Pracownik kontra koronawirus. Jakie świadczenia przysługują w czasie drugiej fali Covid-19?

wtorek, 20 października 2020
Wpisany przez Administrator

Gdy pracownik lub jego dziecko trafi na kwarantannę, możliwe jest uzyskanie świadczeń. Kiedy zostanie przyznany zasiłek chorobowy, a kiedy wynagrodzenie za czas choroby? Na jakich zasadach można starać się o zasiłek opiekuńczy i czy możliwe jest jego uzyskanie na mocy decyzji sanepidu? Co, kiedy Covid-19 spowoduje utratę pracy? Wyjaśniamy.

Epidemia koronowirusa znowu przybiera na sile, rząd wprowadza kolejne ograniczenia. Obecnie Polska znajduje się w żółtej strefie, są też czerwone powiaty o surowszych obostrzeniach. Większość form wsparcia się skończyła, w wielu firmach nie ma już dofinansowania do wynagrodzenia czy obniżonego czasu pracy. Ze świadczeń ZUS mogą korzystać obecnie tylko niektóre branże. Pracujący rodzice nie mają już możliwości korzystania z dodatkowego zasiłku opiekuńczego. Co teraz czeka pracowników? Czy w związku z kwarantanną mogą uzyskać świadczenia? Co, kiedy zostanie zamknięta szkoła lub przedszkole? Z jakich form wsparcia mogą korzystać aktualnie pracownicy oraz pracujący rodzice?

Coraz częściej pojawiają się komunikaty o kierowaniu szkół na kwarantannę. Są miejsca, gdzie pracownicy nadal pracują w trybie pracy zdalnej. Rząd na chwilę obecną nie wprowadza nowych świadczeń pomocowych. Ale to nie znaczy, że nie ma świadczeń, które pracownik może uzyskać w sytuacji skierowania na kwarantannę czy po utracie pracy lub jako pracujący rodzic.

Kwarantanna a świadczenie pracy

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny (PPIS) lub Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny może, w drodze decyzji, nałożyć obowiązek poddania się kwarantannie na osobę:

Jeżeli pracownik skierowany na kwarantannę czuje się dobrze, i ma możliwość świadczenia pracy w trybie zdalnym, nie musi korzystać z zasiłku. Może wykonywać swoją pracę i zachować prawo do wynagrodzenia.

Najpierw wynagrodzenie chorobowe, później zasiłek

Pracownik za pierwsze w danym roku kalendarzowym 33 dni lub - gdy ukończył 50 lat - 14 dni niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, zachowuje prawo do wynagrodzenia. Płatnikiem wynagrodzenia w tej sytuacji jest ZUS. Jest to tzw. wynagrodzenie chorobowe.

Po wyczerpaniu wynagrodzenia chorobowego ubezpieczony  może korzystać z zasiłku chorobowego, który wypłaca ZUS, nie dłużej niż  przez 182, jeżeli pomiędzy niezdolnością do pracy nie ma przerw. Po wyczerpaniu tego okresu pracownik może starać się o świadczenie rehabilitacyjne, które może zostać przyznane maksymalnie na 12 miesięcy.

Świadczenia przysługujące podczas kwarantanny

Osoby odbywające kwarantannę traktowane są co do zasady jak osoby niezdolne do pracy. Kiedy stan zdrowia im na to pozwala, mogą świadczyć pracę i zachować prawo do wynagrodzenia. Jednak trzeba pamiętać, że na równi z niezdolnością do pracy z powodu choroby traktuje się niemożność wykonywania pracy w wyniku decyzji wydanej przez PPIS. Stąd pracownik, który został skierowany na kwarantannę, może ubiegać się o wynagrodzenie za czas choroby lub zasiłek chorobowy.

Zasiłek chorobowy na kwarantannie – na jakich warunkach

Na mocy obowiązujących przepisów osobie przebywającej w izolacji za okres kwarantanny przysługuje wynagrodzenie za czas choroby lub zasiłek chorobowy.

Decyzja inspektora sanitarnego stanowi podstawę do wypłaty świadczeń z tytułu choroby na ogólnych zasadach. Zatem za czas nieobecności w pracy z powodu kwarantanny lub izolacji przysługuje wynagrodzenie za czas choroby lub zasiłek chorobowy, wypłacane przez płatnika składek lub Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Decyzja może być dostarczona do pracodawcy bądź do placówki ZUS po okresie kwarantanny lub izolacji.

Co ważne, w sytuacji, w której pracownik dobrowolnie powstrzyma się od pracy i nie otrzyma zaświadczenia lekarskiego ani decyzji inspektora sanitarnego, nie będzie mu przysługiwało prawo do świadczeń pieniężnych w razie choroby.

Kwarantanna dziecka a zasiłek opiekuńczy dla rodzica

Zdarzyć się może, że obowiązkową kwarantanną zostanie objęte dziecko. Zostanie zamknięta szkoła lub przedszkole, wówczas z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem rodzic jako prawowity opiekun ma prawo ubiegać się o wypłatę zasiłku opiekuńczego. Z zasiłku opiekuńczego skorzystać może również rodzic w przypadku zamknięcia szkoły, przedszkola bądź żłobka, do którego uczęszczało dziecko.

W czasie trwającej pandemii rządzący zdecydowali o przyznaniu dodatkowego zasiłku opiekuńczego. Świadczenie przysługiwało w dwóch okresach:

Obecnie, od 20 września 2020 r., rodzice mogą wystąpić o zasiłek opiekuńczy przyznawany na zasadach ogólnych.

Dodatkowo rodzice dzieci, których placówka przeszła na tryb zdalny, mogą wystąpić do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o zaświadczenie, które będzie uprawniało do otrzymania zasiłku opiekuńczego nad zdrowym dzieckiem.

W sytuacji kiedy zaświadczenie wyda Państwowy Powiatowy Inspektora Sanitarny zasiłek przysługuje z puli 60 dni w roku, nie jest świadczeniem dodatkowym.

Ustalanie prawa do zasiłku opiekuńczego w przypadku choroby dziecka lub osoby bliskiej

W przypadku kiedy na Covid-19 zachoruje bliska osoba lub dziecko, i jeśli lekarz wystawi z tego tytułu zaświadczenie, ubezpieczony pracownik może wystąpić o zasiłek opiekuńczy na ogólnych zasadach.

Rodzic ma prawo do zasiłku opiekuńczego z powodu konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem, jeżeli powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny na podstawie ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi wydał decyzję o konieczności izolacji lub kwarantanny dziecka. Konieczność izolacji lub kwarantanny dziecka jest traktowana analogicznie jak choroba dziecka. Oznacza bowiem niemożność wykonywania pracy przez jednego z rodziców dziecka w związku z koniecznością zapewnienia mu opieki.

Prawo do zasiłku opiekuńczego przysługuje również w sytuacji konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat w przypadku nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły, do których uczęszcza dziecko.

Dokumentem do wypłaty dodatkowego zasiłku opiekuńczego jest oświadczenie ubezpieczonego. Trzeba pamiętać, że warunkiem korzystania z zasiłków jest zgłoszenie do ubezpieczenia chorobowego.

Świadczenia za czas kwarantanny dla samozatrudnionych

Na świadczenia z ZUS mogą liczyć również ubezpieczeni przedsiębiorcy. W sytuacji kiedy na kwarantannę zostanie skierowana osoba, która prowadzi działalność gospodarczą i jest zgłoszona do ubezpieczenia chorobowego będzie miała prawo do zasiłku. Taka osoba również będąc rodzicem będzie mogła skorzystać z opisanych świadczeń kiedy jej dziecko lub bliski zachoruje lub zostanie zamknięta szkoła lub przedszkole.

Decyzję państwowego inspektora sanitarnego przedsiębiorca zobowiązany jest dostarczyć do ZUS. Decyzja ta może zostać dostarczona elektronicznie  - za pośrednictwem platformy PUE ZUS. Można ją złożyć w drodze wniosku ZAS-53. Do wniosku należy dołączyć skan lub zdjęcie decyzji.

Świadczenia dla osób, które w związku z Covid-19 utracą pracę

W sytuacji kiedy pracownik utraci pracę, może skorzystać po spełnieniu określonych, warunków z zasiłku dla bezrobotnych.

Zasiłek dla bezrobotnych otrzymuje pracownik, który zarejestruje się w urzędzie pracy. Warunkiem otrzymania świadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy jest co najmniej roczny staż pracy i wykazanie, że pracownik przepracował minimum 365 dni w ciągu 18 miesięcy poprzedzających rejestrację w urzędzie pracy. Ponadto wnioskujący o to świadczenie musi wykazać, że za swoją pracę otrzymywał co najmniej minimalne wynagrodzenie, od którego były odprowadzane składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy, obecnie jest to kwota 2600 zł brutto.

Jak zarejestrować się w urzędzie? W urzędzie pracy można online, korzystając ze strony www.praca.gov.pl lub zgłaszając się osobiście w Powiatowym Urzędzie Pracy.

Od 1 września 2020 r. zasiłek dla bezrobotnych wynosi:

  1. 1200 zł miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku;
  2. 942,30 zł miesięcznie w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku.

Wysokość zasiłku uzależniona jest od stażu pracy, i tak: 80% zasiłku otrzymają  osoby,  których staż pracy nie przekracza 5 lat, zasiłek w wysokości 100% przysługuje osobom, których staż pracy mieści się w przedziale od 5 do 20 lat. Natomiast pracownicy, których staż pracy wynosi ponad 20 lat, mogą otrzymać zasiłek w wysokości 120%.

Zasiłek dla bezrobotnych to świadczenie, które wypłacane jest z dołu. W przypadku nabycia prawo do zasiłku, w trakcie trwania miesiąca przysługuje on proporcjonalnie za dni, kiedy osoba dokonała rejestracji w urzędzie pracy.

Źródło: Bankier.pl