Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” nie wnosi uwag do projektu ustawy Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dn. 18 marca 2016 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Tag: Decyzja Prezydium
Decyzja Prezydium KK nr 61/16 ws. opinii o poselskim (KP PSL) projekcie ustawy o zmianie ustawy o dniach wolnych od pracy oraz niektórych innych ustaw
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wnosi uwagi do poselskiego (KP PSL) projektu ustawy o zmianie ustawy o dniach wolnych od pracy oraz niektórych innych ustaw.
Prezydium KK NSZZ „Solidarność” stwierdza, że projekt ustawy zmierza w dobrym kierunku i wychodzi naprzeciw oczekiwaniom pracowników i NSZZ „Solidarność”.
Jednocześnie projekt budzi następujące wątpliwości prawne :
1) Przedstawiona propozycja nie przewiduje wolnego dnia z tytułu Wigilii oraz Wielkiego Piątku a jedynie obniżenie wymiaru czasu pracy w te dni do nie więcej niż 4 godzin. W wielu państwach Unii Europejskiej Wigilia oraz Wielki Piątek są dniami wolnymi od pracy i nie widzimy powodu, dla którego nie miałoby tak być również w Polsce;
2) Skrócenie czasu pracy w Wigilię i Wielki Piątek jedynie do czterech godzin uważamy za niewystarczające i budzące szereg problemów w praktyce stosowania tych przepisów. Nie wiadomo na przykład jak miałoby w nowym stanie prawnym wyglądać obliczanie obowiązującego pracownika wymiaru czasu pracy w okresie rozliczeniowym, w którym wystąpi Wigilia czy Wielki Piątek. Autorzy projektu nie precyzują, czy wymiar ten byłby obniżany o 4 godziny. Zaproponowane przepisy należałoby interpretować w ten sposób, że pracownicy odpracowywaliby nieprzepracowane powyżej 4 godziny w inne dni okresu rozliczeniowego. Ponadto, przedstawiony projekt nie przedstawia żadnych rozwiązań, które gwarantowałyby, że w omawianych dniach praca ukończona zostanie w czasie umożliwiającym wspólne świętowanie z rodziną. Nie wprowadza się zakazu pracy w godzinach nadliczbowych, czy pracy na zmiany robocze w tych dniach;
3) Proponujemy, aby w ustawie nie używać określenia „drugi dzień Triduum paschalnego”. Sposób liczenia dni w czasie Triduum Paschalnego jest ściśle związany z zasadami liczenia czasu w liturgii Kościoła Katolickiego i bierze się z tradycji liczenia dnia na sposób semicki – od wieczora do rana. Triduum Paschalne zaczyna się w Wielki Czwartek Liturgią Wieczerzy Pańskiej i kończy nieszporami w Niedzielę Zmartwychwstania – to według naszego sposobu liczenia czasu 4 dni. Tymczasem dni Triduum Paschalnego liczymy w następujący sposób – od wieczora Wielkiego Czwartku (Liturgia Wieczerzy Pańskiej) do wieczora Wielkiego Piątku – pierwszy dzień; od wieczora Wielkiego Piątku do Wieczora Wielkiej Soboty – drugi dzień i od wieczora Wielkiej Soboty do wieczora (nieszporów) Wielkiej Niedzieli – trzeci dzień. Liturgicznie większość Wielkiego Piątku to pierwszy dzień Triduum Paschalnego, nie drugi, jak piszą autorzy ustawy. Pominięcie słów „drugi dzień Triduum Paschalnego” nie zmienia czytelności określenia „Wielki Piątek” – taki dzień w roku mamy jeden,
a jednocześnie nie wprowadza dwuznaczności i nie stoi w sprzeczności z religijnym (pierwotnym) sposobem określania kolejności dni w Triduum Paschalnym;
4) Uważamy za celowe wprowadzenie do ustawy o dniach wolnych od pracy definicji dnia wolnego od pracy, zgodnie z którą byłyby to kolejne 24 godziny liczone od zakończenia kolejnych 24 godzin liczonych od godziny, w której pracownik rozpoczął pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy (czyli od zakończenia tzw. doby pracowniczej). Byłaby to zmiana korzystna dla pracowników i położyłaby kres dyskusjom na ten temat zarówno w doktrynie prawa pracy jak i w judykaturze. Wprowadzenie proponowanej definicji ukróciłaby niewłaściwe praktyki polegające na tym, że część pracodawców zatrudniających pracowników na zmiany robocze w ruchu ciągłym planuje dni wolne od pracy, w tym wynikające z przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy jako kolejne 24 godziny liczone od zakończenia pracy na danej zmianie lub ewentualnie od momentu, w którym upływa wymagany przepisami 11-godzinny okres odpoczynku dobowego. Powoduje to, że w niezakończonej dobie pracowniczej mieści się jednocześnie część dnia wolnego od pracy.
Decyzja Prezydium KK nr 60/16 ws. opinii o projekcie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie utworzenia, organizacji i trybu działania Komisji Kodyfikacyjnej prawa pracy (projekt z dnia 6 kwietnia 2016)
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie opiniuje projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie utworzenia, organizacji i trybu działania Komisji Kodyfikacyjnej prawa pracy.
NSZZ „Solidarność” pozytywnie ocenia systemowe włączenie partnerów społecznych w tak kluczowe dla polskiego prawa, prace legislacyjne. Krok ten jest wyrazem docenienia roli dialogu społecznego w kształtowaniu rzeczywistości prawnej.
Pozytywnie należy również ocenić samą ideę próby całościowej zmiany Kodeksu pracy w miejsce dotychczasowych fragmentarycznych nowelizacji. Pozwoli to na wprowadzenie spójnego i dostosowanego do obecnych realiów aktu stanowiącego podstawę funkcjonowania rynku pracy w Polsce. Interesującym pomysłem jest również kodyfikacja zbiorowego prawa pracy.
Wątpliwości budzi pomysł takiego podziału komisji na zespoły, z którego wynika, że poszczególne organizacje partnerów społecznych będą miały swojego przedstawiciela tylko w jednym zespole, a tym samym ich wpływ na działanie drugiego zespołu będzie niemalże wyłączony. Oczekujemy takiego skoordynowania prac poszczególnych zespołów, które pozwolą na wyeliminowanie tego mankamentu.
Decyzja Prezydium KK nr 59/16 ws. XIV Forum Prawników Związkowych
(do użytku służbowego)
Decyzja Prezydium KK nr 58/16 ws. dotacji na działalność statutową Fundacji Promocji Solidarności
(do użytku służbowego)
Decyzja Prezydium KK nr 57/16 ws. zatwierdzenia Regulaminu Krajowej Sekcji Pracowników Gospodarki Wodnej NSZZ „Solidarność”
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, działając na mocy postanowień § 17 ust. 2 Uchwały KK nr 17/08 z późniejszymi zmianami, zatwierdza Regulamin Krajowej Sekcji Pracowników Gospodarki Wodnej NSZZ „Solidarność” przyjęty podczas Walnego Zebrania Delegatów Krajowej Sekcji Pracowników Gospodarki Wodnej, które odbyło się 10 grudnia 2015 r
Decyzja Prezydium KK nr 56/16 ws. opinii o projekcie wniosku MRPiPS o ratyfikację Protokołu z 2014 r. do Konwencji MOP nr 29 dotyczącej pracy przymusowej lub obowiązkowej, z 1930 r.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie opiniuje projekt wniosku MRPiPS o ratyfikację Protokołu z 2014 r. do Konwencji MOP nr 29 dotyczącej pracy przymusowej lub obowiązkowej, z 1930 r. Jednocześnie Prezydium KK uważa za konieczne jak najszybsze ratyfikowanie przez Polskę Protokołu.
Protokół uzupełnia bowiem istniejące w Konwencji nr 29 luki, które powstały w wyniku zmieniających się form pracy przymusowej od czasu utworzenia Konwencji. Ponadto, Protokół umożliwia skuteczne środki dla zapobiegania i eliminowania pracy przymusowej, zapewnienia ofiarom ochrony i odszkodowania oraz do karania sprawców pracy przymusowej lub obowiązkowej. Jest to szczególnie istotne w świetle ostatnich danych MOP, według których przynajmniej 20,9 miliona ludzi na świecie to ofiary pracy przymusowej.
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” jest przekonane, iż poprzez szybką ratyfikację Protokołu, rząd RP nie tylko potwierdzi swoje zobowiązanie podjęte w czasie Międzynarodowej Konferencji Pracy w 2014 r., która przyjęła Protokół, ale również pokaże zaangażowanie naszego kraju na rzecz zniesienia współczesnego niewolnictwa.
Decyzja Prezydium KK nr 55/16 ws. opinii o projekcie ustawy Ministra Rozwoju o umowach koncesji na roboty budowlane lub usługi (projekt z dn. 31.03.2016)
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” negatywnie opiniuje przedstawiony przez Ministerstwo Rozwoju projekt ustawy o umowach koncesji na roboty budowlane lub usługi.
Obecnie toczą się wzmożone prace nad implementacją dyrektyw unijnych związanych z zamówieniami publicznymi. Dyrektywy te przypisują zamówieniom publicznym dodatkowe cele do osiągnięcia, a przede wszystkim wspomaganie publicznymi pieniędzmi realizacji celów Strategii Europa 2020. Implementacji Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z dnia 26 lutego 2014 w sprawie udzielania koncesji (tzw. Dyrektywa koncesyjna) powinny towarzyszyć te same cele, które przyświecają nowelizacji ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U.2015.2164 z późn. zmianami) – dalej ustawa Pzp, a mianowicie „przekształcenie systemu zamówień publicznych w silny instrument realizacji polityki gospodarczej i społecznej państwa”. Zamówienia publiczne mają również stanowić element realizacji „Planu na rzecz odpowiedzialnego rozwoju” w zakresie nowej, inteligentnej polityki zakupowej.
Niestety w przedstawionym do zaopiniowania projekcie brakuje elementów, które wspierałyby realizację powyższych celów. Brakuje przede wszystkim społecznego elementu zamówień publicznych, który w ustawie Pzp jest obecny między innymi przez umożliwienie zamawiającym stosowania klauzul społecznych, a przede wszystkim poprzez wymaganie zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przy realizacji zamówienia. Stosowane przez lata kryterium najniższej ceny wraz ze zbyt restrykcyjnym podejściem instytucji kontrolujących podmioty sektora zamówień publicznych spowodowały niemalże całkowite wyeliminowanie klauzul społecznych. Co więcej, doprowadziły do degradacji rynku pracy i rozprzestrzenienia się umów śmieciowych z wynagrodzeniami znacznie poniżej minimalnego, niepozwalającymi na godne życie. Trwająca od kilku lat debata dotycząca umów śmieciowych spowodowała zmianę świadomości pracodawców, którzy nie chcą dłużej konkurować o zamówienia kosztem zatrudnionych pracowników. Obniżenie progu stosowania ustawy o umowach koncesji na roboty budowlane lub usługi spowoduje, że większa niż do tej pory liczba zamówień będzie mogła być realizowana na podstawie jej przepisów. Dlatego też konieczne jest uzupełnienie ustawy o wszystkie prospołeczne elementy identyczne z ustawą Pzp, a przede wszystkim o wymóg zatrudniania na podstawie umowy o pracę zawsze wtedy, gdy przedmiot zamówienia obejmuje wykonywanie pracy określonej w art. 22 §1 ustawy z dnia 26 czerwca 1976r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2015 poz. 1066 z pózn. zmianami).
Partnerzy społeczni skupieni w Radzie Dialogu Społecznego ocenili pozytywnie rządowy projekt ustawy Pzp za wyjątkiem przepisów dotyczących zamówień in-house (w załączeniu Stanowisko Partnerów Społecznych z dnia 25.02.2016 r. w sprawie wprowadzenia instytucji zamówień in-house w ramach procedowanej nowelizacji ustawy – Prawo Zamówień Publicznych). Niestety, Ministerstwo Rozwoju pod naciskiem samorządów zdecydowało o wprowadzeniu instytucji in-house do naszego porządku prawnego w rozbudowanej wersji. Również w opiniowanej ustawie o umowach koncesji na roboty budowlane lub usługi znalazły się rozwiązania wzmacniające podmioty zależne od zamawiającego. Rozwiązanie to zagraża pracownikom wielu firm, które stracą możliwość ubiegania się o zamówienia publiczne. NSZZ „Solidarność” widzi konieczność przeprowadzenia szerokiej debaty publicznej na temat kształtu instytucji in-house w zamówieniach publicznych. Aby rzetelnie przygotować rozwiązania ustawowe, które nie będą zakłócać równowagi rynku usług, należy przełożyć termin wprowadzenia in-house do momentu kompleksowej nowelizacji ustawy Pzp.
Decyzja Prezydium KK nr 54/16 ws. opinii o projekcie rozporządzenia MRPiPS ws kolegiów pracowników służb społecznych
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” nie wnosi uwag do projektu rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie kolegiów pracowników służb społecznych
Decyzja Prezydium KK nr 53/16 ws. zmian w Statucie Fundacji Promocji Solidarności
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, działając na podstawie Uchwały Komisji Krajowej nr 24/11 z dnia 15 listopada 2011 r. w związku z § 17 ust. 3 Statutu Fundacji Promocji Solidarności postanawia zatwierdzić zmiany w Statucie Fundacji przyjęte przez Radę Fundacji Promocji Solidarności uchwałą nr 5/2016 z dnia 31 marca 2016 r.
Decyzja Prezydium KK nr 52/16 ws. powołania Rady Fundacji Promocji Solidarności
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, działając na podstawie Uchwały Komisji Krajowej nr 24/11 z dnia 15 listopada 2011 r. w związku
z § 12 ust. 3 Statutu Fundacji Promocji Solidarności powołuje Radę Fundacji Promocji Solidarności z siedzibą w Gdańsku w następującym składzie:
1. Bogdan Biś – przewodniczący
2. Roman Gałęzewski
3. ks. Ludwik Kowalski
4. Tadeusz Majchrowicz
Decyzja wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Decyzja Prezydium KK nr 51/16 ws. daru ołtarza
(do użytku służbowego)
Decyzja Prezydium KK nr 50/16 ws. pokrycia kosztów organizacji ogólnopolskiej konferencji z okazji Światowego Dnia Pamięci Ofiar Wypadków przy Pracy i Chorób zawodowych
(do użytku służbowego)
Decyzja Prezydium KK nr 49/16 ws. darowizny
(do użytku służbowego)
Decyzja Prezydium KK nr 48/16 ws. opinii o projekcie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie badań statystycznych statystyki publicznej na rok 2017
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” wnosi o dodanie do programu badań statystycznych na rok 2017 w pkt 1.23 RYNEK PRACY następujących zagadnień:
– "Pracownicy w zagranicznej podróży służbowej na podstawie art. 77(5) Kodeksu pracy"
– "Delegowani pracownicy w ramach świadczenia usług (wypełniający druk A1)".
Przedmiotowe badania pokażą skalę migracji zarobkowej w dwóch płaszczyznach.
Po pierwsze w kontekście liczby osób w zagranicznej podróży służbowej odbywanej na podstawie przepisów Kodeksu pracy. Badanie miałoby na celu wskazanie rzeczywistego czasu trwania podróży służbowej. Z posiadanych przez NSZZ „Solidarność” informacji wynika, że zagraniczna podróż służbowa niektórych pracowników trwa nieprzerwanie przez kilka miesięcy. To badanie należy przeprowadzić wśród pracodawców.
Po drugie, proponowane badanie, co do liczby osób delegowanych i czasokresu delegowania z jednoczesnym wypełnianiem druku A1 wskaże, jak się wydaje, dane statystyczne dotyczące skali delegowania pracowników w ramach świadczenia usług. W związku z tym, że krajowe ustawodawstwo prawa pracy nie zawiera odnośnych przepisów delegowania obywateli polskich do innych krajów w ramach świadczenia usług (w kontekście dyrektywy 96/71/WE), jak w przypadku zagranicznej podróży służbowej z Kodeksu pracy, przeprowadzenie drugiego z badań jest możliwe przez statystykę zaświadczeń A1.
Prezydium KK NSZZ „Solidarność” uzasadnia konieczność dodania powyższych badań w celu określenie liczby osób czasowo pracujących za granicą w związku z rosnącą migracją zarobkową obywateli polskich do innych krajów. Kodeks pracy w art. 77(5) Kodeksu pracy reguluje tylko podróż służbową pracowników. Przeprowadzając badanie wśród pracodawców można tylko częściowo uzyskać dane dotyczące liczby i czasokresu przebywania pracowników w zagranicznej podróży służbowej. Druga grupa obywateli polskich pracujących za granicą (pracowników, osób świadczących pracę na podstawie umów cywilnoprawnych oraz osób pracujących na własny rachunek) to często pracownicy oddelegowani o czym świadczy pkt 3 zaświadczenia A1 o ustawodawstwie, dotyczącym zabezpieczenia społecznego mającym zastosowanie do osoby uprawnionej.
Ponadto Prezydium KK NSZZ „Solidarność” ponownie przypomina o potrzebie modyfikacji metody pomiaru ubóstwa, w sposób, który odzwierciedli rzeczywiste potrzeby poszczególnych typów gospodarstw domowych. Dotychczas stosowana metodologia jest niedoskonała i rodzi błędne interpretacje zjawiska ubóstwa
Decyzja Prezydium KK nr 47/16 ws. opinii o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy oraz ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy
Prezydium Komisji Krajowej wnosi uwagę do poselskiego (KP PIS) projektu ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy oraz ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy.
Zgodnie z obowiązującym pkt 3) ust 3 art. 8 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy, we wniosku o przyznanie świadczeń przedsiębiorca składa oświadczenie o braku przesłanek do ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy, o których mowa w art. 11, art. 12 ust. 2lub art. 13 ust. 3ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze.
Mając na uwadze treść ustępu 3 art. 8 , proponowana zmiana powinna brzmieć:
3) braku przesłanek do ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy, o których mowa w art. 11lub art. 13 ust. 3ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe
Decyzja Prezydium KK nr 46/16 ws. opinii o projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” pozytywnie opiniuje kierunek zmian zawartych w projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.
Efektem zaproponowanych działań będzie zwiększenie transparentności dokonywanych transakcji co może przyczynić się do zmniejszenia szarej strefy w obrocie gospodarczym. Prezydium KK jednak z ostrożnością odnosi się do tak dużego obniżenia obowiązującego limitu płatności gotówkowych. Wprowadzenie takiego obostrzenia wraz z wprowadzeniem sankcji w postaci niemożliwości zaliczenia do kosztów uzyskania kwot wpłaconych niezgodnie z zaproponowanym rozwiązaniem, może być barierą w rozwoju małej przedsiębiorczości.
Decyzja Prezydium KK nr 45/16 ws. opinii o projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem dyrektywy nr 2014/54/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie środków ułatwiających korzystanie z praw przyznanych pracownikom w …
ws. opinii o projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem dyrektywy nr 2014/54/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie środków ułatwiających korzystanie z praw przyznanych pracownikom w kontekście swobodnego
przepływu pracowników
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” nie zgłasza uwag do projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem dyrektywy nr 2014/54/UE z dnia16 kwietnia 2014 r. w sprawie środków ułatwiających korzystanie z praw przyznanych pracownikom w kontekście swobodnego przepływu pracowników.
Na marginesie należy jednak zwrócić uwagę, że pracownicy migrujący to nie tylko pracownicy w rozumieniu Kodeksu pracy. Przykładowo, zaświadczenie A1 o ustawodawstwie dotyczącym zabezpieczenia społecznego, które ma zastosowanie do osoby uprawnionej (oddelegowanej), wskazuje następujące rodzaje statusu takiej osoby: oddelegowany pracownik najemny, osoba oddelegowana pracująca na własny rachunek, urzędnik służby cywilnej, marynarz, urzędnik służby cywilnej zatrudniony przez jedno państwo i wykonujący pracę najemną/pracę na własny rachunek w jednym lub w kilku innych państwach, pracownik wykonujący pracę najemną w dwóch lub w kilku państwach członkowskich, osoba pracująca na własny rachunek w dwóch lub w kilku państwach członkowskich, osoba należąca do personelu kontraktowego, osoba wykonująca pracę najemną i pracująca na własny rachunek w różnych państwach.
Mając powyższe na uwadze w pełni należy poprzeć nowe zadanie Państwowej Inspekcji Pracy polegające na udzielaniu porad w zakresie zasad członkostwa w związkach zawodowych oraz korzystania z czynnego i biernego prawa wyborczego do przedstawicielstw pracowniczych, w tym organów związków zawodowych i rad pracowników (art. 2 pkt 2 komentowanej ustawy). Pracownicy migrujący mają różny status, na co wskazują krajowe przepisy w zakresie zabezpieczenia społecznego. Skuteczne dochodzenie praw przysługujących szeroko rozumianym pracownikom migrującym zależy także od skutecznej ich reprezentacji przez przedstawicielstwa pracownicze, w tym związki zawodowe, poprzez nowelizacje przepisów związkowych pod kątem osób na umowach cywilnoprawnych i pracujących na własny rachunek
Decyzja Prezydium KK nr 44/16 ws. zawarcia umowy z Kancelarią Prawną ELŻANOWSKI, CHERKA & WĄSOWSKI Spółka Komandytowa oraz udzielenia pełnomocnictwa do reprezentowania NSZZ „Solidarność” w sprawach roszczeń z pożytków uzyskanych z mienia byłego …
ws. zawarcia umowy z Kancelarią Prawną ELŻANOWSKI, CHERKA & WĄSOWSKI Spółka Komandytowa oraz udzielenia pełnomocnictwa do reprezentowania NSZZ „Solidarność” w sprawach roszczeń z pożytków uzyskanych z mienia byłego FWP
wobec Fundacji Porozumienie
(do użytku służbowego)
Decyzja Prezydium KK nr 43/16 ws. opinii o projekcie Krajowego Programu Reform na rzecz realizacji strategii „Europa 2020”. Aktualizacja 2016/2017
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” przedstawia opinię do projektu Krajowego Programu Reform na rzecz realizacji strategii „Europa 2020”. Aktualizacja 2016/2017 (dalej: KPR).
Nie ulega wątpliwości, że Plan na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju stanowi ważki element realizacji celów Strategii „Europa 2020”, a więc działania w nim wskazane powinny znaleźć odzwierciedlenie w Krajowym Programie Reform. KPR zawiera odniesienia do „Planu na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju”, jednak brak na tym etapie „Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju” spowoduje przesunięcie działań w czasie. Prezydium Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” za niezwykle cenną uznaje zapowiedź ustalenia w w/w Strategii systemu koordynacji pomiędzy podmiotami publicznymi, natomiast z rozczarowaniem nie odnajduje wśród podmiotów współpracujących (świat biznesu, nauki i społeczeństwo obywatelskie) – partnerów społecznych.
Poniżej uwagi szczegółowe do poszczególnych punktów projektu:
2. Scenariusz makroekonomiczny
Wobec braku rozdziału dotyczącego scenariusza makroekonomicznego, na co NSZZ „Solidarność” zwraca uwagę od kilku lat, uzasadnione jest przygotowanie przez Ministerstwo Finansów, na tym etapie procedowania, informacji dla członków Zespołu ds. Strategii „Europa 2020”, które pozwolą na ocenę projektu aktualizacji z perspektywy makroekonomicznej, a przede wszystkim możliwości realizacji przedstawionych harmonogramów działań.
3.Główne wyzwania gospodarczo–społeczne określone w „Sprawozdaniu krajowym Polska 2016”
Prezydium KK pozytywnie ocenia modyfikację dotychczasowej struktury dokumentu, polegającą na odniesieniu się w aktualizacji KPR-u do wyzwań określonych przez Komisję Europejską w sprawozdaniu krajowym ( ang. Country Report).
Na pozytywną ocenę zasługuje dostrzeżenie 5 pułapek rozwoju i wskazanie działań, których celem jest im przeciwdziałanie. Wyraźne zaznaczenie priorytetów w polityce społeczno-gospodarczej rządu wpisuje się w postulaty Związku, które były wskazywane w opiniach do KPR-u w poprzednich latach. Za szczególnie ważne uznajemy dostrzeżenie pułapki średniego dochodu, a także zapowiedź budowania silnego przemysłu. Niemniej istotne są pozostałe priorytety, których celem jest wspieranie innowacyjności oraz rozwój społeczny i terytorialny.
Dostrzeżenie, po raz pierwszy od kilku lat, wagi Krajowych Ram Kwalifikacji jest cenne, chociaż stwierdzenie o zmianach przepisów mających na celu ich odbiurokratyzowanie jest niejasne i wymaga doprecyzowania w treści pkt. 4. Ponadto ograniczenie niekorzystnych trendów demograficznych nie powinno ograniczać się tylko do zmian w szkolnictwie wyższym oraz w obszarze edukacji. Zamieszczenie odwołań do innych rozdziałów powinno zostać uzupełnione (przykładowo rozdział 4.1 – Zapewnienie powszechności wychowania przedszkolnego i zwiększenie dostępności opieki nad dziećmi do lat 3, ale także rozdział 4.5).
Prezydium Komisji Krajowej wyraziło swoją opinię do Sprawozdania Krajowego, które zawiera stanowisko Związku do zagadnień w nim podkreślonych oraz wskazuje na te, których autorzy nie dostrzegli. Dlatego Prezydium załącza opinię do Sprawozdania Krajowego jako część niniejszej opinii dotyczącej rozdziału 3-ego.
4.1. Cel w zakresie zatrudnienia.
Interesującym byłoby wskazanie liczby pracodawców, którzy skorzystali z możliwości refundacji kosztów związanych z zatrudnieniem bezrobotnego do 30 roku życia lub informacji na temat zainteresowania tym narzędziem przez obie strony. W zależności od poziomu zainteresowania należałoby rozważyć podjęcie działań promocyjnych.
Wprawdzie obserwuje się wzrost liczby instytucji opieki na dziećmi, jednak nadal dostępność do publicznych przedszkoli oraz innych publicznych form wychowania przedszkolnego jest ograniczona. Ma to ogromne znaczenie dla młodych rodziców w kontekście wyrównywania szans kobiet i mężczyzn na rynku pracy oraz przeciwdziałania ubóstwu.
Na pozytywną ocenę zasługują działania na rzecz międzysektorowej mobilności terytorialnej. Szkoda, że zostały one zawężone jedynie do obszarów wiejskich. Krajowy Program Reform nie podejmuje problematyki mieszkalnictwa, a przecież dostępność mieszkań, w tym tanich mieszkań na wynajem, powinno być priorytetem państwa w celu zwiększenia mobilności wewnętrznej Polaków, a także poprawić wskaźniki dzietności.
W KPR powinno się zwrócić większą uwagę na ustalenie nadrzędnego priorytetu w postaci przeciwdziałania bezrobociu długotrwałemu oraz istotne zwiększenie środków finansowych w tym zakresie. Powyższe ma znaczenie zarówno dla rynku pracy, jak i ograniczenia ubóstwa. Z samego projektu KPR wynika, iż jedynie przypuszcza się, że w 2016 r. ubóstwo skrajne ulegnie zmniejszeniu, podczas gdy jednocześnie z dokumentu wynika, iż w skrajnym ubóstwie może być 7,4% mieszkańców Polski.
Dla zobrazowania skali problemu bezrobocia długotrwałego (które wykazuje tendencję spadkową, ale nadal jest znaczne) można przedstawić dane GUS z końca III kwartału 2015, gdzie liczba osób długotrwale poszukujących pracy to 638,2 tys., co stanowiło 51,5% ogólnej liczby zarejestrowanych bezrobotnych. Dodatkowo pośród osób bezrobotnych, znajdujących się w szczególnej sytuacji na rynku pracy, udział osób długotrwale bezrobotnych w liczbie zarejestrowanych ogółem wyniósł – 57,0%. Osoby w wieku poniżej 30 roku życia stanowiły – 29,2%, poniżej 25 roku życia – 15,4%, natomiast 27,4% to osoby będące w wieku powyżej 50 roku życia.
4.2 Cel w zakresie nakładów na B + R
Prezydium Komisji Krajowej pozytywnie ocenia wzmocnienie działań na realizację celu w zakresie nakładów na badania i rozwój, w tym zamierzenia dotyczące profesjonalizacji instytucji otoczenia biznesu (IOB) w Polsce, w kierunku stałego podnoszenia jakości ich funkcjonowania oraz rozwoju kompetencji w zakresie świadczonych przez nie usług na rzecz przedsiębiorstw. Planowany duży wzrost środków finansowych na proinnowacyjne usługi instytucji otoczenia biznesu dla MŚP z ok. 1,3 miliona zł w 2016 r. do 16 mln zł w 2017 r., powinien zostać poprzedzony dogłębną analizą zapotrzebowań i odpowiedniego przygotowania kadr, mając na względzie współpracę nauki i biznesu, ze szczególnym naciskiem na praktyczne umiejętności kształtowane podczas nauki oraz stworzenie możliwości budowanie ścieżek kariery w czasie pracy zawodowej.
Wyjaśnienia wymaga na ile lista programów sektorowych dla kluczowych gałęzi przemysłu może być lub powinna zostać rozszerzona, ponieważ większość programów to kontynuacja już ustanowionych. Jedynie w stosunku do dwóch nowych: INNOCHEM oraz INNOTEXTILE rozpoczęły się prace konkursowe.
4.4 Cele w zakresie edukacji
Wśród działań brakuje propozycji projektów, ułatwiających mobilność pracowników na rynku pracy, szczególnie takich propozycji, które zatrzymałyby emigrację osób wykształconych. Takim działaniem bez wątpienia jest przeciwdziałanie pułapce średnich wynagrodzeń i odejście od budowania przewag konkurencyjnych w oparciu o niskie koszty pracy.
4.5 Cel w zakresie przeciwdziałania ubóstwu
Na pozytywną opinię zasługuje rozszerzenie rozdziału dotyczącego przeciwdziałania ubóstwu i zwrócenie uwagi na obraz ubóstwa skrajnego, ubóstwa dzieci oraz ubóstwa pracujących. Nie można niestety zgodzić się z twierdzeniem, że świadczenia rodzinne i świadczenia z pomocy społecznej są efektywne, ponieważ autorzy KPR-u stwierdzają: „Natomiast relatywnie niski poziom świadczeń nie pozwala na wyraźną redukcję ubóstwa”.
Za niewystarczające uważamy przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu osób starszych oraz wskazanie działań z zakresu ochrony zdrowia. Przede wszystkim należałoby podjąć inicjatywę na rzecz wypracowania modelu opieki długoterminowej, wprowadzić odpowiednie zachęty do zwiększenia zainteresowania specjalizacją geriatrii, przeprowadzić analizę funkcjonowania medycyny pracy, aby dostosować ją z jednej strony do wydłużającego się okresu życia, a jednocześnie przeciwdziałać wczesnemu wykluczeniu z zatrudnienia z powodu stanu zdrowia. KPR w tym obszarze powinien zostać uzupełniony.