W uchwalonym budżecie województwa kujawsko-pomorskiego na 2026 rok dochody zaplanowano na poziomie 2,1 mld złotych, wydatki na kwotę 2,5 mld złotych, a roczny deficyt wynosi 403 mln złotych. Całkowity dług województwa regularnie rośnie i narasta w tempie, które budzi dyskusje radnych sejmiku, ponieważ sam roczny deficyt stanowi obecnie około 19% wartości całego budżetu.
Kluczowe liczby budżetu na 2026 rok
- Dochody: 2,1 mld zł.
- Wydatki: 2,5 mld zł.
- Deficyt (brakująca kwota): 403 mln zł.
- Wydatki na inwestycje: Aż 40% całego budżetu (około 1 mld zł) przeznaczono na kluczowe projekty infrastrukturalne.
Zadłużenie i deficyt regionu
- Roczny przyrost długu: Brakujące 403 mln zł na pokrycie tegorocznych wydatków samorząd musi sfinansować poprzez zaciąganie nowych zobowiązań (np. kredytów bankowych lub emisji obligacji).
- Niepokojący trend: Wskaźnik deficytu w relacji do dochodów wyraźnie przyspieszył. O ile w 2024 roku wynosił on około 4%, a w 2025 roku lekko ponad 8% (171 mln zł), to w budżecie na 2026 rok sięga już 19%.
- Przyczyny wzrostu zadłużenia: Region boryka się z obniżeniem rządowej subwencji (w dół o ponad 50 mln zł), realizując jednocześnie kosztowne, rekordowe inwestycje. Wśród nich znajdują się m.in. rozbudowa Filharmonii Pomorskiej, Opery Nova oraz modernizacja dróg i transportu kolejowego.
W budżecie województwa kujawsko-pomorskiego na 2026 rok ochrona zdrowia stanowi największą pozycję w wydatkach inwestycyjnych samorządu. Region realizuje wieloletnie, gigantyczne projekty modernizacyjne w szpitalach marszałkowskich, których łączna wartość opiewa na setki milionów złotych.
Główne inwestycje w szpitalach wojewódzkich na 2026 rok
- Centrum Onkologii w Bydgoszczy: Samorząd zatwierdził potężny projekt rozbudowy i modernizacji głównego kompleksu lecznicy o łącznej wartości aż 500 mln zł. W samym 2026 roku szpital inwestuje m.in. 15 mln zł w nowoczesną aparaturę onkologiczną oraz transformację cyfrową.
- Wojewódzki Szpital Specjalistyczny we Włocławku: Trwa kluczowa, wielka rozbudowa placówki. Wartość samej części budowlanej tej inwestycji przekracza 300 mln zł (z czego koszt samych prac konstrukcyjnych to 234 mln zł).
- Szpital Zespolony w Toruniu: Na budowę nowoczesnego zespołu poradni specjalistycznych zaplanowano 80 mln zł.
- Szpital Zdrowia Psychicznego w Świeciu: Na modernizację i utworzenie nowoczesnego centrum zdrowia psychicznego (w tym adaptację starych pawilonów na oddział dzienny) przeznaczono łącznie 38 mln zł, z czego tegoroczne nakłady wynoszą 26,5 mln zł.
Inne marszałkowskie placówki medyczne
W budżecie i planach inwestycyjnych ujęto również duże nakłady na modernizację infrastruktury, zakup sprzętu oraz remonty w:
- Centrum Pulmonologii w Bydgoszczy.
- Wojewódzkim Szpitalu Dziecięcym w Bydgoszczy.
- Szpitalu Obserwacyjno-Zakaźnym w Bydgoszczy.
Oprócz twardej infrastruktury szpitalnej, samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego zabezpieczył w budżecie 1,6 mln zł na regionalne programy profilaktyki zdrowotnej dla mieszkańców. Dodatkowo region wspiera wdrażanie systemów e-Zdrowia przy współudziale środków unijnych z Funduszy Europejskich (pula dla regionu to ponad 1 mld zł).
***
Zadłużenie Skarbu Państwa wynosi ok. 2,14 bln zł (stan po maju 2026 r.), a szeroki dług publiczny według metodologii unijnej przekracza 2,44 bln zł (ok. 61,6% PKB). Dług rośnie z powodu wysokiego deficytu budżetowego oraz rosnących kosztów obsługi zadłużenia. Główne wydatki państwa to dotacja do ZUS, obrona narodowa oraz obsługa długu.
Jak narasta dług i co jest tego przyczyną
- Aktualny stan: Zadłużenie Skarbu Państwa wzrosło w rekordowym tempie – tylko w ciągu pierwszych pięciu miesięcy 2026 roku zwiększyło się o ponad 183 mld zł. Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych (według kryteriów UE) to już ponad 2,44 bln zł.
- Główne przyczyny:
- Wysoki deficyt budżetowy: Bieżące Ministerstwo Finansów szacuje dziurę budżetową po lipcu 2026 r. na ponad 141 mld zł. Wydatki państwa znacząco przewyższają dochody z podatków.
- Koszty obsługi długu: Rosnące stopy procentowe i nowe emisje obligacji sprawiają, że samo rolowanie i odsetki od zadłużenia kosztują państwo w 2026 roku około 90 mld zł.
- Sztywne i rosnące wydatki socjalne oraz militarne: Finansowanie programów społecznych (np. 800 plus) oraz rekordowe zakupy na rzecz armii.
Główne wydatki budżetowe
Zgodnie z najnowszym raportem Ministerstwa Finansów o wykonaniu budżetu w okresie styczeń–lipiec 2026 r., najwyższe kwoty z państwowej kasy przeznaczono na:
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS): ok. 108,4 mld zł (dopłaty do funduszu ubezpieczeń i emerytur).
- Obrona narodowa: ok. 54,4 mld zł (utrzymanie i modernizacja wojska).
- Obsługa długu Skarbu Państwa: ok. 46,6 mld zł (spłata odsetek od wcześniej zaciągniętych pożyczek i obligacji).
- Subwencje dla samorządów, zdrowie oraz administracja i budżety wojewodów.
