Prezydium Komisji Krajowej NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d przedstawia opini\u0119 do projektu ustawy o bieg\u0142ych s\u0105dowych i instytucjach opiniuj\u0105cych (UD265) z dnia 2 kwietnia 2026 r.:<\/p>\n
Projektowana regulacja stanowi pierwsz\u0105 od wielu lat pr\u00f3b\u0119 kompleksowego i systemowego uregulowania statusu bieg\u0142ych s\u0105dowych oraz zasad funkcjonowania instytucji opiniuj\u0105cych.<\/p>\n
Aktualnie w praktyce funkcjonowania wymiaru sprawiedliwo\u015bci ujawniaj\u0105 si\u0119 istotne trudno\u015bci zwi\u0105zane z dost\u0119pno\u015bci\u0105 bieg\u0142ych w wielu specjalno\u015bciach, ich znacznym obci\u0105\u017ceniem, a tak\u017ce wyd\u0142u\u017caj\u0105cym si\u0119 czasem oczekiwania na sporz\u0105dzenie opinii. Problemy te pozostaj\u0105 w \u015bcis\u0142ym zwi\u0105zku z warunkami wykonywania funkcji bieg\u0142ego, w tym poziomem wynagrodze\u0144 oraz skal\u0105 nak\u0142adanych obowi\u0105zk\u00f3w, co wp\u0142ywa zar\u00f3wno na zainteresowanie pe\u0142nieniem tej funkcji, jak i na efektywno\u015b\u0107 systemu opiniowania jako ca\u0142o\u015bci.<\/p>\n
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d pozytywnie ocenia kierunek proponowanych zmian, zmierzaj\u0105cych do stworzenia sp\u00f3jnego i efektywnie funkcjonuj\u0105cego systemu opiniowania, opartego na stabilnym i odpowiednio przygotowanym korpusie ekspert\u00f3w.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie, w obecnym kszta\u0142cie nie daje on wystarczaj\u0105cych podstaw do przyj\u0119cia, \u017ce zak\u0142adane cele \u2013 w szczeg\u00f3lno\u015bci zwi\u0119kszenie dost\u0119pno\u015bci bieg\u0142ych oraz usprawnienie post\u0119powa\u0144 \u2013 zostan\u0105 w pe\u0142ni osi\u0105gni\u0119te. W konsekwencji, przy pozytywnej ocenie og\u00f3lnego kierunku projektowanych regulacji, nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107 konieczno\u015b\u0107 uwzgl\u0119dnienia dodatkowych rozwi\u0105za\u0144 i modyfikacji, kt\u00f3re pozwol\u0105 na rzeczywiste wzmocnienie systemu bieg\u0142ych s\u0105dowych oraz zapewni\u0105 osi\u0105gni\u0119cie zak\u0142adanych cel\u00f3w projektowanej ustawy.<\/p>\n
Prezydium KK podkre\u015bla fundamentalne znaczenie czynno\u015bci wykonywanych przez bieg\u0142ych s\u0105dowych dla prawid\u0142owego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwo\u015bci. Opinie bieg\u0142ych stanowi\u0105 szczeg\u00f3lny \u015brodek dowodowy, cz\u0119sto maj\u0105cy rozstrzygaj\u0105ce znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy w post\u0119powaniach wymagaj\u0105cych wiadomo\u015bci specjalistycznych. Tym samym rola bieg\u0142ego nie ogranicza si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do funkcji pomocniczej wobec s\u0105du, lecz w istocie wsp\u00f3\u0142kszta\u0142tuje podstaw\u0119 rozstrzygni\u0119cia, wp\u0142ywaj\u0105c zar\u00f3wno na jego trafno\u015b\u0107, jak i na realizacj\u0119 prawa do rzetelnego procesu.<\/p>\n
I. Uwagi og\u00f3lne<\/p>\n
Zasadniczym czynnikiem determinuj\u0105cym funkcjonowanie systemu bieg\u0142ych s\u0105dowych pozostaj\u0105 warunki wykonywania tej funkcji, w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci poziom wynagrodze\u0144. W obecnym stanie prawnym wynagrodzenie bieg\u0142ych nie odpowiada ani charakterowi wykonywanych czynno\u015bci, ani wymaganym kwalifikacjom i odpowiedzialno\u015bci zwi\u0105zanej z opiniowaniem, co w praktyce prowadzi do sytuacji, w kt\u00f3rej rzeczywisty nak\u0142ad pracy oraz znaczenie opinii bieg\u0142ych pozostaj\u0105 nieadekwatnie wycenione.<\/p>\n
Brak realnej zmiany w zakresie wynagrodze\u0144 w projektowanej regulacji powoduje, \u017ce nie zostaje usuni\u0119ta zasadnicza przyczyna problem\u00f3w zwi\u0105zanych z dost\u0119pno\u015bci\u0105 bieg\u0142ych i czasem sporz\u0105dzania opinii.<\/p>\n
Projekt ustawy, w zakresie wynagrodze\u0144, w istocie utrzymuje dotychczasowy model, w kt\u00f3rym szczeg\u00f3\u0142owe stawki okre\u015blane s\u0105 w drodze rozporz\u0105dzenia, przy og\u00f3lnym wskazaniu kryteri\u00f3w ich ustalania na poziomie ustawowym (wynagrodzenie za godzin\u0119 pracy lub wed\u0142ug taryf zrycza\u0142towanych, z uwzgl\u0119dnieniem kwalifikacji, nak\u0142adu pracy oraz czasu niezb\u0119dnego do sporz\u0105dzenia opinii). Rozwi\u0105zanie to nie stanowi jako\u015bciowej zmiany wzgl\u0119dem obecnych regulacji i nie odpowiada na problem niskiej atrakcyjno\u015bci ekonomicznej wykonywania funkcji bieg\u0142ego.<\/p>\n
Ponadto nale\u017cy rozwa\u017cy\u0107 uzupe\u0142nienie projektu o instrumenty pozwalaj\u0105ce na jego dostosowanie do konkretnych spraw, w szczeg\u00f3lno\u015bci poprzez mechanizmy korekty wynagrodzenia w zale\u017cno\u015bci od stopnia z\u0142o\u017cono\u015bci opinii, nak\u0142adu pracy, pilno\u015bci zlecenia czy deficytowego charakteru danej specjalizacji. Tak ukszta\u0142towane rozwi\u0105zania sprzyja\u0142yby nie tylko zwi\u0119kszeniu dost\u0119pno\u015bci ekspert\u00f3w, lecz tak\u017ce budowie stabilnego i efektywnego systemu opiniowania, kt\u00f3ry w spos\u00f3b realny wspiera\u0142by sprawno\u015b\u0107 post\u0119powa\u0144 s\u0105dowych.<\/p>\n
W tym kontek\u015bcie nale\u017cy uzna\u0107, \u017ce bez wprowadzenia realnych i systemowych zmian w zakresie wynagrodze\u0144 bieg\u0142ych s\u0105dowych projektowana regulacja nie osi\u0105gnie swojego podstawowego celu, jakim jest zwi\u0119kszenie efektywno\u015bci post\u0119powa\u0144 s\u0105dowych.<\/p>\n
Wprowadzenie obowi\u0105zkowej certyfikacji nale\u017cy uzna\u0107 za s\u0142uszne, natomiast istotne w\u0105tpliwo\u015bci budzi przyj\u0119ty model organizacyjny oraz jego wykonalno\u015b\u0107 w praktyce. Przy uwzgl\u0119dnieniu skali systemu \u2013 obejmuj\u0105cego obecnie kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy bieg\u0142ych \u2013 oraz konieczno\u015bci cyklicznej weryfikacji ich uprawnie\u0144, nale\u017cy mie\u0107 powa\u017cne zastrze\u017cenia co do zdolno\u015bci jednego, stosunkowo niewielkiego organu do sprawnego przeprowadzenia procedur certyfikacyjnych. Proste oszacowanie obci\u0105\u017cenia wskazuje, \u017ce na ka\u017cdego cz\u0142onka komisji przypada\u0142aby konieczno\u015b\u0107 rozpatrywania setek spraw rocznie, co rodzi ryzyko wyd\u0142u\u017cenia procedur oraz powstania istotnych op\u00f3\u017anie\u0144.<\/p>\n
Z perspektywy efektywno\u015bci systemu zasadne wydaje si\u0119 rozwa\u017cenie modelu certyfikacji, w kt\u00f3rym \u2013 przy zachowaniu og\u00f3lnych standard\u00f3w oraz nadzoru na poziomie centralnym \u2013 proces weryfikacji kompetencji by\u0142by cz\u0119\u015bciowo powierzony wyspecjalizowanym podmiotom bran\u017cowym lub \u015brodowiskom naukowym w\u0142a\u015bciwym dla danej dziedziny. Rozwi\u0105zanie takie mog\u0142oby zwi\u0119kszy\u0107 sprawno\u015b\u0107 procedur, lepiej uwzgl\u0119dnia\u0107 specyfik\u0119 poszczeg\u00f3lnych specjalno\u015bci oraz ograniczy\u0107 ryzyko powstawania w\u0105skich garde\u0142 organizacyjnych.<\/p>\n
Projekt przewiduje r\u00f3wnie\u017c wprowadzenie mechanizm\u00f3w s\u0142u\u017c\u0105cych ocenie opinii sporz\u0105dzanych przez bieg\u0142ych, jak r\u00f3wnie\u017c opracowanie standard\u00f3w opiniowania oraz okre\u015blenie czasoch\u0142onno\u015bci poszczeg\u00f3lnych czynno\u015bci. Rozwi\u0105zania te maj\u0105 na celu zwi\u0119kszenie jako\u015bci i przejrzysto\u015bci opiniowania oraz ujednolicenie praktyki w tym zakresie.<\/p>\n
Kierunek ten nale\u017cy co do zasady oceni\u0107 pozytywnie.<\/p>\n
Projekt przewiduje wprowadzenie rozwi\u0105za\u0144 zwi\u0105zanych z obowi\u0105zkiem podnoszenia kwalifikacji zawodowych bieg\u0142ych, w tym uczestnictwa w szkoleniach oraz aktualizowania wiedzy. Kierunek ten nale\u017cy oceni\u0107 pozytywnie. Sta\u0142e doskonalenie kompetencji stanowi bowiem niezb\u0119dny element zapewnienia wysokiej jako\u015bci opiniowania, zw\u0142aszcza w dziedzinach, w kt\u00f3rych wiedza specjalistyczna podlega dynamicznym zmianom.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie projekt wprowadza r\u00f3wnie\u017c szereg obowi\u0105zk\u00f3w o charakterze formalnym i organizacyjnym, kt\u00f3re \u2013 cho\u0107 uzasadnione z punktu widzenia uporz\u0105dkowania systemu \u2013 powinny by\u0107 kszta\u0142towane w spos\u00f3b mo\u017cliwie najmniej obci\u0105\u017caj\u0105cy. W szczeg\u00f3lno\u015bci istotne jest ograniczenie nadmiernej biurokratyzacji oraz wykorzystanie narz\u0119dzi cyfrowych, tak aby obowi\u0105zki administracyjne nie wp\u0142ywa\u0142y negatywnie na czas i jako\u015b\u0107 pracy opiniodawczej.<\/p>\n
Kluczowe znaczenie ma jednak zachowanie r\u00f3wnowagi pomi\u0119dzy zakresem obowi\u0105zk\u00f3w a realnymi warunkami wykonywania funkcji bieg\u0142ego. W przeciwnym razie istnieje ryzyko, \u017ce system \u2013 zamiast przyci\u0105ga\u0107 nowych ekspert\u00f3w \u2013 b\u0119dzie stopniowo traci\u0142 osoby ju\u017c wykonuj\u0105ce t\u0119 funkcj\u0119.<\/p>\n
Z tego wzgl\u0119du projektowane rozwi\u0105zania powinny zosta\u0107 uzupe\u0142nione o elementy systemu zach\u0119t, kt\u00f3re w spos\u00f3b rzeczywisty zwi\u0119ksza\u0142yby atrakcyjno\u015b\u0107 pe\u0142nienia funkcji bieg\u0142ego.
\nW tym kontek\u015bcie rozwa\u017cenia wymaga w szczeg\u00f3lno\u015bci:<\/p>\n
Dost\u0119pno\u015b\u0107 bieg\u0142ych pozostaje jednym z kluczowych czynnik\u00f3w wp\u0142ywaj\u0105cych na sprawno\u015b\u0107 post\u0119powa\u0144 s\u0105dowych, jednak w praktyce na ca\u0142kowity czas uzyskania opinii sk\u0142ada si\u0119 szereg element\u00f3w zwi\u0105zanych z przebiegiem post\u0119powania, w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci organizacja pracy s\u0105du, obieg akt oraz dost\u0119pno\u015b\u0107 materia\u0142u dowodowego.<\/p>\n
Prezydium KK podkre\u015bla, \u017ce bez zwi\u0119kszenia liczby bieg\u0142ych oraz poprawy warunk\u00f3w wykonywania tej funkcji nie b\u0119dzie mo\u017cliwe osi\u0105gni\u0119cie zak\u0142adanego celu w postaci skr\u00f3cenia czasu trwania post\u0119powa\u0144. Projekt w obecnym kszta\u0142cie nie zawiera jednak rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re w spos\u00f3b wystarczaj\u0105cy odpowiada\u0142yby na t\u0119 potrzeb\u0119.<\/p>\n
Projektowane wprowadzenie takich rozwi\u0105za\u0144 jak utworzenie centralnego rejestru bieg\u0142ych oraz powo\u0142anie Rady Bieg\u0142ych nale\u017cy oceni\u0107 pozytywnie, jako element porz\u0105dkuj\u0105cy system oraz zwi\u0119kszaj\u0105cy jego przejrzysto\u015b\u0107. W szczeg\u00f3lno\u015bci instytucjonalizacja reprezentacji \u015brodowiska bieg\u0142ych mo\u017ce stanowi\u0107 istotne narz\u0119dzie komunikacji pomi\u0119dzy ekspertami a organami pa\u0144stwa, a tak\u017ce przyczynia\u0107 si\u0119 do wypracowywania bardziej adekwatnych rozwi\u0105za\u0144 systemowych.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie skuteczno\u015b\u0107 tych instrument\u00f3w b\u0119dzie uzale\u017cniona od ich rzeczywistego funkcjonowania w praktyce, w tym od zakresu kompetencji przypisanych Radzie oraz od funkcjonalno\u015bci rejestru jako narz\u0119dzia wspieraj\u0105cego wyb\u00f3r bieg\u0142ych. W tym kontek\u015bcie kluczowe znaczenie ma zapewnienie, aby rozwi\u0105zania te nie mia\u0142y wy\u0142\u0105cznie charakteru formalnego, lecz realnie wspiera\u0142y organizacj\u0119 systemu opiniowania i przyczynia\u0142y si\u0119 do poprawy jego efektywno\u015bci.<\/p>\n
II. Uwagi szczeg\u00f3\u0142owe<\/p>\n
Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 8 projektu opinia bieg\u0142ego s\u0105dowego oraz opinia instytucji opiniuj\u0105cej zawiera wskazanie, czy i w jakim zakresie bieg\u0142y s\u0105dowy lub osoby, kt\u00f3re wyda\u0142y opini\u0119 w imieniu instytucji korzysta\u0142y z system\u00f3w opartych na sztucznej inteligencji.<\/p>\n
Rozwi\u0105zanie to nale\u017cy oceni\u0107 pozytywnie, jako zwi\u0119kszaj\u0105ce transparentno\u015b\u0107 procesu opiniowania. Nie ulega bowiem w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce w praktyce mog\u0105 by\u0107 wykorzystywane narz\u0119dzia wspieraj\u0105ce prac\u0119 eksperck\u0105, w tym systemy oparte na sztucznej inteligencji. Istotne jest jednak, aby ich zastosowanie mia\u0142o charakter wy\u0142\u0105cznie pomocniczy i s\u0142u\u017cy\u0142o usprawnieniu procesu opracowania opinii, a nie zast\u0119powa\u0142o merytoryczn\u0105 wiedz\u0119 oraz samodzieln\u0105 ocen\u0119 bieg\u0142ego.<\/p>\n
W tym kontek\u015bcie obowi\u0105zek ujawnienia wykorzystania takich narz\u0119dzi nale\u017cy uzna\u0107 za zasadne rozwi\u0105zanie, wzmacniaj\u0105ce zaufanie do opinii bieg\u0142ych oraz umo\u017cliwiaj\u0105ce ocen\u0119 sposobu jej przygotowania. Jednocze\u015bnie wskazane by\u0142oby doprecyzowanie zakresu tego obowi\u0105zku, tak aby obejmowa\u0142 on nie tylko og\u00f3ln\u0105 informacj\u0119 o wykorzystaniu system\u00f3w sztucznej inteligencji, lecz r\u00f3wnie\u017c wskazanie, z jakiego rodzaju narz\u0119dzi korzystano, w jakim celu, w jaki spos\u00f3b oraz jaki by\u0142 wp\u0142yw ich zastosowania na tre\u015b\u0107 opinii.<\/p>\n
Takie ukszta\u0142towanie przepisu pozwoli\u0142oby zachowa\u0107 r\u00f3wnowag\u0119 pomi\u0119dzy dopuszczalnym wykorzystaniem nowoczesnych narz\u0119dzi a konieczno\u015bci\u0105 zapewnienia pe\u0142nej odpowiedzialno\u015bci bieg\u0142ego za rzetelno\u015b\u0107 i jako\u015b\u0107 sporz\u0105dzonej opinii.<\/p>\n
Projekt nie odnosi si\u0119 w spos\u00f3b wystarczaj\u0105cy do kwestii organizacyjnych zwi\u0105zanych z dost\u0119pem bieg\u0142ego do materia\u0142u dowodowego, w szczeg\u00f3lno\u015bci akt sprawy, co w praktyce ma istotne znaczenie dla sprawno\u015bci sporz\u0105dzania opinii.<\/p>\n
W tym kontek\u015bcie zasadne wydaje si\u0119 rozwa\u017cenie wzmocnienia rozwi\u0105za\u0144 zapewniaj\u0105cych bieg\u0142ym sprawny i niezw\u0142oczny dost\u0119p do akt, w szczeg\u00f3lno\u015bci poprzez rozw\u00f3j narz\u0119dzi cyfrowych umo\u017cliwiaj\u0105cych zdalny wgl\u0105d w dokumentacj\u0119. Usprawnienie tego obszaru mog\u0142oby w istotny spos\u00f3b przyczyni\u0107 si\u0119 do skr\u00f3cenia czasu przygotowywania opinii, bez ingerencji w sam proces jej opracowania.<\/p>\n
Projekt wprowadza obowi\u0105zek przechowywania dokumentacji zwi\u0105zanej ze sporz\u0105dzaniem opinii przez okre\u015blony czas, co nale\u017cy oceni\u0107 jako rozwi\u0105zanie uzasadnione z punktu widzenia potrzeby zapewnienia mo\u017cliwo\u015bci weryfikacji opinii oraz zachowania standard\u00f3w nale\u017cytej staranno\u015bci oraz tajemnicy post\u0119powania.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie istotne jest, aby obowi\u0105zek ten by\u0142 realizowany w spos\u00f3b adekwatny do reali\u00f3w wykonywania funkcji bieg\u0142ego, w szczeg\u00f3lno\u015bci poprzez dopuszczenie i rozw\u00f3j rozwi\u0105za\u0144 opartych na przechowywaniu dokumentacji w formie elektronicznej. Takie podej\u015bcie pozwoli\u0142oby zapewni\u0107 w\u0142a\u015bciwy poziom bezpiecze\u0144stwa i dost\u0119pno\u015bci dokument\u00f3w, przy jednoczesnym dostosowaniu do wsp\u00f3\u0142czesnych standard\u00f3w organizacyjnych.<\/p>\n
Projekt przewiduje ograniczony czas obowi\u0105zywania certyfikatu bieg\u0142ego oraz konieczno\u015b\u0107 jego okresowego odnawiania. Rozwi\u0105zanie to co do zasady nale\u017cy oceni\u0107 jako uzasadnione, gdy\u017c sprzyja ono utrzymaniu aktualno\u015bci kwalifikacji oraz weryfikacji kompetencji os\u00f3b wykonuj\u0105cych t\u0119 funkcj\u0119. Zasadne wydaje si\u0119 jednak rozwa\u017cenie zr\u00f3\u017cnicowania trybu odnawiania certyfikatu, w szczeg\u00f3lno\u015bci poprzez wprowadzenie uproszczonych procedur dla bieg\u0142ych o ugruntowanym do\u015bwiadczeniu i niekwestionowanym dorobku zawodowym. Takie rozwi\u0105zanie pozwoli\u0142oby zachowa\u0107 funkcj\u0119 weryfikacyjn\u0105 systemu, przy jednoczesnym ograniczeniu nadmiernych obci\u0105\u017ce\u0144 proceduralnych.<\/p>\n
Art. 78 ust. 2 projektu stanowi, i\u017c bieg\u0142y s\u0105dowy jest administratorem danych osobowych zgromadzonych przez bieg\u0142ego s\u0105dowego w zwi\u0105zku z wydawaniem opinii. Zgodnie z art. 175 db ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju s\u0105d\u00f3w powszechnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 334 z p\u00f3\u017an. zm.) administratorami danych osobowych przetwarzanych w post\u0119powaniach s\u0105dowych w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwo\u015bci albo realizacji zada\u0144 z zakresu ochrony prawnej s\u0105 s\u0105dy. Ustanowienie bieg\u0142ego s\u0105dowego administratorem danych osobowych zgromadzanych przez niego w zwi\u0105zku z wydawaniem opinii oznacza na\u0142o\u017cenie na bieg\u0142ego s\u0105dowego licznych obowi\u0105zk\u00f3w administratora danych osobowych, do kt\u00f3rych nale\u017cy m.in.: prowadzenie rejestr\u00f3w, przetwarzania danych osobowych, opracowanie polityki przetwarzania danych osobowych, realizacja obowi\u0105zku informacyjnego wobec os\u00f3b, kt\u00f3rych dane osobowe b\u0119d\u0105 przetwarzane, dokonywanie oceny ryzyka. W ocenie NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d obci\u0105\u017cenie bieg\u0142ego s\u0105dowego obowi\u0105zkami administratora danych osobowych,\u00a0 b\u0119dzie stanowi\u0107 nadmierne obci\u0105\u017cenie administracyjne i obarczenie bieg\u0142ego ryzykiem zwi\u0105zanym z przetwarzaniem danych osobowych, jako administratora tych danych. A to mo\u017ce przyczyni\u0107 si\u0119 do powstrzymywania si\u0119 przez osoby posiadaj\u0105ce informacje specjalne od ubiegania si\u0119 o status bieg\u0142ego s\u0105dowego. Ponadto, zgodnie z art. 4 pkt. 7\u00a0 Rozporz\u0105dzenia\u00a0 Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016\/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony os\u00f3b fizycznych w zwi\u0105zku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przep\u0142ywu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95\/46\/WE (og\u00f3lne rozporz\u0105dzenie o ochronie danych) \u201eadministrator\u201d oznacza osob\u0119 fizyczn\u0105 lub prawn\u0105, organ publiczny, jednostk\u0119 lub inny podmiot, kt\u00f3ry samodzielnie ustala cele przetwarzania danych osobowych. W przypadku bieg\u0142ego s\u0105dowego sytuacja nie wyst\u0119puje sytuacja samodzielnego ustalania celu przetwarzania danych osobowych, gdy\u017c cel przetwarzania danych osobowych jest uzale\u017cniony od tre\u015bci i zakresu tezy dowodowej. Stanowi to dodatkowy argument wskazuj\u0105cy na brak uzasadnienia dla propozycji na\u0142o\u017cenia na bieg\u0142ego s\u0105dowego statusu administratora danych osobowych zgromadzonych przez niego w zwi\u0105zku z wydawaniem opinii oraz obci\u0105\u017cenia go obowi\u0105zkami i ryzykiem, kt\u00f3re z tego statusu wynikaj\u0105.<\/p>\n
III.<\/p>\n
Na zako\u0144czenie nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce problematyka funkcjonowania bieg\u0142ych s\u0105dowych nie mo\u017ce by\u0107 rozpatrywana w oderwaniu od szerszego kontekstu funkcjonowania wymiaru sprawiedliwo\u015bci. Post\u0119powania s\u0105dowe ju\u017c obecnie obarczone s\u0105 szeregiem trudno\u015bci o charakterze systemowym, w tym w szczeg\u00f3lno\u015bci niedostatecznym poziomem kadrowym, ograniczon\u0105 liczb\u0105 wydzia\u0142\u00f3w oraz rosn\u0105cym obci\u0105\u017ceniem sprawami, co w spos\u00f3b istotny wp\u0142ywa na d\u0142ugo\u015b\u0107 i sprawno\u015b\u0107 prowadzonych post\u0119powa\u0144.<\/p>\n
W tym kontek\u015bcie problemy zwi\u0105zane z dost\u0119pno\u015bci\u0105 bieg\u0142ych oraz czasem sporz\u0105dzania opinii stanowi\u0105 istotny, lecz nie jedyny element wp\u0142ywaj\u0105cy na efektywno\u015b\u0107 post\u0119powa\u0144. Ich znaczenie jest jednak szczeg\u00f3lnie widoczne w sprawach z zakresu prawa pracy oraz ubezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych, w kt\u00f3rych opinia bieg\u0142ego cz\u0119sto stanowi kluczowy dow\u00f3d przes\u0105dzaj\u0105cy o sytuacji prawnej i bytowej pracownika lub ubezpieczonego. Wyd\u0142u\u017caj\u0105cy si\u0119 czas oczekiwania na opini\u0119 przek\u0142ada si\u0119 w takich przypadkach bezpo\u015brednio na przed\u0142u\u017cenie stanu niepewno\u015bci prawnej, a niekiedy r\u00f3wnie\u017c na pogorszenie sytuacji materialnej os\u00f3b oczekuj\u0105cych na rozstrzygni\u0119cie.<\/p>\n
Z perspektywy NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d szczeg\u00f3lnego znaczenia nabiera zatem zapewnienie takich rozwi\u0105za\u0144 systemowych, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 sprzyja\u0142y nie tylko sprawno\u015bci post\u0119powa\u0144, lecz r\u00f3wnie\u017c realnej ochronie interes\u00f3w pracownik\u00f3w i innych os\u00f3b korzystaj\u0105cych z ochrony prawnej w ramach wymiaru sprawiedliwo\u015bci. W tym uj\u0119ciu kwestie zwi\u0105zane z funkcjonowaniem bieg\u0142ych s\u0105dowych nie maj\u0105 charakteru wy\u0142\u0105cznie technicznego, lecz pozostaj\u0105 bezpo\u015brednio powi\u0105zane z realizacj\u0105 prawa do s\u0105du oraz skutecznej ochrony prawnej.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Prezydium Komisji Krajowej NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d przedstawia opini\u0119 do projektu ustawy o bieg\u0142ych s\u0105dowych i instytucjach opiniuj\u0105cych (UD265) z dnia 2 kwietnia 2026 r.: Projektowana regulacja stanowi pierwsz\u0105 od wielu lat pr\u00f3b\u0119 kompleksowego i systemowego uregulowania statusu bieg\u0142ych s\u0105dowych oraz zasad funkcjonowania instytucji opiniuj\u0105cych. Aktualnie w praktyce funkcjonowania wymiaru sprawiedliwo\u015bci ujawniaj\u0105 si\u0119 istotne trudno\u015bci zwi\u0105zane z […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3909,1,9],"tags":[3911,3960,61,536,534],"class_list":["post-14175","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-2026prezydium","category-bez-kategorii","category-dokprez","tag-3911","tag-45-26","tag-decyzja","tag-decyzja-prezydium","tag-prezydium"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14175","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14175"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14175\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14177,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14175\/revisions\/14177"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14175"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14175"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14175"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}