W hołdzie gen. Stanisławowi Sosabowskiemu

  • PDF

9 maja Senat RP jednogłośnie przyjął ustawę okolicznościową, przygotowana przez Komisje Obrony Narodowej, w sprawie uczczenia 120. rocznicy urodzin generała Stanisława Franciszka Sosabowskiego i ustanowienia września 2012 roku miesiącem Jego pamięci. Uchwałę Wysoka Izba przyjęła m.in. w obecności: por. Stanisława Kowalczyka-Kowalewskiego i Józefa Wojdyły – żołnierzy Samodzielnej Brygady Spadochronowej, Heleny Rajczuk córki Leona Skrzyniarza -  jednego z żołnierzy gen. S.Sosabowskiego, przedstawicieli Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, a także ambasadora Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz przedstawiciela ambasady Królestwa Niderlandów.

Wspólne sprawozdanie w imieniu Komisji Ustawodawczej oraz Komisji Obrony Narodowej przedstawiła senator Władysław Oryl.  Senator Oryl poinformował, że projekt okolicznościowej uchwały Senatu Komisja Obrony Narodowej przygotowała z inspiracji osób, które skierowały do Senatu apel o oddanie hołdu temu wybitnemu i zasłużonemu Polakowi, apel o jego uczczenie. Komisja postanowiła przyłączyć się do starań podejmowanych przez środowiska jego podkomendnych, ich rodzin i osób dokumentujących jego dokonania, działających na rzecz zapewnienia generałowi godnego miejsca w historii. Senator sprawozdawca szczególnie podziękował pani Helenie Rajczuk i pani Joannie Pieciukiewicz za szczególną aktywność i pomoc w inicjatywie i opracowaniu tej uchwały. Jednocześnie podkreślił, że instytucjonalnie prace nad uchwałą na różnych etapach były wspierane przez Ministerstwo Obrony Narodowej, Muzeum Wojska Polskiego, „Solidarność” Śląska Opolskiego oraz oczywiście wszystkich pracowników Kancelarii Senatu.

 

Przedstawiając projekt uchwały, przewodniczący Komisji Obrony Narodowej Władysław Ortyl podkreślił, że „życie generała jest przykładem dramatycznych losów polskich żołnierzy, którym patriotyzm i godność żołnierska nakazywały walczyć z poświęceniem do końca, chociaż powrót do ojczyzny był bardzo trudny, a w ostateczności najczęściej niemożliwy”. „Dziś Senat (…) nie z przymusu, ale z obowiązku i powinności w 120. rocznicę pańskich urodzin przypomina i upomina się o honor żołnierza, honor generała, pamięć i zasługi twoich podkomendnych, Panie Generale” – mówił senator Władysław Ortyl.

Z kolei senator Bogdan Klich podkreślił, że przypomnienie osoby generała Stanisława Sosabowskiego jest niezmiernie ważne nie tylko w kraju, ale i za granicą. „Ważne jest to, abyśmy tą uchwałą dopominali się słusznie tego, co w Wielkiej Brytanii powinno nastąpić już dawno, nazwę to w cudzysłowie, rehabilitacji generała Sosabowskiego w brytyjskiej historiografii” – powiedział senator.

W uchwale przypomniano, że Stanisław Sosabowski już od wczesnej młodości angażował się w działalność samokształceniową, społeczną i patriotyczną. Talent wykazał, dowodząc we wrześniu 1939 r. warszawskim 21. Pułkiem Piechoty „Dzieci Warszawy”. Zasłynął jednak przede wszystkim jako twórca i dowódca pierwszej polskiej jednostki powietrznodesantowej – 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Spośród jej żołnierzy rekrutowała się znaczna część legendarnych cichociemnych, zrzucanych w okupowanej Polsce. We wrześniu 1944 r. wraz ze swoimi żołnierzami generał lądował w Holandii i wziął udział w zaciętych walkach pod Arnhem podczas największej w historii operacji powietrznodesantowej. Naraziwszy się przełożonym brytyjskim słuszną krytyką planów tej operacji, pod ich naciskiem został usunięty ze stanowiska. Po demobilizacji pozostał w Wielkiej Brytanii, pozbawiony praw emerytalnych, ciężko pracował fizycznie niemal do śmierci w 1967 r.

Izba podkreśliła, że postać generała S. Sosabowskiego jest „symbolem niezłomnego patrioty, walczącego o wolność Ojczyzny, i dobrego dowódcy dbającego o swoich podwładnych. Jest też uosobieniem odwagi i uporu w realizacji celów”.

Podejmując tę uchwałę, Senat „pragnie przypomnieć zasługi jednego z najlepszych polskich dowódców z okresu II wojny światowej oraz oddać hołd Generałowi, Jego podkomendnym z 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej i związanym z nią cichociemnym. Uchwała ma być też wyrazem uznania i podziękowaniem dla władz i mieszkańców Królestwa Niderlandów za godne upamiętnienie generała Sosabowskiego i jego żołnierzy”. Senat zwrócił się też do środowisk kombatanckich, wojskowych i społecznych o podjęcie we wrześniu 2012 r. stosownych działań w celu uczczenia pamięci generała Stanisława Sosabowskiego.

Źródło informacji: www.senat.gov.pl/aktualności

UCHWAŁ A

SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

z dnia 9 maja 2012 r.

w sprawie uczczenia 120. rocznicy urodzin Generała Stanisława Franciszka

Sosabowskiego i ustanowienia września 2012 roku miesiącem Jego pamięci

Senat Rzeczypospolitej Polskiej w 120. rocznicę urodzin Generała Stanisława

Franciszka Sosabowskiego oddaje hołd wybitnemu i zasłużonemu Polakowi i ustanawia

wrzesień 2012 roku miesiącem Jego pamięci.

Stanisław Franciszek Sosabowski urodził się 8 maja 1892 roku w Stanisławowie. Już

od wczesnej młodości angażował się w działalność samokształceniową, społeczną

i patriotyczną. Pierwsze doświadczenie bojowe zyskał w czasie okrutnych i krwawych walk

podczas I wojny światowej. W okresie międzywojennym pogłębiał swoją wiedzę teoretyczną,

m.in. pobierając nauki w Wyższej Szkole Wojennej oraz dowodząc jednostkami liniowymi.

Talent dowódczy w pełni wykazał, dowodząc we wrześniu 1939 roku 21. Pułkiem

Piechoty „Dzieci Warszawy”, który zapisał piękną kartę bojową podczas obrony stolicy.

Po udanej ucieczce z niewoli zaangażował się w działalność konspiracyjną. Na polecenie

przełożonych przedostał się do Francji. Jego zdolności organizacyjne okazały się bezcenne

podczas tworzenia kolejnych jednostek po ewakuacji do Wielkiej Brytanii. Stanisław

Sosabowski zasłynął jednak przede wszystkim jako twórca i dowódca pierwszej polskiej

jednostki powietrznodesantowej – 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Miała ona jako

pierwsza wrócić do kraju, by wesprzeć Armię Krajową w wyzwalaniu kraju. Spośród

żołnierzy brygady rekrutowała się znaczna część legendarnych Cichociemnych zrzucanych

w okupowanej Polsce. Generał Sosabowski był współtwórcą doskonałego systemu

szkoleniowego, który przygotowywał Cichociemnych do misji.

Zgodnie z decyzją przełożonych we wrześniu 1944 roku wraz ze swoimi żołnierzami

lądował w Holandii i wziął udział w zaciętych walkach pod Arnhem podczas największej

w historii operacji powietrznodesantowej. Naraziwszy się przełożonym brytyjskim słuszną

krytyką planów tej operacji, pod ich naciskiem został usunięty ze stanowiska.

Po demobilizacji pozostał w Wielkiej Brytanii, gdzie nie mając praw emerytalnych, ciężko

pracował fizycznie niemal do śmierci w 1967 roku. Zgodnie z własnym życzeniem generał

został pochowany na Cmentarzu Wojskowym w Warszawie.

Pamięć o generale Stanisławie Sosabowskim i Jego podkomendnych przetrwała wśród

zwykłych mieszkańców Holandii. Mieszkańcy Driel do dziś oddają cześć tym, którzy

21 września 1944 roku o godzinie 17.15 wylądowali w okolicach ich miejscowości,

przynosząc nadzieję na szybkie wyzwolenie. Dzięki determinacji obywateli Holandii i ich

niezłomnej walce o sprawiedliwość Jej Królewska Mość Królowa Beatrix w 2006 roku

odznaczyła pośmiertnie generała Stanisława Sosabowskiego medalem Brązowego Lwa.

Nadała też najwyższe odznaczenie państwowe Holandii, Order Wojskowy Wilhelma,

6. Brygadzie Powietrznodesantowej kultywującej z honorem tradycje i dziedzictwo

1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej, w uznaniu zasług polskich żołnierzy w bitwie pod

Arnhem.

Postać generała Stanisława Sosabowskiego jest symbolem niezłomnego patrioty,

walczącego o wolność Ojczyzny, i dobrego dowódcy dbającego o swoich podwładnych. Jest

też uosobieniem odwagi i uporu w realizacji celów. Generał Sosabowski jest w Polsce

uważany za patrona spadochroniarstwa wojskowego.

Podejmując uchwałę w 120. rocznicę urodzin Stanisława Franciszka Sosabowskiego,

Senat Rzeczypospolitej Polskiej pragnie przypomnieć zasługi jednego z najlepszych polskich

dowódców z okresu II wojny światowej oraz oddać hołd Generałowi, Jego podkomendnym

z 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej i związanym z nią Cichociemnym. Uchwała ma

być też wyrazem uznania i podziękowaniem dla władz i mieszkańców Królestwa

Niderlandów za godne upamiętnienie generała Sosabowskiego i jego żołnierzy.

Senat zwraca się do środowisk kombatanckich, wojskowych i społecznych o podjęcie

we wrześniu 2012 roku stosownych działań w celu uczczenia pamięci Generała Stanisława

Franciszka Sosabowskiego.

Uchwała podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej

„Monitor Polski”.

MARSZAŁEK SENATU

Bogdan BORUSEWICZ

Poprawiony: czwartek, 17 maja 2012 08:55