Republika Słowacka

obszar: 49 035 km2
ludność: 5 423 567 /2004r./
stolica: Bratysława

Ustrój: Od 1.I.1993 r. niepodległa republika. Poprzednio wchodziła w skład Czeskiej i Słowackiej Republiki Federalnej. Zgodnie z konstytucją głową państwa jest prezydent wybierany w wyborach powszechnych na kadencję 5-letnią.

Organem władzy ustawodawczej jest 1-izbowy parlament - Rada Narodowa, w której skład wchodzi 150 deputowanych, wybieranych w wyborach powszechnych. Kadencja parlamentu trwa 4 lata.

Władzę wykonawczą sprawuje rząd z premierem na czele, powoływany przez prezydenta.

Pod względem administracyjnym kraj podzielony jest na 8 województw i 79 powiatów.

Język urzędowy: słowacki

Członkostwo w ważniejszych organizacjach międzynarodowych: ONZ, UE, NATO, IMF/MFW/, WTO, CEFTA,WHO,ISE, OECD.

Ważniejsze partie:

Partia Ludowa-Ruch na rzecz Demokratycznej Słowacji /LS-HZDS/, Słowacka Unia Demokratyczna i Chrześcijańska /SDKU/, Kierunek - Trzecia Droga /SMER/.

Konfederacia Odborovych Zvazov Slovenskej Republiky  (KOZ SR)

Confederation of Trade Unions of Slovak Republik 

81 570 Bratislava, Slovak Republic Odborarske nam.c.3 Przewodniczący: Ivan Saktor Tel. +421 - 2 5557 2907 Fax. +421 - 2 5556 1956 e-mail: internat.dep@kozsr.sk

Afiliacje: ICFTU International Confederation of Free Trade Union - Międzynarodowa Konfederacja Wolnych Związków Zawodowych MKWZZ), ETUC European Trade Union Confederation, EKZZ -Europejska Konfederacja Związków Zawodowych, TUAC - Trade Union Advisory Comitee - Związkowy Komitet Doradczy przy OECD.

Historia

KOZ SR wywodzi się z CS KOS (Czechoslovak Confederation Tradu Unions) utworzonej w marcu 1990 r. na krajowym kongresie, którego delegaci zostali wybrani w ogólnokrajowych wyborach w zakładach pracy. Majątek odziedziczyła po poprzedniej Centralnej Radzie Związków Zawodowych (URO). W kwietniu 1990 Konfederacja Związków Zawodowych powstały dla każdego z krajów: CMK CSKOS - Czesko-Morawska Izba CSKOS i Konfederacja Związków Zawodowych Słowackiej Republiki (KOZ>SR) a w czerwcu nazwa organizacji zmieniła się na Czeską i Słowacką Konfederację Związków Zawodowych. Od tego czasu, ponieważ narastały tendencje separatystyczne, nowe organizacje próbowały unikać podziału według linii krajowych. Dopiero w lipcu 1992 obszerne memorandum CS KOS przewidziało tragiczne skutki gospodarczo-społeczne polityki separacji obu krajów. Mimo, że związkowcy byli przeciwni podziałowi, zmuszono ich do jego przeprowadzenia. W ten sposób w Czechach powstała Czesko-Morawska Konfederacja Związków Zawodowych (CMKOS) a na Słowacji Konfederacja Związków Zawodowych Republiki Słowackiej (KOZ SR).

KOZ SR stara się bronić praw związkowych i człowieka w kontekście społeczno-gospodarczym. Próbowano to sterować metodą politycznie bezstronną. Podążając za kongresem w październiku 1996, premier Meciar zarzucił partii SDL Social-Demokratycznej Lewicy poszukiwanie politycznej siły poprzez Konfederację. SDL-owcy zamierzali utworzyć własne związki w przypadku gdyby nie mieli kontroli nad KOZ SR.

W 1999 r. KOZ SR koncentrowała się na problemie wzrastającego bezrobocia za rządów Dziurindy. Demonstracja w Bratysławie pod przewodnictwem KOZ SR we wrześniu 1999 r. protestowała przeciw polityce w sile 40 000 uczestników. 9.XI 1999 r. zorganizowała serię blokad na drogach.

Do KOZ SR jest afiliowanych 39 związków branżowych. KOZ SR jest dobrowolnym stowarzyszeniem federacji związkowych i innych stowarzyszeń w Republice Słowackiej, będących na tej samej pozycji co federacje związkowe, które są afiliowane aby popierać prawa związkowe, człowieka i reprezentować interesy członków związku.

Podstawową misją KOZ SR jest afiliowanie federacji związkowych i stowarzyszeń w celu obrony praw związkowych i promowania ich interesów gospodarczo-społecznych i kulturalnych.

Fundamentalnym celem KOZ SR jest krzewienie wolności i wniesienie udziału w ustawodawstwo, solidarność oraz zagwarantowanie praw człowieka i cywilnych.

KOZ SR dąży w szczególności do:

• wzmocnienia demokratycznego ustawodawstwa państwa i jego demokratycznych instytucji
• wzmocnienia rozwoju wolności obywateli
• wzmocnienia polityki demokratycznej w krajowej gospodarce
• wyeliminowania każdej formy dyskryminacji
• zredukowania znaczenie stopy bezrobocia
• tworzenia nowych możliwości pracy i takich narzędzi na rynku pracy, które ochronią ją
• popierania trójstronności i zasad dialogu społecznego
• wzmocnienia praw związkowych i praw pracowniczych w ustawodawstwie pracy, ubezpieczeniach społecznych i negocjacjach zbiorowych
• wspierania BHP w pracy

Liczba członków: ok. 400 000

Całkowite uzwiązkowienie: 25,9%, co czwarty obywatel jest członkiem związku

Organy Konfederacji:

• Kongres - odbywa się co 4 lata
• Zgromadzenie Konfederalne
• Rada Związków
• Kierownictwo Konfederacji
• Prezydium Konfederacji
• Komisja Rewizyjna Finansów
• Senat Arbitrażowy Konfederacji
• Organy regionalne Konfederacji

Układy zbiorowe

W Republice Słowackiej są dwa typy układów zbiorowych bazujących na dokumencie układu zbiorowego:

• porozumienie zbiorowe na wyższym poziomie podpisane między związkami branżowymi i poszczególnymi związkami pracodawców -ważnymi dla całego sektora /branży/
• porozumienie zbiorowe na poziomie zakładu pracy podpisane między lokalnymi organizacjami związkowymi a odpowiednim kierownictwem zakładu /spółka akcyjna/

Dialog Społeczny

W maju 1999 r. Rada Krajowa Republiki Słowackiej przyjęła dokument o partnerstwie ekonomiczno-społecznym (tak nazywał się dokument Komisji Trójstronnej). Dokument ten reguluje trójstronne stosunki i określa reprezentację w Radzie Porozumienia Ekonomiczno-Społecznego (CESA), uwzględniając reprezentację różnych partnerów społecznych. Reprezentacja partnerów społecznych w CESA: rząd, Federacja Związku Pracodawców i Stowarzyszeń (AZZZ) oraz Konfederacja Związków Zawodowych Republiki Słowackiej (KOZ SR).

CESA jest upoważniona do zakładania (ustalania) stałych lub ad hoc grup roboczych do: pojednywania, wydawania opinii i rekomendacji dot. zasadniczych zagadnień rozwoju ekonomiczno-społecznego. Wnioski CESY mają charakter rekomendacji w odniesieniu do rządu i parlamentu. Dialog społeczny rozwija się na różnych poziomach.

Oprócz KOZ SR - najwyższej centrali związkowej Republiki Słowackiej istnieją inne 2 centrale związkowe:

Konfederacja Sztuki i Kultury (KUK) i Niezależny Chrześcijański Związek Słowacji (NKOS).

KOZ SR utrzymuje ścisłe kontakty z KUK, formalne i nieformalne, czy też nieformalne konsultacje w takich problemach jak popieranie praw związkowych i relacji pracowników, pracodawców i obywateli. KUK i KOZ SR podpisały porozumienie o obustronnej współpracy, która jest regularnie oceniana i rozszerzana o dalsze tematy .

Kontakty z NKOS są inne niż z KUK, mimo umowy, są bardziej formalne. Różnice poglądów dot. problemów praw związkowych i regulacji stosunków pomiędzy pracodawcą i pracownikami doprowadziły do wypowiedzenia tej umowy, 23.I.2003 r.

KOZ SR utrzymuje sporadyczne kontakty z niektórymi związkami branżowymi /federacjami/ działając niezależnie w Republice Słowackiej.