Opiniowany projekt dyrektywy przewiduje zmiany w dyrektywach Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2026/2341 z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie działalności instytucji pracowniczych programów emerytalnych oraz nadzoru nad takimi instytucjami (Dz.U.UE.L.2016.354.37), zwana dalej „dyrektywą IORP 2” oraz 2016/97 z dnia 20 stycznia 2016 r. w sprawie dystrybucji ubezpieczeń (Dz.U.UE.L.2016.26.19). Dyrektywa IORP 2 została implementowana do polskiego porządku prawnego na mocy ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych oraz ustawy o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1474). Implementacji dyrektywy 2016/97 dokonano ustawą z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (Dz.U. z 2026, poz.12).
Jak wynika z uzasadnienia projektu opiniowanej dyrektywy jej celem jest m.in. uczynienie IORP bardziej odpowiednimi i dostępnymi dla państw członkowskich, w których są one obecnie słabo rozwinięte, przy jednoczesnym promowaniu lepszych i bardziej zrównoważonych wyników inwestycyjnych w całej UE. Cel ten ma zostać osiągnięty poprzez wzmocnienie zdolności pracowniczych funduszy emerytalnych do zapewniania adekwatnych dochodów emerytalnych, do działania jako stabilni inwestorzy długoterminowi wspierający zrównoważony wzrost gospodarczy oraz do przyczyniania się do odporności i pogłębiania rynków kapitałowych UE. Inicjatywa ma na celu wzmocnienie ram dla świadczeń emerytalnych zabezpieczonych aktywami oraz wspieranie lepszych długoterminowych wyników inwestycyjnych dla uczestników i beneficjentów.
Zmiany zawarte w projekcie opiniowanej dyrektywy zmierzają w kierunku wzmocnienia nadzoru, standardów zarządzania i przejrzystości działalności pracowniczych programów emerytalnych. W celu zachęcenia do poprawy skali, efektywności i jakości systemu właściwe organy krajowe stosowałyby środki nadzorcze i przeprowadzałyby regularne przeglądy tematyczne kluczowych obszarów skuteczności działania, takich jak wyniki inwestycji, oszczędność kosztowa, realizacja indeksacji i wszelkie ograniczenia korzyści. W ramach tych przeglądów oceniałoby również dostosowanie strategii inwestycyjnych do zobowiązań funduszy emerytalnych oraz kompetencji powierników lub zarządów nadzorujących systemy. Przepisy dotyczące przenoszenia uprawnień zostałyby uproszczone w celu zwiększenia dostępności ram IORP II, zwłaszcza w państwach członkowskich, w których sektor pracowniczych programów emerytalnych jest nadal słabo rozwinięty. Projekt kładzie nacisk na wzmocnienie ram zarządzania ryzykiem, poprawę ujawniania kosztów i zwrotów oraz wspieranie stabilniejszych i bardziej zrównoważonych strategii inwestycyjnych. Reforma ma również na celu usunięcie barier strukturalnych, które ograniczają efektywność i skalę, takich jak rozdrobnienie, ograniczona współpraca między systemami i nierównomierne zdolności nadzorcze.
Zdaniem Prezydium KK, kierunek zmian zaproponowanych w projekcie opiniowanej dyrektywy zasługuje na pozytywną ocenę. Projekt zmierza do zwiększenia atrakcyjności pracowniczych programów emerytalnych dla potencjalnych uczestników. Wzmocnienie nadzoru, standardów zarządzania i przejrzystości działalności PPE może spowodować wzrost zaufania do tego segmentu systemu emerytalnego. W państwach członkowskich UE, w których pracownicze programy emerytalne nie rozwinęły się do tej pory w sposób dostateczny rozwiązania zaproponowane w projekcie dyrektywy nie spowodują nagłego wzrostu zainteresowania PPE. W opinii Prezydium KK, aby osiągnąć ten cel niezbędne są dalej idące reformy o charakterze parametrycznym oraz systemowym w poszczególnych państwach członkowskich.