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji rządowej – wiele ze zmienianych w ramach projektu zapisów budzi poważne wątpliwości, szerzej omówione poniżej.
Artykuł 12 pkt 3 opiniowanego projektu – zapis nie przewiduje obowiązku powołania Pełnomocnika Rządu ds. Równości, co może w teorii spowodować, że stanowisko to pozostanie nieobsadzone, a zatem stoi w sprzeczności z treścią dyrektyw 2000/43/WE oraz 2006/54/WE, które przewidują stworzenie stałego, niezależnego organu wspierającego równe traktowanie.
Artykuł 12 pkt 2 oraz art. 7 pkt 2 zastępują jednoznaczne sformułowania używane dotychczas w tekście ustawy mniej precyzyjnym określeniem odpowiedzialnych podmiotów.
Art. 12 pkt 1 projektu przewiduje powierzenie wykonywania zadań dot. realizacji zasady równego traktowania Rzecznikowi Praw Obywatelskich, równolegle wraz z innymi podmiotami. Brak jasnego podziału kompetencji prowadzić może do powstawania sporów instytucjonalnych, w tym również prowadzących do faktycznego obniżenia ochrony zasady równego traktowania.
Artykuł 12 pkt 2 oraz art. 13 pkt 2 opiniowanego projektu ustawy w niedostatecznie szczegółowy sposób określają zasady m.in. migracji danych w opisywanych w nich sytuacjach, co prowadzić może do zakłóceń w realizacji usług publicznych.
Artykuł 6 pkt 2 projektowanej ustawy w niedostatecznie szczegółowy sposób określa, jakie dokumenty podlegają publikacji w Biuletynie Informacji Publicznej – użyte sformułowanie „wszelkie dokumenty” prowadzić może do powstania wątpliwości interpretacyjnych.
W związku z powyższym Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” negatywnie opiniuje projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji rządowej w jego obecnym kształcie.

Decyzja Prezydium KK nr 167/25 ws. wskazania przedstawiciela NSZZ „Solidarność”do Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, postanawia desygnować Dominika Szczukockiego na przedstawiciela NSZZ „Solidarność” w Radzie Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego na kadencję 2026-2029.

Uchwała KK nr 18/25 ws. zmiany Uchwały KK 17/24 z 12 czerwca 2024 roku odmawiającej stwierdzenia nieważności Uchwały programowej Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” podjętej podczas WZD 12 marca 2024 r.

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

1. Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, działając na podstawie §61 ust. 1 Statutu NSZZ „Solidarność”, w związku z §2 ust. 2 Uchwały Komisji Krajowej 22/13 ws. stwierdzenia nieważności uchwał i decyzji podjętych z naruszeniem Statutu NSZZ „Solidarność” postanawia dokonać zmiany Uchwały KK 17/24 poprzez stwierdzenie nieważności Uchwały programowej Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” podjętej podczas WZD 12 marca 2024 r.
2. Traci moc Uchwała KK nr 17/24 ws. stwierdzenia nieważności Uchwały Programowej Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” z dnia 12 marca 2024 r.

Uchwała KK nr 17/25 ws. członkostwa, jego kontynuacji oraz zawieszenia członkostwa w NSZZ „Solidarność” oraz deklaracji członkowskiej

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, działając na podstawie § 61 ust. 2 i wypełniając postanowienia § 10 ust. 5 i § 12 ust. 3 Statutu NSZZ „Solidarność”, postanawia, co następuje.

Rozdział I
Zasady ogólne członkostwa w Związku

§ 1

1. Członkostwo w Związku możliwe jest tylko poprzez przynależność do organizacji zakładowej. W przypadku osób będących w stosunku pracy członkostwo w Związku może być realizowane tylko poprzez przynależność do organizacji zakładowej obejmującej swoim działaniem pracodawcę, u którego ta osoba jest zatrudniona. Nie dotyczy to członków Związku zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych Związku wybranych na funkcje związkowe, które mają być wykonywane w ramach stosunku pracy z wyboru, jeżeli z wyboru wynika obowiązek wykonywania pracy w charakterze pracownika.
2. Zgodnie z § 5 ust. 1 Statutu NSZZ „Solidarność” prawo zrzeszania się w Niezależnym Samorządnym Związku Zawodowym „Solidarność” przysługuje pracownikom w rozumieniu art. 2 k.p., w tym młodocianym, osobom wykonującym pracę zarobkową na innej podstawie niż stosunek pracy, jeżeli nie zatrudnia do tego rodzaju pracy innych osób, niezależnie od podstawy zatrudnienia, jak również osobom zatrudnionym przy pracach sezonowych, osobom wykonującym pracę nakładczą, doktorantom. Członkami Zawiązku mogą być także bezrobotni, stażyści, emeryci i renciści oraz osoby odbywające służbę wojskową. Utrata zatrudnienia, a także powołanie do odbycia służby wojskowej nie oznaczają utraty członkostwa.

§ 2

1. Ilekroć w uchwale jest mowa o Statucie, należy przez to rozumieć obowiązujący Statut NSZZ „Solidarność”.
2. Ilekroć w uchwale jest mowa o organizacji zakładowej, to postanowienia tego przepisu stosuje się odpowiednio do organizacji międzyzakładowej, w tym terenowej organizacji Związku, o której jest mowa w § 19 ust. 5 Statutu.
3. Ilekroć w uchwale jest mowa o władzy wykonawczej organizacji zakładowej, to postanowienia tego przepisu stosuje się odpowiednio do władzy wykonawczej organizacji międzyzakładowej.

Rozdział II
Deklaracja członkowska i zgłoszenie

§ 3

1. W celu nabycia członkostwa w Związku zainteresowana osoba zobowiązana jest złożyć oświadczenie woli w formie pisemnej deklaracji członkowskiej.
2. Deklaracja członkowska obowiązująca w NSZZ „Solidarność”, której wzór stanowi dokument pisemny drukowany dwustronnie, zawierający po pierwsze, dane osoby składającej, datę złożenia Deklaracji i podpis osoby przyjmującej deklarację i wniosek do pracodawcy o pobieranie przez niego składki związkowej (strona pierwsza); po drugie, informacje dotyczące sposobu nabycia i ustania członkostwa wraz ze wskazaniem podstawy prawnej (strona druga). Szczegółowy wzór zawierający treść i formę Deklaracji wraz z klauzulą informacyjną (tzw. RODO) określa załącznik do niniejszej Uchwały.

§ 4

1. Każdy członek Związku może należeć wyłącznie do jednej organizacji zakładowej, niezależnie od liczby tytułów uprawniających do członkostwa w Związku.
2. Członkostwo Związku nabywa się:
1) z chwilą rejestracji organizacji zakładowej lub międzyzakładowej na podstawie uchwały o utworzeniu organizacji, członkostwo nabywają osoby podejmujące tę uchwałę,
2) z chwilą przyjęcia w poczet członków Związku uchwałą komisji zakładowej lub międzyzakładowej, lub zarządu regionu w sytuacji określonej w § 9 ust. 3 i 4 Statutu,
3) z chwilą przyjęcia w poczet członków Związku uchwałą władzy wykonawczej niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej Związku, a także prezydium komisji zakładowej lub międzyzakładowej, jeżeli takie zostało utworzone, na które zostało scedowane prawo do przyjmowania w poczet członków Związku zgodnie z § 9 ust. 2 Statutu,
4) w wyniku niepodjęcia przez uprawnione władze zgodnie z § 2 ust. 1 pkt. 2) i ust. 2 Statutu uchwały w sprawie przyjęcia lub odmowy przyjęcia w poczet członków Związku organizacji zakładowej w terminie 30 dni od daty złożenia przez zainteresowaną osobę pisemnej deklaracji członkowskiej. Stwierdzenie faktu nabycia członkostwa w tym trybie następuje poprzez zamieszczenie adnotacji na złożonej deklaracji, obejmującej podpisy dwóch uprawnionych członków właściwej władzy wykonawczej, których uprawnienie wynika z upoważnienia udzielonego na podstawie § 42 ust. 7 i 8 Statutu lub wynika z odrębnej uchwały właściwej władzy wykonawczej lub jej organu.
3. Władza wykonawcza organizacji zakładowej przed przyjęciem nowych członków, zatrudnionych u pracodawcy dotychczas nieobjętego działalnością tej organizacji, ma obowiązek sprawdzić w zarządzie regionu, czy dany pracodawca nie jest objęty działalnością innej organizacji zakładowej.

Rozdział III
Członkostwo w zakładowej organizacji koordynacyjnej

§ 5

1. Członkostwo w zakładowej organizacji koordynacyjnej możliwe jest tylko poprzez przynależność do jednej z organizacji zakładowych będących wewnętrzną jednostką organizacyjną tej zakładowej organizacji koordynacyjnej. Członkowie Związku zrzeszeni w zakładowej organizacji koordynacyjnej przypisani są jednocześnie do jednej z wyżej wymienionych organizacji zakładowych.
2. Wniosek o przyjęcie w poczet członków rozpatruje komisja zakładowa właściwej miejscowo organizacji zakładowej, będącej wewnętrzną jednostką zakładowej organizacji koordynacyjnej, zgodnie z udzielonymi jej uprawnieniami na podstawie § 9 ust. 2 Statutu.
3. Pozbawienie członkostwa lub skreślenie z rejestru członków osoby zrzeszonej w zakładowej organizacji koordynacyjnej następuje w wyniku uchwały podjętej z zachowaniem postanowień § 13 Statutu przez władzę wykonawczą właściwej miejscowo organizacji zakładowej będącej wewnętrzną jednostką tej zakładowej organizacji koordynacyjnej.
4. Wykreślenie przez zarząd regionu z rejestru organizacji zakładowych organizacji będącej wewnętrzną jednostką organizacyjną zakładowej organizacji koordynacyjnej nie powoduje ustania członkostwa zrzeszonych w niej członków. W takim przypadku zakładowa komisja koordynacyjna wskazuje tym członkom organizację zakładową będącą jej wewnętrzną jednostką organizacyjną, właściwą dla kontynuowania członkostwa.

 Rozdział IV
Kontynuacja przynależności do podstawowej jednostki organizacyjnej Związku po zmianie obszaru jej działania

§ 6

1. Członek Związku, którego dotychczasowa organizacja zakładowa zmieniła obszar działania w wyniku przekształceń strukturalnych pracodawcy i nie obejmuje już jego miejsca lub zakładu pracy, może, w celu kontynuacji członkostwa w Związku podjąć następujące działania:
1) w przypadku gdy po przekształceniach strukturalnych pracodawcy jego miejsce lub zakład pracy nie jest objęty działalnością żadnej podstawowej jednostki organizacyjnej Związku, ma do wyboru:
a) pozostać członkiem dotychczasowej organizacji zakładowej – pod warunkiem rozszerzenia przez tę organizację dotychczasowego obszaru jej działania na jego pracodawcę i przekształcenia się w organizację międzyzakładową, jeżeli dotychczas stanowiła organizację zakładową, z zachowaniem postanowień § 19 ust 2 i 4 Statutu;
b) złożyć zgłoszenie według wzoru określonego w załączniku numer 2 do niniejszej uchwały w dowolnie wybranej przez siebie organizacji zakładowej działającej na terenie danego regionu; wraz z przyjęciem danej osoby w poczet członków organizacja przyjmująca rozszerza swój dotychczasowy obszar działania na nowego pracodawcę zatrudniającego tę osobę i przekształca się w organizację międzyzakładową, jeżeli dotychczas stanowiła organizację zakładową;
c) podjąć inicjatywę utworzenia samodzielnej organizacji zakładowej zgodnie z postanowieniami § 20 Statutu;
2) w przypadku gdy po przekształceniach strukturalnych pracodawcy jego miejsce lub zakład pracy jest objęty działalnością innej organizacji zakładowej, wówczas kontynuuje członkostwo w Związku z mocy prawa, przedkładając zgłoszenie według wzoru określonego w załączniku numer 2 do niniejszej uchwały, co oznacza niemożność odmowy przez władzę wykonawczą tej organizacji kontynuowania jego członkostwa w Związku.
2. Władza wykonawcza, o której mowa w ust. 1 pkt 1) lit. b), ma prawo odmówić przyjęcia w poczet członków Związku osoby, o której mowa w tym punkcie. Przyjęcie lub odmowa przyjęcia w poczet członków Związku zrzeszonych w organizacji zakładowej powinno nastąpić w terminie nie dłuższym niż 30 dni od złożenia zgłoszenia według wzoru określonego w załączniku numer 2 do niniejszej uchwały. Niepodjęcie decyzji w tym terminie jest równoznaczne z decyzją odmawiającą przyjęcia w poczet członków organizacji zakładowej. Decyzja władzy wykonawczej, odmawiająca przyjęcia wyżej wymienionej osoby do organizacji zakładowej, jest ostateczna.
3. W przypadku braku zgody na rozszerzenie zakresu działania organizacji zakładowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1) lit. a) lub odmowy przyjęcia do organizacji zakładowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1) lit. b), członek Związku ma prawo zwrócić się o pomoc do właściwego zarządu regionu. Zarząd regionu ma obowiązek, w terminie 30 dni od momentu przyjęcia tego faktu do wiadomości wskazania organizacji zakładowej, w której będzie mógł on kontynuować swoje członkostwo.

Rozdział V
Kontynuacja członkostwa w przypadku zmiany pracodawcy przez pracownika oraz
w wyniku zmian obszaru działania organizacji

§ 7

1. Zmiana przynależności do organizacji zakładowej może nastąpić w wyniku zmiany pracodawcy przez członka Związku lub wystąpienia członka Związku z tej jednostki i kontynuowania członkostwa w innej organizacji zakładowej, z zastrzeżeniem postanowień § 8 ust. 1 i 2 oraz
§ 19 ust. 2 Statutu, a także w wyniku zmian obszaru działania organizacji zakładowej.
2. W przypadku zmiany pracodawcy przez członka Związku, powodującej konieczność zmiany przynależności do podstawowej jednostki organizacyjnej, staje się on z mocy prawa członkiem podstawowej jednostki organizacyjnej działającej u nowego pracodawcy zgodnie z miejscem jego pracy.
3. Członek Związku, o którym mowa w ustępie 2, jest zobowiązany udokumentować swoją przynależność do Związku w poprzedniej organizacji zakładowej stosownym zgłoszeniem według wzoru określonego w załączniku numer 2 do niniejszej uchwały. Bez udokumentowania przynależności będzie traktowany jak kandydat na członka Związku, do którego stosuje się postanowienia zawarte w § 9 Statutu.
4. Członek Związku, który utracił prawo przynależności do dotychczasowej organizacji zakładowej lub z niej wystąpił, a chce kontynuować członkostwo w Związku, przystępuje do innej zakładowej organizacji, w stosunku do której przysługuje mu prawo przynależności, zgodnie
z postanowieniami § 8 ust. 1 i 2 oraz § 19 ust. 2 Statutu w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od utraty prawa przynależności lub wystąpienia z organizacji dotychczasowej. Po upływie powyższego terminu jego członkostwo w Związku ustaje z mocy prawa.
5. W przypadku gdy pracodawca (zakład pracy) został przejęty przez nowego pracodawcę objętego obszarem innej jednostki organizacyjnej Związku, członkowie Związku zatrudnieni w przejętym zakładzie stają się z mocy prawa członkami Związku w jednostce organizacyjnej obejmującej obszarem działania pracodawcę przejmującego.
6. Członek Związku, którego zakład pracy został objęty działaniem innej organizacji zgodnie z postanowieniami Uchwały KK nr 20/05 ws. zasad łączenia lub podziału jednostek organizacyjnych Związku, np. w wyniku restrukturyzacji zakładu pracy lub w wyniku porozumienia organizacji lub w wyniku wyłączenia z organizacji międzyzakładowej samodzielnej organizacji zakładowej, staje się członkiem tej organizacji z mocy prawa.

Rozdział VI
Szczególne postanowienia dotyczące członkostwa

§ 8

Władza wykonawcza z chwilą przyjęcia nowego członka Związku, zatrudnionego u pracodawcy nieobjętego działalnością Związku, zgodnie z § 19 ust. 4a Statutu podejmuje uchwałęo przekształceniu się w organizację międzyzakładową i rozszerza obszar działania danej organizacji na tego pracodawcę. O fakcie tym musi ona poinformować danego pracodawcę oraz zarząd regionu, w którym organizacja zakładowa jest zarejestrowana, niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od przyjęcia nowego członka Związku. Powyższe dotyczy również organizacji międzyzakładowej.

§ 9

1. Członkostwo w NSZZ „Solidarność” osoby oddelegowanej lub urlopowanej w związku z pełnionymi funkcjami związkowymi lub publicznymi musi wiązać się z przynależnością do organizacji zakładowej obejmującej obszarem swojego działania zakład pracy, z którego osoba ta jest oddelegowana lub urlopowana.
2. W przypadku likwidacji podstawowej jednostki organizacyjnej członek Związku może kontynuować członkostwo w innej, dowolnie wybranej organizacji, której władza wykonawcza podejmie uchwałę o wpisaniu go w rejestr członków, z zastrzeżeniem postanowień § 5 ust. 4. Przystąpienie do innej podstawowej jednostki organizacyjnej Związku winno nastąpić w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od daty wyrejestrowania likwidowanej organizacji przez zarząd regionu lub Komisję Krajową w przypadku wyrejestrowania zakładowej organizacji koordynacyjnej. Po upływie powyższego terminu członkostwo w Związku ustaje z mocy prawa.

§ 10

1. Emeryci, renciści i bezrobotni mogą pozostać nadal członkami organizacji zakładowej obejmującej swoim działaniem ostatniego pracodawcę lub kontynuować członkostwo w Związku w dowolnej organizacji zakładowej, która przyjmie ich zgłoszenie według wzoru określonego w załączniku numer 2 do niniejszej uchwały; w tym mogą należeć do organizacji międzyzakładowej zrzeszającej wyłącznie osoby niepozostające w stosunku pracy, zgodnie z postanowieniami § 19 ust. 5 Statutu.
2. Z chwilą zatrudnienia się bezrobotnego członka Związku u pracodawcy objętego działalnością podstawowej jednostki organizacyjnej Związku może on kontynuować członkostwo tylko poprzez przystąpienie do tej organizacji, zgodnie z postanowieniami § 8 ust. 1 Statutu oraz § 1 ust. 1 i 2 oraz § 4 ust. 1 niniejszej uchwały.
3. Podstawowa jednostka organizacyjna Związku, obejmująca swoją działalnością danego pracodawcę, nie może odmówić prawa do kontynuowania członkostwa w Związku bezrobotnemu członkowi Związku, zatrudnionemu przez tego pracodawcę lub członkowi Związku, którego zakład pracy, w wyniku przekształceń strukturalnych pracodawców został objęty działalnością tej organizacji.

§ 11

1. W przypadku zatrudnienia u kilku pracodawców objętych działalnością różnych podstawowych jednostek organizacyjnych Związku członek Związku ma obowiązek poinformować o tym fakcie władze wykonawcze wszystkich jednostek organizacyjnych Związku obejmujących swoim działaniem tych pracodawców.
2. Członek Związku, który pozostaje w kilku stosunkach pracy, jest reprezentowany
u danego pracodawcy przez jednostkę organizacyjną Związku obejmującą swoim zasięgiem działania danego pracodawcę. Członek Związku świadczący pracę również na innych podstawach niż stosunek pracy, jest reprezentowany u danego pracodawcy przez jednostkę organizacyjną Związku obejmującą swoim zasięgiem działania danego pracodawcę, jeżeli wyrazi on taką wolę.

Rozdział VII
Zawieszenia członkostwa w Związku

§ 12

1. Zawieszenie członkostwa w Związku polega na utracie przez określony czas praw przysługujących członkowi Związku z jednoczesnym zwolnieniem z wykonywania obowiązków członkowskich. Zawieszenie członkostwa następuje ze względów formalnych, w przypadku zaistnienia przeszkód prawnych w przynależności do związków zawodowych, wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, albo gdy wymaga tego specyfika pełnionych funkcji publicznych.
2. W okresie zawieszenia członkostwa osoba, której to dotyczy, nie jest członkiem Związku w rozumieniu postanowień Statutu.

§ 13

1. Zawieszenie członkostwa w Związku może nastąpić wyłącznie w przypadku zaistnienia co najmniej jednej z niżej wymienionych przyczyn:
1) zgodnie z przepisami prawa powszechnego funkcja publiczna, którą pełni lub będzie pełnić członek Związku, nie może być łączona z członkostwem w związkach zawodowych lub zgodnie z tymi przepisami osoba taka może należeć wyłącznie do związku zawodowego wskazanego właściwym przedmiotowo przepisem ustawy,
2) zgodnie z przepisami prawa powszechnego stanowisko, które zajmuje lub będzie zajmował członek Związku u pracodawcy bez względu na jego rodzaj, objęte jest zakazem przynależności do związków zawodowych lub osoba taka w świetle przepisów prawa powszechnego może wyłącznie należeć do związku zawodowego wskazanego w tych przepisach,
3) członek Związku został powołany do odbycia służby wojskowej.
2. Członek Związku spełniający kryteria ust 1. pkt 1) i 2) ma prawo wystąpić z pisemnym wnioskiem do władzy wykonawczej podstawowej jednostki organizacyjnej Związku o zawieszenie jego członkostwa w Związku na okres pełnienia funkcji publicznej lub zajmowania stanowiska, które nie pozwala na przynależność do związku zawodowego.

§ 14

1. Władza wykonawcza podstawowej jednostki organizacyjnej Związku podejmuje uchwałę w sprawie zgody na zawieszenie członkostwa w Związku lub odmowy zawieszenia członkostwa w terminie nie dłuższym niż 30 dni od daty złożenia wniosku. Odmowa zawieszenia członkostwa wymaga pisemnego uzasadnienia.
2. Od uchwały odmawiającej zawieszenia członkostwa Związku przysługuje prawo wniesienia odwołania do właściwego zarządu regionu w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia jej doręczenia.
3. Zarząd regionu jest zobowiązany do podjęcia decyzji w sprawie zawieszenia członkostwa w Związku w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania odwołania. Decyzja zarządu regionu w sprawie zawieszenia członkostwa w Związku jest ostateczna.

§ 15

W przypadku, o którym mowa w § 13 ust.1 pkt 3), zawieszenie członkostwa następuje automatycznie i nie wymaga decyzji władz Związku, o których mowa w § 14.

§ 16

W okresie zawieszenia członkostwa osoba, której to dotyczy, jest pozbawiona praw członka Związku, ujętych w postanowieniach § 14 Statutu oraz jest zwolniona z wykonywania obowiązków członka Związku, ujętych w postanowieniach § 15 pkt 1) – 4) Statutu.

§ 17

Okresu zawieszenia członkostwa nie wlicza się do łącznego okresu przynależności do Związku. Jednakże okres ten nie powoduje przerwy w członkostwie, o którym mowa w § 50 ust. 2 pkt 1) Statutu, co oznacza to, że okres przynależności do Związku zarówno przed zawieszeniem, jak i po ustaniu okresu zawieszenia członkostwa liczy się łącznie jako okres przynależności do Związku.

§ 18

Z momentem ustania przyczyn, będących podstawą do zawieszenia członkostwa w Związku, osoba, której to dotyczyło, ma obowiązek w terminie 30 dni powiadomić o tym fakcie władzę wykonawczą podstawowej jednostki organizacyjnej Związku, której była członkiem przed zawieszeniem członkostwa.

§ 19

Zawieszenie członkostwa w Związku kończy się z chwilą wpływu do odpowiedniej władzy wykonawczej pisemnej informacji o ustaniu przyczyn będących podstawą podjęcia uchwały o zawieszeniu członkostwa w Związku.

§ 20

Od momentu zakończenia okresu zawieszenia członkostwa w Związku osoba, której ono dotyczyło, ponownie nabywa pełne prawa członkowskie oraz jest zobowiązana do wypełniania wszystkich obowiązków członka Związku.

Rozdział VIII
Postanowienia końcowe

§ 21

1. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
2. Traci moc Uchwała KK nr 2/06 z późniejszymi zmianami.
3. Traci moc Uchwała KK nr 15/22 z późniejszymi zmianami.

Uchwała KK nr 16/25 ws. warunków i trybu rejestracji organizacji podzakładowych oraz organizacji wydziałowych (oddziałowych) lub znajdujących się na terenie innego regionu niż region rejestrujący organizację zakładową lub międzyzakładową, oraz zasad ich działania

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, działając na podstawie § 24 Statutu NSZZ „Solidarność”, określa zasady działania, warunki i tryb rejestracji organizacji wydziałowych, oddziałowych, stanowiących niższe jednostki organizacyjne organizacji zakładowej lub międzyzakładowej, znajdujących się na terenie innego regionu niż region, w którym zarejestrowana jest organizacja zakładowa lub międzyzakładowa, której jednostkę niższą stanową wyżej wymieniona organizacja wydziałowa (oddziałowa) oraz organizacje podzakładowe, rejestrowanych bez względu na miejsce rejestracji organizacji zakładowej lub międzyzakładowej.

Rozdział I
Zasady ogólne

§ 1

1. Ilekroć w niniejszej uchwale jest mowa o Statucie, należy przez to rozumieć obowiązujący Statut NSZZ „Solidarność”.
2. Ilekroć w niniejszej uchwale jest mowa o organizacji wydziałowej, należy przez to rozumieć także organizację oddziałową, o której mowa w § 19 ust. 7 Statutu.
3. Ilekroć w niniejszej uchwale jest mowa o organizacji zakładowej, należy przez to rozumieć także organizację międzyzakładową.
4. Zarząd regionu tworzy rejestr organizacji wydziałowych (oddziałowych) oraz rejestr organizacji podzakładowych.
5. Zarząd regionu może zarejestrować w regionalnym rejestrze organizacji wydziałowych więcej niż jedną organizację wydziałową tej samej organizacji zakładowej po spełnieniu warunków opisanych w niniejszej Uchwale.

§ 2

1. Władza stanowiąca podstawowej jednostki organizacyjnej zgodnie z § 40 ust. 2 Statutu ustala wewnętrzną strukturę organizacyjną danej jednostki organizacyjnej Związku, z zastrzeżeniem postanowień § 24 i § 40 ust. 3 Statutu.
2. Do podjęcia decyzji w sprawie ustalenia wewnętrznej struktury organizacyjnej władza stanowiąca może upoważnić władzę wykonawczą

Rozdział II
Organizacje wydziałowe lub oddziałowe

§ 3

Warunkiem rejestracji organizacji wydziałowej w regionalnym rejestrze tych organizacji jest:
1) złożenie wniosku do zarządu regionu przez władzę wykonawczą zainteresowanej organizacji zakładowej, której organizacja wydziałowa obejmuje swym działaniem część zakładu pracy znajdującą się na terenie regionu, w którym składany jest wniosek; do wniosku musi być dołączone zaświadczenie wystawione przez właściwy zarząd regionu, stwierdzające fakt zarejestrowania w regionalnym rejestrze organizacji zakładowej składającej wniosek;
2) pisemne zobowiązanie się komisji zakładowej składającej ww. wniosek do odprowadzania na rzecz właściwego regionu, w którym ma być zarejestrowana organizacja wydziałowa, części składki członkowskiej należnej – zgodnie z Uchwałą KZD NSZZ „Solidarność” ws. działalności finansowej Związku – regionowi, Komisji Krajowej, regionalnemu i Krajowemu Funduszowi Strajkowemu oraz na inne obowiązujące w danym regionie fundusze celowe utworzone na podstawie § 74 ust. 4 Statutu;
3) przewidziany w regulaminie określającym wewnętrzną strukturę organizacji zakładowej wybór komisji wydziałowej, tj. przewodniczącego oraz pozostałych członków komisji wydziałowej, wybór wydziałowej komisji rewizyjnej jest obowiązkowy, w sytuacji gdy komisja wydziałowa – na podstawie scedowanych przez komisję zakładową kompetencji – prowadzi wyodrębnioną księgowość (konto księgowe) prowadzone i nadzorowane przez komisję zakładową np. dysponuje wyodrębnionym kontem bankowym oraz samodzielnie dysponuje zgromadzonymi środkami, realizując swoje uprawnienia za pośrednictwem upoważnionych do tego osób;
4) przekazanie przez komisję zakładową kompetencji na rzecz komisji wydziałowej zgodnie z § 41 ust. 3 pkt 1) Statutu, uprawniających komisję wydziałową do realizacji celów statutowych wobec zrzeszonych w niej członków Związku;
5) informacja w sprawie scedowania lub niescedowania przez komisję zakładową uprawnienia do przyjmowania w poczet członków Związku na władzę wykonawczą organizacji wydziałowej zgodnie z § 9 ust. 2 Statutu.

§ 4

1. W przypadku gdy dana jednostka organizacyjna funkcjonuje na terenie więcej niż jednego regionu, jej władza stanowiąca zgodnie z § 40 ust. 3 Statutu lub wykonawcza, upoważniona na podstawie § 40 ust. 2 Statutu, na wniosek większości członków Związku z tego regionu z części zakładu pracy objętego działaniem tej jednostki organizacyjnej, w którym liczba członków tej organizacji wynosi co najmniej dziesięć osób, tworzy na terenie tego regionu organizację oddziałową. W przypadku organizacji międzyzakładowych wniosek taki mogą złożyć członkowie z tego Regionu, zatrudnieni u jednego pracodawcy.
2. Utworzenie powyższej organizacji oddziałowej następuje w terminie 60 dni od daty zgłoszenia wniosku. Jednostki utworzone w tym trybie podlegają rejestracji w regionie, na terenie którego działają. Przepis § 3 określający warunki rejestracji, stosuje się odpowiednio.

§ 5

1. Zarząd regionu jest zobowiązany rozpatrzyć złożony wniosek o rejestrację organizacji wydziałowej niezwłocznie, nie później niż 6 tygodni od momentu jego złożenia.
2. Zarząd regionu może odmówić zarejestrowania organizacji wydziałowej. Decyzja o odmowie rejestracji musi być wydana w formie pisemnej wraz z uzasadnieniem.
3. Od decyzji zarządu regionu odmawiającej rejestracji organizacji wydziałowej służy zainteresowanej komisji zakładowej prawo odwołania się do Komisji Krajowej w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji zarządu regionu.
4. Komisja Krajowa może uchylić lub utrzymać decyzję zarządu regionu. Uchylenie przez Komisję Krajową decyzji zarządu regionu, o której mowa w ustępie 3, oznacza obowiązek wpisania przez zarząd regionu danej organizacji do rejestru organizacji wydziałowych. Decyzja Komisji Krajowej jest ostateczna.

§ 6

1. Skreślenia z regionalnego rejestru organizacji wydziałowej zarząd regionu dokonuje:
a) na wniosek właściwej komisji zakładowej;
b) z własnej inicjatywy w przypadku naruszenia przez władze organizacji wydziałowej Statutu, uchwał władz Związku oraz postanowień niniejszej uchwały; w tej sytuacji nie stosuje się zasad określonych w Rozdziale VI Statutu (zarządy komisaryczne);
c) w sytuacji gdy właściwy zarząd regionu wykreślił z rejestru organizację zakładową, której częścią jest ta organizacja wydziałowa; nie dotyczy sytuacji gdy inna podstawowa jednostka organizacyjna Związku przejmuje członków i strukturę wewnętrzną wykreślonej organizacji zakładowej.
2. Od decyzji zarządu regionu o skreśleniu z rejestru organizacji wydziałowej w sytuacji opisanej w ust. 1 pkt b) służy zainteresowanej komisji zakładowej prawo odwołania się do Komisji Krajowej w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji zarządu regionu.
3. Komisja Krajowa może uchylić lub utrzymać decyzję zarządu regionu. Decyzja Komisji Krajowej jest ostateczna.
4. Skreślenie z rejestru organizacji wydziałowych, o którym mowa w ust. 1, nie powoduje likwidacji tej części organizacji zakładowej. Wygasają jedynie wzajemne zobowiązania między zarządem regionu, w którym była zarejestrowana organizacja wydziałowa, a tą organizacją.

§ 7

1. W przypadku gdy uprawnienie do podejmowania decyzji w sprawie członkostwa zostało scedowane zgodnie z §9 ust.2 Statutu na władzę wykonawczą niższej jednostki organizacyjnej zarządem regionu uprawnionym do rozpatrywania odwołania od uchwały odmawiającej przyjęcia w poczet Związku jest zarząd regionu, w którym jest zarejestrowana ta niższa jednostka organizacyjna.
2. Pozbawienie członkostwa w drodze uchwały władzy wykonawczej niższej jednostki organizacyjnej może nastąpić wyłącznie w przypadku scedowania prawa do przyjmowania członków do Związku na władzę wykonawczą niższej jednostki organizacyjnej zgodnie z § 9 ust. 2 Statutu. Zarządem regionu uprawnionym do rozpatrywania odwołania od decyzji władzy wykonawczej niższej jednostki organizacyjnej o wykluczeniu lub skreśleniu z listy członków Związku jest zarząd regionu, w którym jest zarejestrowana ta niższa jednostka organizacyjna.

Rozdział III
Organizacje podzakładowe

§ 8

1. Warunkiem rejestracji organizacji podzakładowej w regionalnym rejestrze tych organizacji jest:
1) złożenie przez zainteresowaną władzę wykonawczą organizacji zakładowej wniosku do właściwego zarządu regionu o zarejestrowanie organizacji podzakładowej prowadzącej działalność na terenie tego regionu w rejestrze, o którym mowa w § 1 ust. 4 wraz z pisemnym zobowiązaniem do odprowadzania części składki należnej zarządowi regionu zgodnie z Uchwałą KZD ws. działalności finansowej Związku, oraz na inne obowiązujące w danym regionie fundusze celowe utworzone na podstawie § 74 ust. 4 Statutu;
2) przewidziany w regulaminie określającym wewnętrzną strukturę organizacji zakładowej wybór władz organizacji podzakładowej, tj. władzy wykonawczej i kontrolnej;
3) posiadanie przez organizację podzakładową własnego rachunku bankowego;
4) przekazanie przez komisję zakładową kompetencji na rzecz komisji podzakładowej zgodnie z § 41 ust. 3 pkt 1) Statutu, uprawniających komisję podzakładową do realizacji celów statutowych wobec zrzeszonych w niej członków Związku;
5) informacja o scedowaniu lub nie zgodnie z § 9 ust. 2 Statutu przez komisję zakładową uprawnienia do podejmowania uchwały w sprawie przyjęcia lub odmowy przyjęcia w poczet członków Związku na władzę wykonawczą organizacji podzakładowej.

§ 9

1. Zarząd regionu może po spełnieniu warunków zawartych w § 8 zarejestrować w regionalnym rejestrze organizacji podzakładowych więcej niż jedną organizację podzakładową należącą do tej samej podstawowej jednostki organizacyjnej Związku.
2. Do wniosku o rejestrację organizacji podzakładowej w innym regionie musi być dołączone zaświadczenie wystawione przez właściwy zarząd regionu, stwierdzające fakt zarejestrowania w regionalnym rejestrze podstawowej jednostki organizacyjnej Związku, której władza wykonawcza składa wniosek o rejestrację organizacji podzakładowej.
3. Zarząd regionu jest zobowiązany rozpatrzyć złożony wniosek o rejestrację organizacji podzakładowej niezwłocznie, nie później niż 6 tygodni od momentu jego złożenia.
4. W przypadku gdy rejestracja dotyczy organizacji podzakładowej, która powstała w wyniku utraty statusu podstawowej jednostki organizacyjnej w związku ze zmianami organizacyjnymi pracodawcy, wniosek o rejestrację powinien być złożony jednocześnie z wnioskiem o wyrejestrowanie dotychczasowej organizacji, która utraciła status podstawowej jednostki organizacyjnej.
5. W celu zachowania ciągłości – jako osoby prawnej – pomiędzy dotychczasową organizacją tracącą status podstawowej jednostki organizacyjnej Związku i będącą następcą prawnym organizacji podzakładowej, wnioski o których mowa w ust. 3 zarząd regionu rozstrzyga jednocześnie.

§ 10

1. Zarząd regionu może odmówić zarejestrowania organizacji podzakładowej. Uchwała o odmowie rejestracji musi być wydana w formie pisemnej wraz z uzasadnieniem.
2. Od decyzji zarządu regionu odmawiającej rejestracji organizacji wydziałowej służy zainteresowanej komisji zakładowej prawo odwołania się do Komisji Krajowej w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji zarządu regionu.
3. Komisja Krajowa może uchylić lub utrzymać decyzję zarządu regionu. Uchylenie przez Komisję Krajową decyzji zarządu regionu, o której mowa w ustępie 3, oznacza obowiązek wpisania przez zarząd regionu danej organizacji do rejestru organizacji podzakładowych. Decyzja Komisji Krajowej jest ostateczna.

§ 11

1. Skreślenia z regionalnego rejestru organizacji podzakładowej zarząd regionu dokonuje:
1) na wniosek władzy wykonawczej, która wnioskowała o rejestrację tej organizacji;
2) z własnej inicjatywy – w przypadku naruszenia przez władze organizacji podzakładowej Statutu, uchwał władz Związku oraz postanowień niniejszej uchwały po przeprowadzeniu procedury, o której mowa w §§ 56 i 57 Statutu;
3) w sytuacji gdy właściwy zarząd regionu wykreślił z rejestru podstawową jednostkę organizacyjną Związku, której częścią jest ta organizacja podzakładowa; nie dotyczy sytuacji, gdy inna podstawowa jednostka organizacyjna Związku przejmuje członków wraz ze strukturą wewnętrzną skreślonej podstawowej jednostki organizacyjnej.
2. Przed wyrejestrowaniem organizacji podzakładowej, na wniosek wraz z uzasadnieniem organu rejestrowego organizacji podzakładowej, władza wykonawcza podstawowej jednostki organizacyjnej, której częścią jest ta organizacja podzakładowa, wszczyna procedurę likwidacyjną, powołując likwidatora.
3. W sytuacji określonej w ust. 1 pkt 3) podstawą wyrejestrowania organizacji podzakładowej jest wniosek likwidatora powołanego przez zarząd regionu, wyrejestrowujący podstawową jednostkę organizacyjną Związku.
4. Od uchwały zarządu regionu w sprawie wystąpienia o wszczęcie procedury likwidacyjnej w celu skreślenia organizacji podzakładowej z regionalnego rejestru, o którym mowa w ust. 2, władze wykonawcze obu zainteresowanych organizacji, zakładowej i będącej jej niższą jednostką organizacji podzakładowej, mają prawo odwołania się do Komisji Krajowej w terminie 30 dni od daty jego otrzymania.
5. W przypadku odwołania się od uchwały zarządu regionu, o której mowa w ust. 4, termin określony w ust. 2 ulega zawieszeniu do czasu podjęcia przez Komisję Krajową decyzji w tej sprawie.
6. Komisja Krajowa może uchylić lub utrzymać uchwałę zarządu regionu o wszczęciu procedury likwidacyjnej w celu skreślenia organizacji podzakładowej z regionalnego rejestru. Decyzja Komisji Krajowej jest ostateczna.
2. Wyrejestrowanie z rejestru organizacji podzakładowych, o którym mowa w ust. 1, nie oznacza likwidacji tej części podstawowej jednostki organizacyjnej Związku, która może zostać zarejestrowana w tym regionie jako organizacja oddziałowa; przepis § 40 ust. 3 Statutu stosuje się odpowiednio.

Rozdział IV
Przepisy wspólne

§ 12

1. Ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o niższych jednostkach organizacyjnych, należy przez to rozumieć także organizację wydziałową, oddziałową lub podzakładową, o których mowa w § 19 ust. 7 Statutu.
2. Skład władzy wykonawczej organizacji zakładowej powinien uwzględniać udział w niej przewodniczących niższych jednostek organizacyjnych przy zastosowaniu postanowień § 35 ust. 5 pkt 2) Statutu.
3. Wybór władz niższych jednostek organizacyjnych odbywa się zgodnie z obowiązującymi w Związku zasadami wyborczymi.

§ 13

Niższe jednostki organizacyjne są uprawnione do wyboru delegatów na walne zebranie delegatów regionu, w którym są zarejestrowane.

§ 14

1. Do liczby członków Związku podstawowej jednostki organizacyjnej, uprawnionych do wyboru delegatów na walne zebranie delegatów regionu, nie wlicza się liczby członków wszystkich niższych jednostek organizacyjnych stanowiących naturalne lub łączone okręgi wyborcze w innych regionach.
2. Delegaci na zakładowe zebranie delegatów, reprezentujący niższe jednostki organizacyjne stanowiące samodzielne okręgi wyborcze, o których mowa w ust. 1, nie posiadają biernego i czynnego prawa wyborczego przy dokonywaniu wyborów delegatów na walne zebranie delegatów regionu przez wymienione wyżej zebranie delegatów. W tym głosowaniu liczba uprawnionych do głosowania na zakładowym zebraniu delegatów pomniejszona jest o liczbę delegatów reprezentujących niższe jednostki organizacyjne stanowiące samodzielne okręgi wyborcze.

§ 15

1. Wniosek (akces) zgłaszający organizację zakładową do struktury branżowej uchwala zakładowe zebranie delegatów lub członków. Organizacje wydziałowe mogą należeć do regionalnej sekcji po spełnieniu następujących warunków:
1) wniosek zgłaszający został uchwalony przez zakładowe zebranie członków lub delegatów. Zakładowe zebranie członków lub delegatów nie może scedować tej kompetencji na zebranie organizacji wydziałowej;
2) zgłaszana do regionalnej sekcji branżowej organizacja wydziałowa musi być zarejestrowana w tym regionie na warunkach określonych w niniejszej uchwale;
2. W przypadku gdy organizacja zakładowa zrzesza pracowników różnych branż, a jej niższe jednostki organizacyjne, o których mowa w § 19 ust. 7 oraz § 27 ust. 1 Statutu, zrzeszają pracowników zatrudnionych u pracodawców tej samej branży, mogą one należeć do różnych, odpowiednich dla tej branży regionalnych, międzyregionalnych lub krajowych sekcji branżowych.

§ 16

1. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
2. Tracą moc Uchwały KK nr 22/04 i nr 24/04.

Uchwała KK nr 15/25 ws. zmiany Uchwały KK nr 30/04 ws. interpretacji Statutu dotyczącej wprowadzania zarządów komisarycznych

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium

Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność” postanawia wprowadzić następujące zmiany w Uchwale nr 30/04 ws. interpretacji Statutu dotyczącej wprowadzania zarządów komisarycznych.

§ 1

1. W § 1 ust. 1 dotychczasową treść zastępuje się następującą:
„Zgodnie z § 56 ust. 1 oraz z § 57 Statutu właściwy zarząd regionu z własnej inicjatywy lub na wniosek regionalnej komisji rewizyjnej może podjąć uchwałę o zawieszeniu działalności władzy wykonawczej i kontrolnej podstawowej, niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej posiadającej osobowość prawną, o których mowa w § 17 i § 19 Statutu, zarejestrowanej w danym regionie i powołać w jej miejsce zarząd komisaryczny.”
2. W § 1 ust. 2 dotychczasową treść zastępuje się następującą:
„Procedura, o której mowa w ust. 1, może być wdrożona jedynie w przypadku pojawienia się uzasadnionych wątpliwości co do prowadzenia przez władze wymienionych w ust. 1 jednostek organizacyjnych Związku działalności sprzecznej ze Statutem, innymi aktami prawa wewnątrzzwiązkowego lub decyzjami władz nadrzędnych Związku.”
3. W § 1 ust. 4 na końcu pierwszego zdania dopisuje się następującą treść: „i podzakładowej w rozumieniu § 34 ust. 7 Statutu” oraz na końcu zdania drugiego dopisuje się „i podzakładowej komisji rewizyjnej w rozumieniu § 34 ust. 7”.
4. W § 1 ust. 5 sformułowanie „zarząd regionu, władze sekretariatów krajowych i władze krajowych sekcji” zastępuję się sformułowaniem „władze jednostek organizacyjnych Związku wymienionych w § 58 Statutu”.
5. W § 2 pkt. 1) wyrażenie „organizacji zakładowej” zastępuję się sformułowaniem „jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego”.
6. W § 2 pkt. 2) wyrażenie „zakładowego zebrania delegatów lub członków (w zależności, która z tych form władzy związkowej istnieje w danej organizacji)” zastępuję się sformułowaniem „posiedzeń władzy stanowiącej jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego”.
7. W § 2 pkt. 3) otrzymuje brzmienie: „wypełnianie statutowych obowiązków władzy wykonawczej jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego, z wyłączeniem uprawnienia do wykluczania członków Związku z zastrzeżeniem pkt 3a),”.
8. W § 2 dodaje się pkt. 3a) o następującej treści: „składanie wniosków do właściwego zarządu regionu o pozbawienie członkostwa (wykluczenie ze Związku) członka związku jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego, zgodnie z procedurą określoną w § 13 ust. 4a Statutu,”.
9. W § 2 pkt. 4) sformułowanie „danej organizacji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „do jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego,”.
10. W § 3 ust. 1 dotychczasową treść zastępuje się następującą:
„Właściwy zarząd regionu przed podjęciem uchwały o zawieszeniu działalności władzy wykonawczej, zgodnie z procedurą określoną w § 56 Statutu, zobowiązany jest skutecznie powiadomić na piśmie władzę wykonawczą o rozpoczęciu tej procedury, określić jej przyczynę oraz zobowiązać komisję zakładową wezwać władzę wykonawczą do usunięcia nieprawidłowości, wyznaczając termin co najmniej 14 dni na dostosowanie działalności do postanowień Statutu, prawa wewnątrzzwiązkowego lub decyzji władz nadrzędnych Związku. Powyższy termin zaczyna swój bieg z chwilą skutecznego doręczenia wezwania.”
11. W § 3 dodaje się ust. 1a następującej treści:
„W przypadku gdy procedura, o której mowa w ust. 1, dotyczy władz niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej, zarząd regionu w terminie 5 dni od daty wyznaczenia terminu na dostosowanie działalności do prawa wewnątrzzwiązkowego przekazuje informację o jej wszczęciu władzy wykonawczej podstawowej jednostki organizacyjnej, której ta niższa lub wewnętrzna jednostka podlega. Jeżeli ta podstawowa jednostka organizacyjna jest zarejestrowana w innym regionie niż organizacja podzakładowa, zarząd regionu powiadamia w tym samym terminie także zarząd regionu, w którym zarejestrowana jest podstawowa jednostka organizacyjna. Władza wykonawcza organizacji podzakładowej oraz władza wykonawcza podstawowej jednostki organizacyjnej mogą równolegle podejmować działania naprawcze.”.
12. W § 3 ust. 2 dotychczasową treść zastępuje się następującą:
„Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, zarząd regionu wyznacza termin swojego posiedzenia w celu rozpoznania sprawy i podjęcia uchwały o zawieszeniu działalności władzy wykonawczej i powołaniu zarządu komisarycznego. O wyznaczeniu tego terminu skutecznie zawiadamia zainteresowaną władzę wykonawczą.”.
13. W § 3 ust. 3 dodaje się kolejne zdanie o następującej treści: Jeżeli procedura zawieszenia dotyczy organizacji podzakładowej, będącej częścią podstawowej jednostki organizacyjnej zarejestrowanej w innym regionie niż organizacja podzakładowa, zarząd regionu powiadamia w tym samym terminie także władzę wykonawczą i kontrolną podstawowej jednostki organizacyjnej i zarząd regionu, w którym zarejestrowana jest ta podstawowa jednostka organizacyjna.”.
14. W § 3 ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„W punkcie obrad zarządu regionu poświęconemu rozpoznaniu sprawy, o której mowa w ust. 2, mogą uczestniczyć przedstawiciele zainteresowanej władzy wykonawczej i kontrolnej oraz przedstawiciele władz wymienieni w ust. 3. Przedstawiciele ci mogą stawiać wnioski dotyczące tego punktu obrad, które muszą być rozpatrzone przez zarząd regionu. Zainteresowane władze mają prawo do złożenia pisemnych wyjaśnień. Przed podjęciem decyzji zarząd regionu jest zobowiązany ustosunkować się do tych wyjaśnień, co powinno znaleźć swój zapis w protokole posiedzenia.”.
15. W § 4 ust. 3 w drugim zdaniu skreśla się wyrażenie „poprzez członkostwo w”, słowo „jednostce” zamienia się na „jednostki” oraz sformułowanie „do danego regionu” zastępuje się sformułowaniem „zarejestrowanej w danym regionie”.
16. W § 5 ust. 1 skreśla się wyrażenie „w szczególności dotyczących prowadzonej przez daną organizację zakładową działalności gospodarczej.”.
17. W § 5 ust. 2 po słowie: „ograniczać” dopisuje się wyrażenie „zarządowi komisarycznemu” oraz po słowie: „obowiązków skreśla się sformułowanie ”przez zarząd komisaryczny.”.
18. W § 6 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„Władza wykonawcza, której działalność została zawieszona, zobowiązana jest do przekazania protokolarnie zarządowi komisarycznemu pełnej dokumentacji, pieczątek oraz nadzoru nad majątkiem jednostki organizacyjnej. Ponadto władza wykonawcza ma obowiązek przekazać zarządowi komisarycznemu wykaz aktualnie prowadzonych spraw wraz z informacją o stanie ich zaawansowania oraz informacje o posiadanych udziałach (akcjach) w spółkach prawa handlowego w oparciu o uchwałę Komisji Krajowej w sprawie prowadzenia działalności gospodarczej przez struktury Związku.”.
19. W § 6 ust. 2 skreśla się sformułowanie „stan działalności gospodarczej (jeśli jest prowadzona)”.
20. § 7 otrzymuje brzmienie:
„1. Zarząd komisaryczny funkcjonuje przez okres 3 miesięcy z możliwością jednokrotnego przedłużenia o kolejne 3 miesiące.
2. Zarząd regionu powołując zarząd komisaryczny zobowiązany jest powiadomić o tym regionalną komisję rewizyjną, która przejmuje kontrolę nad działalnością zarządu komisarycznego.”
21. W § 8 ust. 1 sformułowanie „zakładowego zebrania członków (delegatów)” zastępuje się następującą treścią: „władzy stanowiącej jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego”.
22. W § 8 ust. 2 sformułowanie „zakładowego zebrania członków (delegatów)” zastępuje się następującą treścią: „władzy stanowiącej jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego”.
23. W § 9 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„Zarząd komisaryczny zwołuje posiedzenie władzy stanowiącej jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego w okresie funkcjonowania zarządu komisarycznego, o którym mowa w § 7 ust. 1.”.
24. W § 9 dodaje się ust. 1a o następującej treści:
„W przypadku wdrożenia przez zarząd komisaryczny procedury pozbawienia członkostwa zgodnie z § 13 ust. 4a Statutu zwołanie posiedzenia władzy stanowiącej, o którym mowa w ustępie 1, następuje po zakończeniu procedury zgodnie z § 13 ust. 4a Statutu, a okres funkcjonowania zarządu komisarycznego wydłuża się z mocy prawa do 6 miesięcy.”.
21. W § 9 ust. 2 sformułowanie „zakładowego zebrania członków lub delegatów” zastępuje się sformułowaniem „władzy stanowiącej „ oraz słowo „której” zmienia na „którym”.
22. W § 9 ust. 2 pkt 2) otrzymuje brzmienie: „byli obecni wskazani przez zarządu komisaryczny jego przedstawiciele, względnie wszyscy jego członkowie,”.
23. W § 9 ust. 2 pkt 3) otrzymuje brzmienie: „o terminie posiedzenia władzy stanowiącej była poinformowana regionalna komisja rewizyjna i regionalna komisja wyborcza w tym samym czasie co członkowie władzy stanowiącej,”.
24. W § 9 ust. 3 w pierwszym zdaniu po słowie „komisarycznego” stawia się przecinek oraz skreśla spójnik „i”, a po słowie „rewizyjnej” dodaje sformułowanie „i regionalnej komisji wyborczej”, następnie po słowie „prawo” dodaje przyimek „do” oraz po słowie „dyskusji” dopisuje sformułowanie „bez prawa udziału w głosowaniu”. Skreśla się drugie zdanie. W zdaniu trzecim sformułowanie „tej organizacji zakładowej” zstępuje wyrażeniem „jednostki organizacyjnej objętej działaniem zarządu komisarycznego”.
25. W § 10 ust. 1 sformułowanie „komisji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej” oraz sformułowanie „zakładowej komisji rewizyjnej” zastępuje się wyrażeniem „władzy kontrolnej”.
26. W § 10 ust. 2 sformułowanie „komisję zakładową” zastępuje się wyrażeniem „władzę wykonawczą” oraz sformułowanie „w komisji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „we władzy wykonawczej”.
27. W § 10 ust. 3 sformułowanie „komisji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej” oraz sformułowanie „zakładowej komisji rewizyjnej” zastępuje się wyrażeniem „władzy kontrolnej”.
28. W § 10 ust. 4 sformułowanie „komisji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej” oraz sformułowanie „zakładowej komisji rewizyjnej” zastępuje się wyrażeniem „władzy kontrolnej”.
29. W § 10 ust. 5 sformułowanie „komisji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej” oraz sformułowanie „organizacji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „jednostki organizacyjnej”.
30. W § 11 ust. 1 sformułowanie „organizacji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „jednostki organizacyjnej”, sformułowanie „komisji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej podstawowej, niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej Związku” oraz sformułowanie „zakładowej komisji rewizyjnej” zastępuje się wyrażeniem „władzy kontrolnej podstawowej, niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej Związku”.
31. W § 11 ust. 2 sformułowanie „władz organizacji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej i kontrolnej podstawowej, niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej Związku”.
32. W § 12 ust. 1 sformułowanie „władz organizacji zakładowej” zastępuje się wyrażeniem „władzy wykonawczej i kontrolnej podstawowej, niższej lub wewnętrznej jednostki organizacyjnej Związku”.
33. W § 12 ust. 2 po pierwszym zdaniu dopisuje się kolejne zdanie o następującej treści: „Decyzja o uchyleniu jest przekazywana zarządowi regionu oraz zainteresowanym władzom w formie pisemnej w terminie 7 dni od jej podjęcia.”. Następne zdanie pozostaje bez zmian.
34. W § 13 ust. 1 sformułowanie „po przeprowadzeniu procedur opisanych w § 10, działalność komisji zakładowej w dalszym ciągu jest sprzeczna z prawem wewnątrzzwiązkowym, wówczas zarząd regionu może podjąć decyzję o wyrejestrowaniu danej organizacji zakładowej” zastępuje się następującą treścią: „w okresie funkcjonowania zarządu komisarycznego nie odbędzie się posiedzenie władzy stanowiącej, pomimo jego zwołania przez zarząd komisaryczny albo nie zostanie przeprowadzona procedura, o której mowa w § 10, zarząd regionu wszczyna procedurę likwidacyjną, o której mowa w § 32 ust. 2 Statutu”.
35. W § 13 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„Jeżeli po zakończeniu procedury przewidzianej w postanowieniach § 10 władza wykonawcza
w dalszym ciągu prowadzi działalność sprzeczną ze Statutem, innymi aktami prawa wewnątrzzwiązkowego lub decyzjami władz nadrzędnych, zarząd regionu może z własnej inicjatywy postawić wniosek o wyrejestrowanie danej organizacji w celu wszczęcia procedury likwidacyjnej, o której mowa w § 32 ust. 2 Statutu.”.
36. W § 13 ust. 3, w pierwszym zdaniu na początku dopisuje się sformułowanie „Przed powołaniem likwidatora”, a wielką literę „Z” w słowie zarząd zamienia się na małą literę „z”; sformułowanie „komisję zakładową” zastępuje się wyrażeniem „władzę wykonawczą”, następnie sformułowanie „zakładową komisję rewizyjną” zastępuje się wyrażeniem „władzę kontrolną” oraz sformułowanie „wyrejestrowanie tej organizacji zakładowej z regionalnego rejestru podstawowych jednostek organizacyjnych Związku” zastępuje się wyrażeniem „wszczęcie procedury likwidacyjnej, o której mowa w § 32 ust. 2 Statutu”.
37. W § 13 ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„Decyzję o wszczęciu procedury likwidacyjnej przez powołanie likwidatora w przypadkach określonych w ustępach 1 i 2 zarząd podejmuje na danym posiedzeniu lub na następnym zwykłą większością głosów. Decyzji tej zarząd regionu nie może scedować na swoje prezydium.”.
38. W § 13 dodaje się ust. 4a o następującej treści:
„Od decyzji o wszczęciu postępowania likwidacyjnego i powołaniu likwidatora zainteresowanej władzy wykonawczej służy prawo wniesienia odwołania do zarządu regionu w terminie nie później niż 14 dni od doręczenia decyzji wszczynającej postępowanie likwidacyjne. Zarząd regionu może podtrzymać swoją decyzję większością co najmniej 2/3 głosów. Decyzja ta jest ostateczna. Zarząd regionu nie może scedować uprawnienia do rozpatrywania odwołania, o którym mowa w ust. 3, na swoje prezydium.”.
39. W § 13 ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego, o którym mowa w § 32 ust. 2 Statutu, zarząd regionu, na wniosek likwidatora podejmuje uchwałę o wyrejestrowaniu danej organizacji z właściwego regionalnego rejestru jednostek organizacyjnych Związku. Decyzja o wyrejestrowaniu danej organizacji kończy jej działalność.”.
40. § 14 otrzymuje brzmienie:
„1. Majątek wyrejestrowanej podstawowej jednostki organizacyjnej oraz wewnętrznej jednostki organizacyjnej w rozumieniu § 19 ust. 9 Statutu przejmuje zarząd regionu.
2. Majątek wyrejestrowanej niższej jednostki organizacyjnej przejmuje jej podstawowa jednostka organizacyjna.”

§ 2

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

Uchwała KK nr 14/25 ws. zmiany Uchwały KK nr 18/23 ws. szczegółowych zasad postępowania w przypadku wyrejestrowania danej jednostki organizacyjnej Związku

Napisany w dniu | przez Sekretariat Prezydium
Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, postanawia wprowadzić następujące zmiany w Uchwale KK nr 18/23 ws. szczegółowych zasad postępowania w przypadku wyrejestrowania danej jednostki organizacyjnej Związku.
§ 1
1. W § 1 ust. 2 na końcu zdania po słowie „wyrejestrowania” stawia się przecinek i dopisuje następującą treść: „o ile prowadzony jest dla niej rejestr”.
2. W § 1 ust. 3 po słowie „ustala” stawia się przecinek i dopisuje następującą treść: „na podstawie Statutu, Uchwały KZD i uchwał Komisji Krajowej,”; pozostała część zdania pozostaje bez zmian.
3. W § 1 ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„Zakończenie działalności, przeprowadzanie likwidacji i wyrejestrowanie jednostek organizacyjnych Związku posiadających osobowość prawną następuje w oparciu o przepisy określone poniżej.”.
4. W § 2 ust. 1 po sformułowaniu „Przed wyrejestrowaniem” dopisuje się następującą treść „danej jednostki organizacyjnej posiadającej osobowość prawną”; pozostała część zdania pozostaje bez zmian.
5. W § 2 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„Przed wyrejestrowaniem niższej jednostki organizacyjnej posiadającej osobowość prawną, o której mowa w § 19 ust. 7 Statutu NSZZ „Solidarność”, procedurę likwidacyjną, o której mowa w § 32  ust. 2 Statutu, przeprowadza na wniosek organu rejestrującego organizację podzakładową, władza wykonawcza podstawowej jednostki organizacyjnej.”.
6. W § 2 dopisuje się ust. 3 o następującej treści:
„Od uchwały o wszczęciu postępowania likwidacyjnego i powołaniu likwidatora zainteresowanej władzy wykonawczej służy prawo wniesienia odwołania do organu wyrejestrowującego w  terminie nie dłuższym niż 14 dni od doręczenia decyzji wszczynającej postępowanie likwidacyjne. Organ wyrejestrowujący może podtrzymać swoją decyzję większością co najmniej 2/3 głosów. Decyzja ta jest ostateczna. Władza będąca organem wyrejestrowującym nie może scedować uprawnienia do rozpatrywania odwołania, o którym mowa powyżej, na swoje prezydium.”.
7. W § 3 ust. 1 skreśla się sformułowanie „w sposób zabezpieczający majątek likwidowanej organizacji przed nieuzasadnionym uszczupleniem”.
8. W § 3 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„Organ wszczynający procedurę likwidacyjną, wyznaczając likwidatora, może wskazać orientacyjny termin zamknięcia likwidacji. Termin ten może ulec wydłużeniu.”.
9. W § 3 dopisuje się ust. 3 o następującej treści:
„Likwidatorem może być wyłącznie członek NSZZ „Solidarność”.
10. W § 3 dopisuje się ust. 4 o następującej treści:
„Likwidator działa od dnia jego wyznaczenia do dnia wyrejestrowania jednostki.”.
11. W § 4 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„Z chwilą wyznaczenia likwidatora następuje utrata uprawnień wynikających ze Statutu NSZZ „Solidarność” i ustawy o związkach zawodowych wszystkich władz likwidowanej jednostki organizacyjnej. Dotychczasowi członkowie władz wykonawczych i kontrolnych jednostki likwidowanej przekazują dokumentację organizacji, w tym księgowo-finansową, do organu wyrejestrowującego, który następnie przekazuje ją likwidatorowi lub bezpośrednio do likwidatora.”.
12. W § 4 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„W przypadku nieprzekazania dokumentacji w  sposób określony w ust. 1 likwidator jest informowany o jej braku.”.
13. W § 4 dopisuje się ust. 3 o następującej treści:
„Likwidator wszelkie czynności faktyczne i prawne związane z postępowaniem likwidacyjnym dokonuje jednoosobowo.”.
14. W § 4 dopisuje się ust. 4 o następującej treści:
„Likwidator może korzystać z pomocy specjalistów z danej dziedziny na zasadach uzgodnionych z organem wyrejestrowującym, przy czym związane z tym koszty nie mogą przekroczyć majątku wyrejestrowywanej jednostki.”.
15. § 5 otrzymuje brzmienie:
„1. Zadaniem likwidatora jest podejmowanie wszelkich działań mających na celu odzyskanie wszystkich należności przysługujących likwidowanej jednostce,  uregulowanie wszystkich zobowiązań finansowych wobec wierzycieli, ciążących na likwidowanej jednostce oraz zabezpieczenie przekazanej przez organ wyrejestrowujący dokumentacji likwidowanej jednostki.
2. Do zadań likwidatora należy w szczególności:
a) zabezpieczenie przekazanej przez organ wyrejestrowujący dokumentacji likwidowanej jednostki organizacyjnej, w szczególności ksiąg rachunkowych, sprawozdań finansowych i zeznań podatkowych, zgodnie z  wymogami prawa,
b) poinformowanie właściwych podmiotów, w tym pracodawcy w  przypadku podstawowej jednostki organizacyjnej, o postawieniu jednostki w stan likwidacji, a tym samym zakończenia działalności przez dotychczasowe władze, o ile nie dokonała tego wcześniej władza wykonawcza likwidowanej jednostki,
c) ustalenie aktywów i pasywów likwidowanej jednostki w oparciu o przekazane sprawozdania finansowe i ich wycenę zgodnie z  przepisami prawa,
d) ściągnięcie wierzytelności i zaspokojenie zobowiązań ciążących na likwidowanej jednostce organizacyjnej, przy czym w przypadku gdy zobowiązania przekraczają  majątek  likwidowanej jednostki, likwidator wszczyna postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia zasadności i prawidłowości zaciągniętych zobowiązań. Po zakończeniu postępowania wyjaśniającego likwidator podejmuje działania uzgodnione z władzą lub organem powołującym likwidatora, w tym mające na celu odzyskanie środków finansowych od członków byłej władzy wykonawczej wyrejestrowywanej jednostki organizacyjnej,
e) dokonanie rozliczeń i obowiązków w zakresie podatkowym i sprawozdań finansowych za  ostatni rok obrotowy, o ile dotychczasowa władza wykonawcza likwidowanej jednostki tego nie dokonała,
f) w porozumieniu z organem wyrejestrowującym ustalenie dnia zamknięcia likwidacji,
g) przekazanie organowi wyrejestrowującemu sprawozdania z  postępowania likwidacyjnego wraz ze stanem aktywów i pasywów oraz wnioskiem o wyrejestrowanie,
h) zgłoszenie listy członków likwidowanej jednostki w celu dezaktywacji elektronicznych legitymacji związkowych,
i) z dniem zamknięcia likwidacji:
– dokonanie ostatecznych rozliczeń i obowiązków w zakresie podatkowym i sprawozdań finansowych; przekazanie ich do właściwych organów KAS,
– złożenie wniosku do właściwego oddziału GUS o wykreślenie z rejestru REGON,
– dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego w odniesieniu do numeru identyfikacji podatkowej NIP.
3. Zobowiązania przekraczające majątek likwidowanej jednostki, z wyłączeniem niższej jednostki organizacyjnej posiadającej osobowość prawną, powstałe w wyniku działań władzy wykonawczej likwidowanej jednostki, dotyczące szczególnie zobowiązań podjętych niezgodnie z prawem wewnątrzzwiązkowym, zaciągniętych mimo braku środków, pokrywają członkowie jej władzy wykonawczej odpowiedzialni za powstanie zobowiązania.
4. Zobowiązania przekraczające majątek likwidowanej niższej jednostki organizacyjnej posiadającej osobowość prawną zaspokaja podstawowa jednostka organizacyjna, której likwidowana jednostka jest częścią, przy czym zobowiązania przekraczające majątek likwidowanej niższej jednostki, powstałe w wyniku działań władzy wykonawczej likwidowanej jednostki, dotyczące szczególnie zobowiązań podjętych niezgodnie z prawem wewnątrzzwiązkowym, zaciągniętych mimo braku środków, pokrywają członkowie jej władzy wykonawczej odpowiedzialni za powstanie zobowiązania.”.
16. § 6 otrzymuje brzmienie:
„1. Na dzień zamknięcia likwidacji majątek jednostki wyrejestrowanej likwidator przekazuje na rzecz jednostki organizacyjnej Związku, której władza dokonuje wyrejestrowania, z  zastrzeżeniem ust. 2.
2. Majątek niższej jednostki organizacyjnej Związku, o której mowa w § 19 ust. 7 Statutu NSZZ „Solidarność”, posiadającej osobowość prawną, przekazywany jest do właściwej podstawowej jednostki organizacyjnej.”.
17. § 7 otrzymuje brzmienie:
„Wyrejestrowanie jednostki organizacyjnej następuje z dniem ustalonym z likwidatorem jako dzień zamknięcia likwidacji.”.
18. Skreśla się § 8.
19. Skreśla się § 9.
§ 2
Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.