{"id":13498,"date":"2025-08-13T15:46:53","date_gmt":"2025-08-13T13:46:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/?p=13498"},"modified":"2025-08-14T10:28:18","modified_gmt":"2025-08-14T08:28:18","slug":"stanowisko-prezydium-kk-nr-3-25-ws-wdrazania-europejskiego-filaru-praw-socjalnych-w-polsce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/2025\/08\/13\/stanowisko-prezydium-kk-nr-3-25-ws-wdrazania-europejskiego-filaru-praw-socjalnych-w-polsce\/","title":{"rendered":"Stanowisko Prezydium KK nr 3\/25 ws. wdra\u017cania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych w Polsce"},"content":{"rendered":"

Komisja Europejska prowadzi konsultacje publiczne i prace nad drugim planem wdra\u017cania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych (EPSR)<\/strong>. To dobry moment, aby rzetelnie oceni\u0107 sytuacj\u0119 w Polsce zar\u00f3wno w zakresie post\u0119p\u00f3w, jak i istniej\u0105cych brak\u00f3w we wdra\u017caniu Filaru na poziomie krajowym.<\/p>\n

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d z niepokojem stwierdza brak sp\u00f3jnej, strategicznej i aktywnej polityki pa\u0144stwa polskiego w zakresie wdra\u017cania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych. Mimo i\u017c od jego proklamowania w 2017 r. min\u0119\u0142o ju\u017c osiem lat, Polska nadal nie posiada krajowego planu implementacji Filaru, kt\u00f3ry wskazywa\u0142by cele, priorytety i mechanizmy realizacji jego 20 zasad w ramach krajowych kompetencji.<\/p>\n

W naszej ocenie obecny model realizacji EPSR w Polsce ogranicza si\u0119 do reaktywnego, minimalistycznego podej\u015bcia: w\u0142adze pa\u0144stwowe podejmuj\u0105 dzia\u0142ania jedynie w\u00f3wczas, gdy Komisja Europejska wprowadza nowe inicjatywy legislacyjne lub rekomendacje a i wtedy ich wdra\u017canie ma cz\u0119sto charakter czysto formalny, ograniczaj\u0105cy si\u0119 do wymaganego minimum. Tak\u017ce wtedy, gdy zwi\u0105zane jest to z realizacj\u0105 dzia\u0142a\u0144 finansowych z odpowiednich funduszy unijnych.<\/p>\n

Tymczasem logika Filaru przyj\u0119tego przez wszystkie pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie oraz instytucje UE opiera si\u0119 na za\u0142o\u017ceniu, \u017ce jego wdra\u017canie odbywa si\u0119 r\u00f3wnolegle na poziomie unijnym i krajowym, w ramach kompetencji dzielonych i z poszanowaniem zasady pomocniczo\u015bci. Pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie maj\u0105 nie tylko prawo, ale i obowi\u0105zek prowadzenia autonomicznej polityki na rzecz realizacji zasady sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, godnych warunk\u00f3w pracy, r\u00f3wno\u015bci szans, dost\u0119pu do szkole\u0144 i us\u0142ug publicznych, ochrony socjalnej czy w\u0142\u0105czenia spo\u0142ecznego.<\/p>\n

W tym kontek\u015bcie szczeg\u00f3lnie niepokoj\u0105ce s\u0105 niski poziom ambicji Polski oraz brak dzia\u0142a\u0144 systemowych na rzecz osi\u0105gni\u0119cia trzech og\u00f3lnych cel\u00f3w Filaru<\/strong>, tzw. Porto Social Targets<\/em>, kt\u00f3re pa\u0144stwa UE przyj\u0119\u0142y wsp\u00f3lnie w 2021 roku:<\/p>\n

    \n
  1. W zakresie zatrudnienia os\u00f3b w wieku 20\u201364 lata<\/strong> Polska zadeklarowa\u0142a osi\u0105gni\u0119cie poziomu 76% do 2030 roku, podczas gdy cel unijny wynosi 78%.<\/li>\n
  2. W zakresie uczestnictwa doros\u0142ych w szkoleniach (uczenie si\u0119 przez ca\u0142e \u017cycie)<\/strong> Polska przyj\u0119\u0142a cel 23%, czyli znacznie poni\u017cej unijnego celu 60%. Obecny udzia\u0142 doros\u0142ych Polak\u00f3w w edukacji pozostaje jednym z najni\u017cszych w UE, a cel krajowy potwierdza brak realnej ambicji zmiany tego stanu rzeczy.<\/li>\n
  3. W zakresie redukcji ub\u00f3stwa i wykluczenia spo\u0142ecznego<\/strong> Polska zadeklarowa\u0142a ograniczenie liczby os\u00f3b zagro\u017conych tymi zjawiskami o 1,5 mln do 2030 r. \u2013 co jest celem proporcjonalnym do celu unijnego (\u201315 mln), jednak Polska nie okre\u015bli\u0142a odr\u0119bnego celu redukcji ub\u00f3stwa w\u015br\u00f3d dzieci, co pozostaje niepokoj\u0105ce.<\/li>\n<\/ol>\n

    Najwi\u0119ksze ryzyko nieosi\u0105gni\u0119cia za\u0142o\u017conych cel\u00f3w dotyczy kszta\u0142cenia ustawicznego doros\u0142ych<\/strong>. Polska od wielu lat znajduje si\u0119 na ko\u0144cu unijnych ranking\u00f3w w tym zakresie, a dzia\u0142ania rz\u0105du s\u0105 fragmentaryczne i nieskoordynowane. Brakuje ca\u0142o\u015bciowej strategii uczenia si\u0119 przez ca\u0142e \u017cycie, obejmuj\u0105cej zar\u00f3wno ofert\u0119 edukacyjn\u0105, jak i zach\u0119ty finansowe, wsparcie instytucjonalne oraz w\u0142\u0105czenie partner\u00f3w spo\u0142ecznych.<\/p>\n

    W zwi\u0105zku z powy\u017cszym, NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d wzywa rz\u0105d RP do:<\/p>\n

      \n
    1. Przygotowania i og\u0142oszenia krajowego planu wdra\u017cania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych, kt\u00f3ry nie b\u0119dzie wy\u0142\u0105cznie reakcj\u0105 na dzia\u0142ania Komisji Europejskiej (w tym planowany II Action Plan), lecz wyrazem samodzielnej, odpowiedzialnej polityki spo\u0142ecznej pa\u0144stwa<\/strong> prowadzonej w oparciu o krajow\u0105 diagnoz\u0119, zidentyfikowane deficyty oraz konsultacje z partnerami spo\u0142ecznymi. Plan ten powinien wskazywa\u0107 konkretne cele, priorytety, harmonogramy i mechanizmy wdro\u017ceniowe w ramach kompetencji krajowych.<\/li>\n
    2. Opracowania i wdro\u017cenia krajowej strategii uczenia si\u0119 przez ca\u0142e \u017cycie<\/strong>, obejmuj\u0105cej tak\u017ce zach\u0119ty dla pracodawc\u00f3w i pracownik\u00f3w, rozw\u00f3j infrastruktury edukacyjnej oraz w\u0142\u0105czenie zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych do planowania program\u00f3w szkole\u0144.<\/li>\n
    3. Zwi\u0119kszenia ambicji w obszarach, gdzie Polska systematycznie odstaje od unijnej \u015bredniej<\/strong>, takich jak ochrona zdrowia, zabezpieczenie spo\u0142eczne, dost\u0119p do mieszka\u0144 czy edukacja doros\u0142ych.<\/li>\n<\/ol>\n

      Europejski Filar Praw Socjalnych powinien by\u0107 postrzegany jako narz\u0119dzie budowy nowoczesnego i solidarnego pa\u0144stwa dobrobytu<\/strong> zgodnego z warto\u015bciami, kt\u00f3re od pocz\u0105tku s\u0105 fundamentem tak\u017ce NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d.<\/p>\n

       <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Komisja Europejska prowadzi konsultacje publiczne i prace nad drugim planem wdra\u017cania Europejskiego Filaru Praw Socjalnych (EPSR). To dobry moment, aby rzetelnie oceni\u0107 sytuacj\u0119 w Polsce zar\u00f3wno w zakresie post\u0119p\u00f3w, jak i istniej\u0105cych brak\u00f3w we wdra\u017caniu Filaru na poziomie krajowym. Prezydium Komisji Krajowej NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d z niepokojem stwierdza brak sp\u00f3jnej, strategicznej i aktywnej polityki pa\u0144stwa polskiego […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3713,9],"tags":[3711,3715,534,63],"class_list":["post-13498","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-2025prezydium","category-dokprez","tag-3711","tag-3-25","tag-prezydium","tag-stanowisko"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13498","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13498"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13498\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13500,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13498\/revisions\/13500"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13498"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13498"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.solidarnosc.org.pl\/dok\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13498"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}