Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” zgodnie z zapisem Regulaminu Trójstronnego Zespołu Branżowego do spraw Pomocy Społecznej, paragraf 5, wyznacza do reprezentowania NSZZ „Solidarność” w zespole, następujących przedstawicieli:
– w miejsce Pana Adama Ambrożego wyznacza Panią Małgorzatę Leśniak;
– w miejsce Pana Marka Wątorskiego wyznacza Panią Magdalenę Witczak.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” postanawia dokonać zmiany przedstawicieli NSZZ „Solidarność” w niżej wskazanych zespołach problemowych Rady Dialogu Społecznego w taki sposób, że:
odwołuje Pana Bogdana Kubiaka i powołuje Pana Marcina Zielenieckiego na członka Zespołu;
odwołuje Pana Bogdana Kubiaka i powołuje Panią Katarzynę Bartkiewicz na członka Zespołu;
odwołuje się eksperta Zespołu Panią Ewę Kędzior i powołuje się eksperta Zespołu Pana Filipa Jarycha;
odwołuje się eksperta Zespołu Panią Annę Redę-Ciszewską i powołuje się eksperta Zespołu Panią Barbarę Surdykowską.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie opiniuje projekt ustawy Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 lipca 2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
Opiniowany projekt ustawy ma charakter techniczny i deregulacyjny. Zmiany koncentrują się na uproszczeniu i elektronizacji składania wniosków o zasiłki, w szczególności u płatników zgłaszających powyżej 20 ubezpieczonych.
Z punktu widzenia ubezpieczonych i pracowników projekt nie rodzi istotnych zagrożeń. Nowe rozwiązania znoszą uciążliwy wymóg składania papierowych oryginałów dokumentów i umożliwiają składanie wniosków także w postaci elektronicznej, co zwiększa wygodę i ogranicza biurokrację.
Zdaniem Prezydium KK jedyną potencjalną wątpliwością jest brak jednoznacznego wskazania, w którym momencie uznaje się wniosek elektroniczny złożony u płatnika składek za skutecznie wniesiony. Może to w praktyce prowadzić do sporów co do daty złożenia wniosku (np. różnica między datą wysłania przez pracownika a datą przekazania do ZUS). Jest to jednak kwestia o charakterze technicznym i wystarczy, aby pracodawcy uczulili pracowników, że moment wysłania przez nich dokumentów do pracodawcy nie jest tożsama z momentem złożenia ich do ZUS.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie ocenia propozycję podwyższenia progu podatkowego w skali podatkowej dla podatku dochodowego od osób fizycznych z kwoty 120 000 zł do 140 000 zł, zawartą w prezydenckim projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw. Aktualna kwota progu dochodowego, obowiązująca od 2022 roku na skutek wysokiej inflacji do roku 2024 stała się nieadekwatna a nominalny wzrost wynagrodzeń w tym okresie nie nadążał za wzrostem kosztów życia Polaków. Prezydium KK pragnie zauważyć, że w czasach niestabilnych, których aktualnie doświadczamy szczególnie powinni być chronieni podatnicy o najniższych dochodach, a w tym zakresie istotnym elementem systemu podatkowego jest kwota wolna od podatku, która w tym samym okresie nie została podniesiona. NSZZ „Solidarność” postuluje podniesienie kwoty wolnej od podatku, proporcjonalnie do dynamiki wzrostu kosztów utrzymania najniżej zarabiających podatników.
Jednocześnie Prezydium KK NSZZ „Solidarność” pozytywnie ocenia rozwiązanie, którego celem będzie sporządzanie oraz udostępnianie przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w porozumieniu z Szefem Krajowej Administracji Skarbowej szczegółowego raportu o dochodach sektora finansów publicznych z tytułu podatku od towarów i usług. Zakres informacji oraz analiz, a także zaproponowane w projekcie ustawy pozostałe działania będą służyły mobilizacji ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz Szefa KAS do aktywnego przeciwdziałania niepożądanym zjawiskom w Polskim systemie VAT.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wyraża zgodę na opracowanie i złożenie projektu pod tytułem „New Wave – Development Training for Solidarity” do Baltic Sea Trade Union Network (BASTUN).
Planowane działania to przeprowadzenie serii szkoleń dla liderów związków zawodowych z całej Polski.
Planowany okres realizacji: I półrocze 2026 r.; maksymalny poziom dofinasowania to 10 000 EUR.
Z ramienia Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” odpowiedzialni za realizację ww. projektu będą:
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” przedstawia opinię do projektu rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wniosków i realizacji umów o dofinansowanie podjęcia działalności gospodarczej oraz o refundację kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy.
Prezydium KK NSZZ „Solidarność” pozytywnie ocenia projekt rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wniosków i realizacji umów o dofinansowanie podjęcia działalności gospodarczej oraz o refundację kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy. Jednocześnie Prezydium KK zgłasza uwagę dotyczącą katalogu form zabezpieczenia wykonania umowy. Zgodnie z § 10 projektu, dopuszczalnymi formami zabezpieczenia są: poręczenie, weksel, gwarancja bankowa, zastaw rejestrowy na prawach lub rzeczach, blokada środków na rachunku płatniczym oraz akt notarialny o poddaniu się egzekucji.
W ocenie Prezydium KK, należałoby z ww. katalogu wyraźnie wykluczyć możliwość stosowania zastawu rejestrowego na zbiorze praw lub rzeczy. Tego rodzaju zabezpieczenie – choć stosowane w obrocie gospodarczym – budzi poważne wątpliwości w kontekście celu i charakteru wsparcia przyznawanego z Funduszu Pracy, a wynika to z:
Z tych względów Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” stoi na stanowisku, że katalog zabezpieczeń powinien ograniczać się do form prostszych, przejrzystych i proporcjonalnych, takich jak poręczenie, weksel, gwarancja bankowa czy akt notarialny o poddaniu się egzekucji.
W pozostałym zakresie nie wnosimy uwag.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, na wniosek Pana Michała Zakrzewskiego, wyraża zgodę na użycie nazwy i znaku graficznego NSZZ „Solidarność”, na identyfikatorach dla uczestników spotkania, organizowanego przez firmę Zalaris Polska sp. z o. o. w Gdańsku w dniach 9-13 września br.
(do użytku służbowego)
(do użytku służbowego)
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, na wniosek Fundacji Świętego Mikołaja i Teologii Politycznej, wyraża zgodę na użycie nazwy i znaku graficznego NSZZ „Solidarność”, na plakacie promującym konferencję upamiętniającą rocznicę Porozumień Sierpniowych, która odbędzie się 25 listopada br. na Papieskim Uniwersytecie Świętego Tomasza z Akwinu (Angelicum) w Rzymie.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, na wniosek Terenowej Organizacji NSZZ „Solidarność” Emerytów i Rencistów w Zalasiu, wyraża zgodę na użycie nazwy i znaku graficznego NSZZ „Solidarność”, na tabliczce informacyjnej, umieszczonej przy posadzonym w 2015 roku w Krzeszowicach „Dębie Solidarności”.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie opiniuje przedstawiony projekt rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki zmieniającego rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas eksploatacji maszyn i innych urządzeń technicznych do robót ziemnych, budowlanych i drogowych (nr 50 w Wykazie prac legislacyjnych MRiT).
Pozytywnie oceniamy intencję uporządkowania przepisów oraz wyraźnego rozdzielenia regulacji dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy od kwestii związanych z nabywaniem uprawnień do obsługi maszyn i montażu oraz demontażu rusztowań. Takie rozwiązanie zwiększa przejrzystość systemu prawa pracy i może przyczynić się do wzmocnienia ochrony pracowników, ponieważ przepisy ustawowe trudniej zmienić bez szerokiej debaty parlamentarnej.
Jednocześnie NSZZ „Solidarność” zwraca uwagę na kilka ryzyk, które muszą zostać odpowiednio uwzględnione, aby projektowane zmiany rzeczywiście służyły interesowi pracowników. W pierwszej kolejności należy wskazać na możliwość powstania luki prawnej. Jak wskazuje ustawodawca, wejście w życie przedmiotowego rozporządzenia uzależnione jest od zakończenia aktualnie toczących się prac nad projektem ustawy o zasadach nabywania uprawnień do obsługi maszyn stosowanych do prac ziemnych, budowlanych, drogowych i innych oraz montażu i demontażu rusztowań (UD142). Nie zauważamy jednakże żadnej gwarancji, że zachowana zostanie taka kolejność. Projekt rozporządzenia zakłada uchylenie przepisów regulujących obecne zasady nabywania uprawnień, a do czasu uchwalenia i wejścia w życie nowej ustawy może to prowadzić do braku pewności prawnej. Dlatego NSZZ „Solidarność” postuluje wprowadzenie rozwiązań przejściowych gwarantujących, że prawa pracowników będą nieprzerwanie chronione.
Kolejną kwestią budzącą zastrzeżenia są koszty szkoleń i egzaminów. W uzasadnieniu projektu wskazano, że ustawa określi wysokość opłat za egzaminy i egzaminy poprawkowe, ale brak gwarancji, że koszty te będą obligatoryjnie ponoszone przez pracodawców. Istnieje poważne ryzyko, że ciężar finansowy zostanie przerzucony na pracowników, zwłaszcza zatrudnionych w formach nietypowych, takich jak umowy cywilnoprawne czy samozatrudnienie. Związki zawodowe konsekwentnie podkreślają, że zgodnie z art. 237³ § 2 Kodeksu pracy wszelkie koszty szkoleń i egzaminów związanych z zapewnieniem bezpiecznych i higienicznych warunków pracy muszą obciążać pracodawcę, a nie pracownika.
Nie bez znaczenia pozostaje również kwestia dostępności szkoleń i egzaminów. Dotychczasowy system był silnie scentralizowany, co prowadziło do ograniczonej dostępności i wysokich kosztów. NSZZ „Solidarność” postuluje stworzenie pluralistycznego systemu akredytowanych ośrodków szkoleniowych i egzaminacyjnych, działających pod nadzorem państwa, które będą zapewniały równy dostęp dla pracowników w całym kraju. Jednocześnie należy zadbać o wysoką jakość szkoleń. Obecnie obowiązujące przepisy precyzują, jakie elementy obejmuje część teoretyczna i praktyczna. Po uchyleniu tych zapisów istnieje ryzyko obniżenia standardów. W związku z tym NSZZ „Solidarność” oczekuje, że ustawa oraz przepisy wykonawcze szczegółowo określą minimalne wymagania programowe, sprzętowe i kadrowe.
Kwestia ochrony praw nabytych ma dla nas fundamentalne znaczenie. Osoby, które już posiadają uprawnienia, muszą je zachować w pełnym zakresie, bez konieczności ponownego zdawania egzaminów ani ponoszenia dodatkowych kosztów. Zasada ta powinna zostać jasno wpisana do ustawy.
Podsumowując, NSZZ „Solidarność” przyjmuje do wiadomości, że zmiana rozporządzenia ma charakter porządkowy i formalnie nie obniża standardów BHP. Jednak ostateczne konsekwencje dla pracowników będą wynikały dopiero z treści procedowanej ustawy. Z punktu widzenia związków zawodowych kluczowe jest zagwarantowanie finansowania szkoleń i egzaminów przez pracodawców, zapewnienie szerokiej dostępności i wysokiej jakości szkoleń, pełna ochrona praw nabytych oraz rzeczywisty udział partnerów społecznych w procesie legislacyjnym.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” opiniuje negatywnie projekt ustawy o zmianie ustawy z dnia 16 listopada 2022 r. o systemie teleinformatycznym do obsługi niektórych umów (UDER4) ze względu na jej sprzeczność z zasadą racjonalnego stanowienia prawa oraz poważnymi wątpliwościami dotyczącymi możliwej kolizji z zapisami kodeksu pracy.
Zwracamy uwagę, że ustawa w obecnym kształcie weszła w życie w dniu 23 stycznia 2023 r. i przewiduje uruchomienie wskazanego w niej systemu teleinformatycznego (dalej: system) w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy (czyli najpóźniej do dnia 23 stycznia 2026 r.). W świetle ustawy katalog użytkowników systemu jest ograniczony do osób fizycznych, rolników, mikroprzedsiębiorców i podmiotów zatrudniających do 9 osób. Inne podmioty nie mają podstawy prawnej do zawierania umów w systemie. Natomiast zakres przedmiotowy systemu stanowi katalog zamknięty tzn. przez system można zawierać umowę o pracę, umowę zlecenia i umowę uaktywniającą.
Rozszerzanie systemu na inne podmioty i dodatkowy zakres spraw w sytuacji, gdy jego pierwotna wersja nie została jeszcze uruchomiona ani zweryfikowana w praktyce, należy uznać za nielogiczne i sprzeczne z zasadą racjonalnego stanowienia prawa. System powinien zostać wdrożony zgodnie z ustawą obowiązującą w obecnej wersji, a następnie powinna nastąpić jego ewaluacja na podstawie takich danych jak: wydajność, bezpieczeństwo, koszty, użyteczność. Rozbudowa tak ważnego systemu bez jego prawidłowego przetestowania zwiększa ryzyka regulacyjne i operacyjne, generuje dodatkowe koszty, rodzi niespójności kompetencyjne i osłabia zaufanie do państwa oraz samego projektu.
W ocenie NSZZ „Solidarność” wprowadzanie obsługi umów o pracę oraz innych umów o zatrudnienie poprzez system powinno następować etapowo i powinno zostać rozłożone w czasie, a w pierwszej kolejności powinno zostać ograniczone do podmiotów zatrudniających do 9 osób. Dopiero zakończenie tego etapu ewaluacją przeprowadzoną z udziałem partnerów społecznych może stanowić asumpt do prac nad ewentualnym rozszerzeniem systemu.
Z projektu ustawy (art. 4 ust. 1 pkt 3) wynika, że projektowana ustawa umożliwi zmianę, rozwiązanie umów, w tym umowy o pracę, obsługę wygaśnięcia umowy o pracę w ramach projektowanego systemu teleinformatycznego. W efekcie ustawodawca dopuszcza powstanie wątpliwości co do relacji proponowanych rozwiązań a norm zawartych w kodeksie pracy: pisemna klasyczna forma wypowiedzenia (oraz wypowiedzenia zmieniającego) oraz elektroniczny podpis kwalifikowany (tożsamy z klasyczną formą pisemną).
Niepokojący jest w tym kontekście brak wyprzedzającego dialogu z partnerami społecznymi na temat założeń projektowanej ustawy i zignorowanie w Ocenie Skutków Regulacji potrzeby konsultacji ze związkami zawodowymi. Pierwotnie projekt został skierowany jedynie do strony pracodawców RDS.
Trzeba przypomnieć, że polscy partnerzy pracowali już nad problematyką cyfryzacji stosunków zatrudnienia. Doraźny zespół ekspertów partnerów społecznych, ustanowiony przy Grupie Roboczej RDS ds. europejskiego dialogu społecznego w celu przeanalizowania możliwości i sposobów wdrożenia porozumienia ramowego europejskich partnerów społecznych dotyczącego cyfryzacji z 2020 r., w ramach rekomendacji wskazał na elektronizację wniosków i oświadczeń w prawie pracy, jednakże poza rozwiązaniem, wypowiedzeniem i wypowiedzeniem zmieniającym umowy o pracę. NSZZ „Solidarność” podtrzymuje swoje stanowisko, w tym temacie, negatywnie opiniując objęcie systemem rozwiązywania i zmiany umów o pracę. O ile zawarcie umowy o pracę w formie elektronicznej nie budzi aż takich wątpliwości, o tyle zmiana i rozwiązanie umowy o pracę poprzez system można uznać za rozwiązanie budzące wątpliwości w świetle norm zawartych w kodeksie pracy dotyczących formy wypowiedzenia (wypowiedzenia zmieniającego).
Ważnym zagadnieniem, o którym należy również wspomnieć jest kwestia wykluczenia cyfrowego, dotyczącego w szczególności pracowników starszych, o których przedłużoną obecność na rynku pracy powinno się zabiegać. Z uzasadnienia wynika, że stosowanie systemu ma być dobrowolne, a skorzystanie z podpisu zaufanego czy też podpisu osobistego jest łatwo dostępne. Można się z tym stwierdzeniem zgodzić, jednak należy zauważyć, że nie można zmusić obywatela do używania w/w instrumentów w razie braku jego woli. Niektóre osoby nie będą chciały używać tych narzędzi, a część z obywateli poprzez brak dostępu do najnowszych urządzeń teleinformatycznych (smartfon/komputer) zostanie pozbawionych możliwości zawarcia umowy, jeżeli pracodawca wybierze zawarcie umowy tylko poprzez ten system. Zawarcie umowy o pracę ma charakter dobrowolny dla stron. Strony nie powinny zatem uzależniać zatrudnienia od skorzystania, zwłaszcza przez stronę słabszą stosunku pracy, z systemu teleinformatycznego. Należy też zauważyć, że nadal istnieje wiele rodzajów prac, do wykonywania, których nie jest potrzebne łącze internetowe. Zatem w ustawie powinno zostać zawarte wyraźne sformułowanie, iż kandydat na pracownika czy też zatrudnionego w oparciu o inne umowy nie może ponosić negatywnych konsekwencji braku zgody na zawarcie umowy poprzez system.
Nasze wątpliwości budzą także następujące zapisy projektu ustawy.
Art. 1 ust. 1 pkt 2 projektu ustawy przewiduje, że system teleinformatyczny będzie dotyczył nie tylko umów o pracę, ale także umów związanych z zatrudnieniem. Należy zauważyć, że przepis dokładnie określa w katalogu zamkniętym, które z umów można będzie objąć systemem teleinformatycznym w art. 1 ust. 1 pkt 1. Natomiast projekt ustawy dodaje pojęcie „umów o zatrudnienie”, które ujęto w katalogu otwartym a jako przykładowe wskazano umowy związane z zakazem konkurencji (art. 1011 § 1 k.p. art. 1012 § 1 k.p., umowy dotyczące wspólnej odpowiedzialności materialnej za mienie powierzone (art. 125 k.p.) oraz „umowę szkoleniową”. Przede wszystkim nie jest jasne, które poza umowami wyliczonymi w przepisie zostały objęte zakresem ustawy. Pojęcie umów związanych z zatrudnieniem nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa. Ponadto, przy „umowie szkoleniowej” nie wskazano nawet podstawy prawnej tj. art. 1034 k.p. W naszej ocenie przepis art. 1 ust. 1 pkt 2 powinien określać dokładne i zamknięte wyliczenie umów obsługiwanych przez system oraz wskazywać podstawę prawną ich zawarcia. Dodać należy, że umowy, które wymienia projekt w art. 1 ust. 1 pkt 2 zostały uregulowane w sposób szczegółowy w kodeksie pracy. Zgodnie z kodeksem pracy umowa o zakazie konkurencji powinna zostać zawarta w formie pisemnej pod rygorem nieważności (zob. art. 1013 k.p. ). Podobnie umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej (zob. art. 125 k.p.). W projekcie ustawy nie określono wyraźnie relacji zachodzącej pomiędzy ustawą a kodeksem pracy. Oznacza to, że w razie zawarcia tych umów w innej formie niż pisemna będą one nieważne.
Należy również zauważyć, że z projektu ustawy wynika jasno, że strony, które wyrażą zgodę na zawarcie umowy o pracę w ramach systemu teleinformatycznego, nie będą mogły jej później cofnąć (art. 5 ust. 2 ustawy). Z brzmienia art. 5 ust. 2 w wersji projektu z dnia 15 lipca 2025 r. wynika, że zgoda stron nie może zostać odwołana. Strony zawartej przez system umowy mogą nie być zainteresowane kontynuowaniem obsługi umowy przez system. Negatywnie oceniamy to rozwiązanie wyłączające prawo stron do rezygnacji z obsługi umowy przez system. Z przepisów ustawy powinno jasno wynikać, że strony w każdym czasie mogą cofnąć zgodę na obsługę umowy przez system teleinformatyczny. Rozwiązanie powyższe przeczy zasadzie dobrowolności udziału w obsłudze umów przez system. Ponadto, przepis nie określa konsekwencji sytuacji, w której strony zaczęłyby dokonywać czynności związanych z umową w formie pisemnej poza systemem. Nie można przy tym wykluczyć utraty dostępu do systemu teleinformatycznego lub możliwości jego obsługi przez którąś ze stron umowy. Ustawa nie przewiduje konsekwencji w takiej sytuacji.
Niepokojące jest także to, że w projekcie ustawy występuje wyraźna niespójność terminowa dotycząca wdrożenia systemu i mechanizmów ogłoszeniowych. Po pierwsze, w art. 24 wskazano sztywny termin „do dnia 30 listopada 2025 r.” na zgłoszenie przez ZUS gotowości swojego systemu do realizacji zadań z ustawy, co tworzy bezwzględną datę graniczną niezależną od tego, kiedy ustawa faktycznie wejdzie w życie (art. 1 pkt 17 projektu). Po drugie, w art. 4 ust. 1 wprowadzono horyzont „w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy” dla udostępnienia przez ministra pełnych funkcjonalności systemu, a w art. 4 ust. 2 równoległy horyzont „w okresie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy” dla poinformowania przez Prezesa ZUS o gotowości systemu ZUS do przyjmowania i przekazywania danych; obydwa te terminy są relatywne wobec daty wejścia w życie, a więc mogą przypadać później niż 30 listopada 2025 r., jeżeli publikacja i wejście w życie nastąpią po tej dacie (np. wejście po 14 dniach vacatio legis z art. 6, przy ogłoszeniu po 30 listopada 2025 r.). Po trzecie, do tego dochodzą dublujące się kanały komunikatów: art. 4 ust. 3 przewiduje komunikat ministra o terminie wdrożenia rozwiązań technicznych i o gotowości ZUS, a równolegle zmieniony art. 23 ust. 3 każe ministrowi ogłosić komunikat o terminie uruchomienia systemu i wdrożenia rozwiązań technicznych; dodatkowo art. 5 dokłada osobny komunikat o „zakresie i terminie uruchamianych funkcjonalności” z art. 4 ust. 1a. W efekcie mamy potencjalnie trzy różne daty odniesienia i dwa–trzy odrębne komunikaty, które mogą przekazywać niespójne informacje: sztywne „30.11.2025” dla gotowości ZUS (art. 24), ruchome „2 lata” dla gotowości ZUS (art. 4 ust. 2) oraz ruchome „3 lata” dla pełnych funkcjonalności systemu (art. 4 ust. 1), a na to nakładają się co najmniej dwa równoległe przepisy komunikatowe (art. 4 ust. 3 i art. 23 ust. 3) plus komunikat funkcjonalny z art. 5, co w praktyce utrudnia ustalenie, który termin który komunikat ma charakter rozstrzygający w razie przesunięć legislacyjnych lub technicznych.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” negatywnie opiniuje projekt rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 lipca 2025 roku w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r. Związek stwierdza, że wysokość zaproponowanego wynagrodzenia znacząco odbiega od propozycji przedstawionej we wspólnym Stanowisku strony pracowników Rady Dialogu Społecznego z dnia 21 maja 2025 r.
NSZZ „Solidarność” postuluje zwiększenie minimalnego wynagrodzenia za pracę nie mniej niż o 7,48%, do wysokości co najmniej 5015 zł oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej do poziomu 32,78 zł.
Zdaniem Związku wzrost minimalnego wynagrodzenia na poziomie prognozowanej inflacji na rok 2026 nie przyniesie rzeczywistej podwyżki, ani nie zagwarantuje utrzymania realnej wartości minimalnego wynagrodzenia za pracę na poziomie z 2025 roku.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, na wniosek Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, wyraża zgodę na użycie nazwy i znaku graficznego NSZZ „Solidarność” oraz logotypu 45-lecia powstania NSZZ „Solidarność”, w iluminacji wyświetlanej na fasadzie Pałacu Prezydenckiego, w ramach realizowanego przez KPRP projektu wyświetlania okolicznościowych iluminacji upamiętniających ważne wydarzenia państwowe.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie ocenia cel projektu ustawy o mediatorach sądowych, akredytowanych ośrodkach mediacyjnych i Krajowym Rejestrze Mediatorów, szczególnie w zakresie ujednolicenia bazy danych umożliwiającej sprawne uzyskanie informacji o mediatorach prowadzących mediacje ze skierowania sądu oraz oszacowania liczby mediatorów.
Prezydium KK NSZZ „Solidarność” potwierdza zasadność ujednolicenia przepisów dotyczących szkolenia mediatorów, a także wymogów niezbędnych do zostania mediatorem sądowym. Dotychczasowa praktyka wskazuje na różnorodność form kształcenia mediatorów, zarówno pod kątem teorii, jak i praktyki. W konsekwencji mediatorzy odbierani są jako środowisko niejednorodne pod kątem standardów prowadzenia mediacji i profesjonalizmu w wykonywaniu zawodu. Tym samym zmiany w tym zakresie uznać należy za niezbędne.
Jednocześnie Prezydium KK zgłasza następujące uwagi i zastrzeżenia:
1. Poważnym niedopatrzeniem jest brak dołączenia do projektu ustawy projektowanych aktów wykonawczych.
2. Zasadnym wydaje się doprecyzowanie zakresu różnic (tematycznych) między szkoleniem bazowym a szkoleniami specjalizacyjnymi, w szczególności, czy polegać one będą wyłącznie na pozyskaniu przez mediatora wiedzy prawnej, czy również umiejętności mediacyjnych, koniecznych do prowadzenia np. mediacji karnych, rodzinnych, pracowniczych, gospodarczych, cywilnych albo z nieletnim sprawcą czynu karanego. Dzięki temu ścieżka mediacyjnej „kariery” będzie przejrzysta zarówno dla kandydatów na mediatorów, jak i prowadzących szkolenie ośrodków mediacyjnych, zaś materiał ze szkolenia bazowego nie będzie „powtarzany” na szkoleniu specjalistycznym.
3. Jeżeli szkolenie specjalistyczne obejmować będzie wyłącznie wiedzę prawną, wymóg posiadania wyższego wykształcenia prawniczego jest zasadny. Natomiast w przypadku dodatkowego szkolenia z zakresu mediacji – powinien dojść wymóg posiadania wiedzy/umiejętności dotyczącej prowadzenia mediacji specjalistycznych.
4. Jak wynika z dyspozycji art. 21 ust. 2, Rejestr zawiera informacje o mediatorach sądowych i akredytowanych przez sąd ośrodkach mediacyjnych. Mediatorzy sądowi to mediatorzy, którzy współpracują z sądem – na uzgodnionych w ustawie zasadach. Środowisko mediatorów jest jednak szersze, obejmując mediatorów mediujących w tzw. sprawach pozasądowych, tj. w sporach, których rozwiązania poszukują osoby nie będące jednocześnie stronami/uczestnikami postępowań sądowych. Należałoby rozważyć zasadność doprecyzowania tej kwestii poprzez nazwanie Rejestru Krajowym Rejestrem Mediatorów Sądowych, aby nie wykluczać w odbiorze społecznym z zawodu tych mediatorów, którzy pracują wyłącznie na zlecenie osób prywatnych, „wykluczając” ich istnienie na rynku mediacyjnym.
5. Wpis bezterminowy mediatora do Rejestru winien być obwarowany obowiązkiem prowadzenia przez mediatora superwizji z prowadzonej przez niego praktyki mediacyjnej we wskazanej minimalnej ilości godzin superwizyjnych – z obowiązkiem składania do Rejestru dokumentu potwierdzającego udział w superwizji z opisem superwizowanego przypadku raz na 3 lata.
6. Zwracamy uwagę, że 12 miesięczny okres wskazany w art. 36 ust. 1 oraz w art. 37 ust. 1 może być niewystarczający dla osób, które nie spełniają nowych wymagań.
7. Projektodawca niestety nie wykorzystuje w projekcie, ani nie wspomina w uzasadnieniu, o Standardach Szkolenia Mediatorów rekomendowanych i uchwalonych przez Społeczną Radę do spraw Alternatywnych Metod Rozwiązywania Sporów przy Ministrze Sprawiedliwości w dniu 23 marca 2023 r., co zdaniem Prezydium KK NSZZ „Solidarność” zasługuje na krytykę. Jest to tym bardziej istotne, że zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2024 r. Rada do spraw Alternatywnych Sposobów Rozwiązywania Sporów przy Ministrze Sprawiedliwości została rozwiązana, a więc pozyskanie informacji o standardach szkolenia mediatorów jest utrudnione. Prezydium KK zauważa, że Społeczna Rada ds. Alternatywnych Metod Rozwiązywania Sporów przy Ministrze Sprawiedliwości (Rada ADR) działała kilkanaście lat, przez prawie V kadencji upowszechniając wiedzę o mediacjach w Polsce. Jej likwidacja jest niezrozumiała zarówno dla środowiska mediatorów, jak i prawników zajmujących się alternatywnymi sposobami rozwiazywania sporów.
Komisja Europejska prowadzi konsultacje publiczne i prace nad drugim planem wdrażania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych (EPSR). To dobry moment, aby rzetelnie ocenić sytuację w Polsce zarówno w zakresie postępów, jak i istniejących braków we wdrażaniu Filaru na poziomie krajowym.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” z niepokojem stwierdza brak spójnej, strategicznej i aktywnej polityki państwa polskiego w zakresie wdrażania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych. Mimo iż od jego proklamowania w 2017 r. minęło już osiem lat, Polska nadal nie posiada krajowego planu implementacji Filaru, który wskazywałby cele, priorytety i mechanizmy realizacji jego 20 zasad w ramach krajowych kompetencji.
W naszej ocenie obecny model realizacji EPSR w Polsce ogranicza się do reaktywnego, minimalistycznego podejścia: władze państwowe podejmują działania jedynie wówczas, gdy Komisja Europejska wprowadza nowe inicjatywy legislacyjne lub rekomendacje a i wtedy ich wdrażanie ma często charakter czysto formalny, ograniczający się do wymaganego minimum. Także wtedy, gdy związane jest to z realizacją działań finansowych z odpowiednich funduszy unijnych.
Tymczasem logika Filaru przyjętego przez wszystkie państwa członkowskie oraz instytucje UE opiera się na założeniu, że jego wdrażanie odbywa się równolegle na poziomie unijnym i krajowym, w ramach kompetencji dzielonych i z poszanowaniem zasady pomocniczości. Państwa członkowskie mają nie tylko prawo, ale i obowiązek prowadzenia autonomicznej polityki na rzecz realizacji zasady sprawiedliwości społecznej, godnych warunków pracy, równości szans, dostępu do szkoleń i usług publicznych, ochrony socjalnej czy włączenia społecznego.
W tym kontekście szczególnie niepokojące są niski poziom ambicji Polski oraz brak działań systemowych na rzecz osiągnięcia trzech ogólnych celów Filaru, tzw. Porto Social Targets, które państwa UE przyjęły wspólnie w 2021 roku:
Największe ryzyko nieosiągnięcia założonych celów dotyczy kształcenia ustawicznego dorosłych. Polska od wielu lat znajduje się na końcu unijnych rankingów w tym zakresie, a działania rządu są fragmentaryczne i nieskoordynowane. Brakuje całościowej strategii uczenia się przez całe życie, obejmującej zarówno ofertę edukacyjną, jak i zachęty finansowe, wsparcie instytucjonalne oraz włączenie partnerów społecznych.
W związku z powyższym, NSZZ „Solidarność” wzywa rząd RP do:
Europejski Filar Praw Socjalnych powinien być postrzegany jako narzędzie budowy nowoczesnego i solidarnego państwa dobrobytu zgodnego z wartościami, które od początku są fundamentem także NSZZ „Solidarność”.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, działając na mocy Uchwały KK nr 29/04, w związku z zaprzestaniem działalności skreśla Międzyzakładową Komisję Koordynacyjną NSZZ „Solidarność” przy przy Mondelez Polska Production Sp. z o.o., zarejestrowaną pod numerem 92, z prowadzonego przez Komisję Krajową NSZZ „Solidarność” Krajowego Rejestru Międzyzakładowych Komisji Koordynacyjnych.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, działając na mocy Uchwały KK nr 29/04, w związku z zaprzestaniem działalności skreśla Międzyzakładową Komisję Koordynacyjną NSZZ „Solidarność” w Grupie Kapitałowej NSK Polska, zarejestrowaną pod numerem 93, z prowadzonego przez Komisję Krajową NSZZ „Solidarność” Krajowego Rejestru Międzyzakładowych Komisji Koordynacyjnych.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, działając na mocy Uchwały KK nr 29/04, w związku z zaprzestaniem działalności skreśla Międzyzakładową Komisję Koordynacyjną NSZZ „Solidarność” w CEDC International Sp. z o.o., zarejestrowaną pod numerem 91, z prowadzonego przez Komisję Krajową NSZZ „Solidarność” Krajowego Rejestru Międzyzakładowych Komisji Koordynacyjnych.