Koniecznie przeczytaj
- A jednak sprzedaż szpitali ???
- Dynamiczny wzrost płac w Służbie Zdrowia – sukces NSZZ „Solidarność”
- Coraz bliżej podwyżek w służbie zdrowia
- Stanowisko Pracodawców i Związków Zawodowych doraźnego Zespołu problemowego ds. ochrony zdrowia Rady Dialogu Społecznego w sprawie obowiązkowych szczepień
- Obowiązek szczepienia służb medycznych
- Komunikat
- Uwaga
2014-10-21 13:14Patologia rehabilitacji: Rosną kolejki, jakość usług jest niska, pobierane są nielegalne opłaty
A do tego niegospodarność w wydawaniu publicznych pieniÄ™dzy i brak kontroli ze strony resortu zdrowia – taki obraz wyÅ‚ania siÄ™ z analizy NIK poÅ›wiÄ™conej rehabilitacji leczniczej.
Dla pacjentów najwiÄ™kszym zagrożeniem jest brak dostÄ™pnoÅ›ci, czyli rosnÄ…ce kolejki. Sytuacja jest paradoksalna. Bo w okresie 2011–2013, choć byÅ‚y zwiÄ™kszane Å›rodki na rehabilitacjÄ™, NFZ w tym ostatnim roku zaplanowaÅ‚ o 267 mln zÅ‚ wiÄ™cej niż jeszcze pod koniec 2010 r. Tymczasem liczba oczekujÄ…cych oraz czas oczekiwania w tym samym okresie radykalnie siÄ™ zwiÄ™kszyÅ‚y.
Przykład? Ponad 8-miesięczne czekanie na przyjęcie na oddział rehabilitacyjny (dwa lata temu chorzy musieli czekać pół roku). Wrażenie robi też lista oczekujących do pracowni rehabilitacyjnych: w 2011 r. było 412 tys. pacjentów. Rok temu już 612 tys.
Zdaniem konsultanta wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji to efekt m.in. braku regulacji. – WinÄ™ ponoszÄ… też sami pacjenci, którzy zapisujÄ… siÄ™ u kilku lekarzy, bÄ™dÄ…c w wielu kolejkach jednoczeÅ›nie – mówi prof. Krystyna Księżopolska. Dodaje, że kÅ‚opotem jest też to, że wielu lekarzy wydaje skierowania osobom, które nie zawsze ich potrzebujÄ…. SÄ… też pacjenci bez odpowiedniej diagnozy, np. bóle krÄ™gosÅ‚upa sÄ… spowodowane zmianami nowotworowymi, a lekarz kieruje na masaże.
Dochodzi również do sytuacji, w której pacjent, który ma endoprotezę kolana za kilka tysięcy złotych, nie trafia natychmiast na rehabilitację. Wówczas operowanie takiej osoby (założenie tejże endoprotezy) można uznać za bezcelowe.
– Rehabilitacja to część leczenia – tÅ‚umaczy prof. Księżopolska. I dodaje, że Å›rodków na niÄ… jest za maÅ‚o (3 proc. budżetu NFZ), co również ma wpÅ‚yw na ograniczenie dostÄ™pnoÅ›ci.
Autorzy raportu NIK wskazują, że rosnące kolejki to również efekt starzenia się społeczeństwa, wzrostu liczby wypadków komunikacyjnych i wypadków przy pracy, a także lawina chorób cywilizacyjnych.
Problemem jest fakt, że resort – i to mimo obowiÄ…zku ustawowego – nie prowadzi kontroli w zakresie kolejek. Samo Ministerstwo Zdrowia tÅ‚umaczy, że nie robi tego, bo nie byÅ‚o sygnałów o problemach. Z raportu NIK wynika, że pod tym kÄ…tem zróżnicowanie w podziale na województwa siÄ™ga nawet 90 proc. Np. w woj. wielkopolskim i lubuskim byÅ‚o dziewięć razy trudniej skorzystać z lekarskiej ambulatoryjnej opieki rehabilitacyjnej niż w mazowieckim.
Ponadto resort nie okreÅ›liÅ‚ nawet tego, jaka powinna być liczba lekarzy w stosunku do liczby mieszkaÅ„ców. Tu też zauważalne sÄ… różnice – w woj. łódzkim czy podlaskim byÅ‚o dwukrotnie wiÄ™cej specjalistów (w przeliczeniu na 100 tys. mieszkaÅ„ców) niż dolnoÅ›lÄ…skim, lubuskim czy wielkopolskim.
Ogromny zagrożeniem dla pacjentów jest również brak regulacji zawodu fizjoterapeuty. Prywatny gabinet z nazwÄ… „poradnia fizjoterapeutyczna” może zaÅ‚ożyć każdy, niezależnie od poziomu i kierunku wyksztaÅ‚cenia. – ZdarzaÅ‚o siÄ™, że prowadziÅ‚ go elektryk – przyznaje Grażyna Brzuszkiewicz-Kuźmicka z Polskiego Towarzystwa Fizjoterapii. W zwiÄ…zku z rosnÄ…cymi kolejkami to wÅ‚aÅ›nie do takich miejsc czÄ™sto trafiajÄ… pacjenci. Jak opowiada Kuźmicka, sÄ… to sytuacje niebezpieczne dla zdrowia. Jedna z pacjentek, która miaÅ‚a bóle krÄ™gosÅ‚upa, po wizytach w prywatnym gabinecie doznaÅ‚a uszkodzeÅ„, które spowodowaÅ‚y, że jeździ na wózku inwalidzkim. PowstaÅ‚ projekt poselski, który ma uregulować zawód fizjoterapeuty.
Obecnie jedynym zabezpieczeniem są umowy z NFZ, który daje kontrakty jedynie tym placówkom, które mają lekarzy z odpowiednim wykształceniem. Ale wśród 722 ofert i 124 postępowań konkursowych, które wzięli pod lupę kontrolerzy NIK, w większości były nieprawidłowości. W przypadku blisko 100 ofert fundusz powinien był złożyć zawiadomienie o podejrzeniu wykroczenia w związku ze stwierdzeniem kłamstw w ofertach (co innego było na papierze, co innego w rzeczywistości). Nie zrobił tego. Dla przykładu w ofertach zawartych na 38 mln zł, które dotyczyły rehabilitacji kardiologicznej w warunkach stacjonarnych, rehabilitacji ogólnoustrojowej w warunkach stacjonarnych i rehabilitacji neurologicznej, nie wykazano wymaganej przepisami aparatury i sprzętu. W części ofert nie wskazano wymaganego personelu oraz wymaganej liczby godzin jego pracy.
Kolejną nieprawidłowością było to, że żaden z 18 skontrolowanych ośrodków nie wywiązywał się ze świadczeń rehabilitacji domowej. Choć zgodnie z przepisami w przypadku opieki ambulatoryjnej 3 proc. kwoty miesięcznego kontraktu powinno być przeznaczone na opiekę w domu pacjenta. Właściwie w ogóle nie informowano pacjentów, że istnieje taka możliwość.
Dochodzi też do sytuacji, kiedy placówki pobierają nielegalnie opłaty. Jeden z krakowskich szpitali pobrał od 319 pacjentów w sumie 51 tys. zł. Połowa przypadków dotyczyła zabiegów w kriokomorze.
Kolejnym zarzutem NIK jest baÅ‚agan w finansowaniu: możliwość kierowania na rehabilitacjÄ™ majÄ… ZUS, PFRON czy KRUS, ale nie ma przepÅ‚ywu informacji i nie wiadomo, czy nie dochodzi do podwójnego finansowania. Kontrolerzy izby przekonujÄ…, że zachowanie Ministerstwa Zdrowia jest „przejawem niewystarczajÄ…cej troski Ministerstwa Zdrowia o zapewnienie pacjentom uprawieÅ„ równego dostÄ™pu do Å›wiadczeÅ„ rehabilitacyjnych”.
Profesor Krystyna Księżopolska przekonuje, że sytuacja może się poprawić. Od kilku miesięcy pracuje zespół przy konsultancie, który ma wypracować standardy. Jednym z celów będzie doprowadzenie do sytuacji, w której skierowania będą wydawać osoby kompetentne (by każde było zasadne). Trwają prace nad rozwiązaniami, które mają sprawić, by w tej samej kolejce nie stały osoby potrzebujące trwałej albo pilnej rehabilitacji, jak chorzy z chorobą Parkinsona, stwardnieniem rozsianym czy po operacjach onkologicznych, wraz z osobami, którym pomogłyby zwykłe ćwiczenia.