|
|
Jak mogę skontaktować się ze związkami
zawodowymi za granicą? 
Confédération Française Démocratique du Travail (CFDT)
www.cfdt.fr
confederation@cfdt.fr
Linki do danych adresowych poszczególnych struktur organizacyjnych CFDT
(w poszczególnych regionach, związanych z określonymi sektorami, adresy stron
internetowych oraz organizacji międzynarodowych) znajdują się na stronie : http://www.cfdt.fr/cfdt_a_z/reseau/accueil.htm
Confédération Générale du Travail (CGT)
www.cgt.fr
Lista kontaktów do poszczególnych federacji zawodowych:
http://www.cgt.fr/internet/html/structure/?action=fd
Formularz na stronie www służący do przesyłania wiadomości znajduje się pod adresem
: http://www.cgt.fr/internet/html/ecrire/
Adres :
263, rue de Paris
93 516 Montreuil
Tél. : 01 48 18 80 00
Fax : 01 49 88 18 57
Force ouvriere - FO
http://www.force-ouvriere.fr/
Lista kontaktów do poszczególnych federacji zawodowych:
http://www.force-ouvriere.fr/page_principal/fede/index.asp
Lista kontaktów do organizacji terytorialnych:
http://www.force-ouvriere.fr/page_principal/ud/index.asp
Od 19 czerwca do 19 września tego roku, w ramach projektu realizowanego wspólnie
przez NSZZ "Solidarność" i francuski związek Force Ouvriere można w języku
polskim zasięgnąć informacji z zakresu francuskiego prawa pracy szczególnie w sektorze
hotelarstwa, gastronomii i rolnictwa:
tel z Polski: +336 34 49 39 75
tel. Z Francji 06 34 49 39 75
e-mail: francja.spspoz@solidarnosc.org.pl
Czy rynek pracy tego kraju jest otwarty dla
Polaków?
Do maja 2009 Francja zamierza utrzymać przejściowe ograniczenia w dostępie obywateli
nowych państw członkowskich do francuskiego rynku pracy. Jednak od maja 2006 r.
francuski rynek pracy jest otwarty dla wybranych sektorów ( budownictwo i roboty
publiczne, hotelarstwo, gastronomia i żywienie, rolnictwo, mechanika i obróbka metali,
przemysł przetwórczy, handel i sprzedaż oraz utrzymanie czystości) oraz 61 zawodów.
Ułatwienia w dostępie polegają na uproszczeniu procedury wydawania zezwoleń na prace
poprzez zniesienie testu rynków pracy dla wybranych zawodów i sektorów.
Jakich formalności musze dopełnić,
aby legalnie podjąć prace?
Osoba ubiegająca się o zatrudnienie nie może przyjechać do Francji w celu
poszukiwania pracy, o ile nie posiada uregulowanego pobytu (np. karta pobytu na czas
określony).
Aby legalnie pracować we Francji, należy posiadać kartę pobytu i pozwolenie na
pracę. W ciągu dwóch pierwszych miesięcy od przybycia na terytorium Francji należy
złożyć wniosek o wydanie karty pobytu w prefekturze, podprefekturze, merostwie lub
komisariacie policji w zależności od miejsca, gdzie dana osoba przebywa. Przyszły
pracownik powinien dołączyć do wniosku poświadczenie zatrudnienia podpisane przez
pracodawcę, określające między innymi przewidywany okres zatrudnienia.
Polski obywatel pracujący we Francji (w zależności od czasu wykonywanej przez niego
pracy) jest zobowiązany do posiadania jednego z poniższych dokumentów:
- karta pobytu tymczasowego z dopiskiem "pracownik najemny" (la carte de séjour
temporaire salarié), która pozwala zarówno na pobyt jak i pracę; wydawana jest na rok
i upoważnia do wykonywania jednego lub kilku zawodów wskazanych na karcie; może być
odnawiana (przedłużana),
- karta pobytu tymczasowego z dopiskiem "pozwolenie tymczasowe na pracę" (la
carte de séjour temporaire "autorisation provisoire de travail"); pozwolenie to
jest wydawane na odnawialny okres dziewięciu miesięcy; czas trwania i okres ważności
karty pobytu zależy od czasu trwania tymczasowego zezwolenia na pracę; ten rodzaj karty
pracy nie zezwala na zmianę pracodawcy, ani na pozostanie we Francji dłużej niż
pozwala na to okres tymczasowego zezwolenia na pracę,
- umowa na pracę sezonową - zezwala na pracę sezonową u określonego pracodawcy w
czasie nie mogącym w zasadzie przekroczyć 6 miesięcy na przestrzeni 12 miesięcy.
Przebywając na terenie Polski osoba zainteresowana podjęciem pracy we Francji
zgłasza się do Krajowej Agencji Przyjmowania Cudzoziemców i Migracji (ANAEM) z biurem w
Warszawie, gdzie może uzyskać informacje o możliwościach zatrudnienia we Francji, a
także złożyć i odebrać odpowiednie dokumenty. Agencja kieruje także pracownika na
konieczne badania lekarskie.
Polskę i Francję łączą dwie umowy o zatrudnieniu: w sprawie wymiany stażystów
zawodowych z 1990 r. oraz o zatrudnieniu we Francji polskich pracowników sezonowych z
1992 r
Więcej informacji oraz oferty pracy można znaleźć na stronach: www.praca.gov.pl , www.infostages.com
lub www.cidj.com
Czy pracując za granica mogę uniknąć
"podwójnego opodatkowania"?
Przypadku Francji metodą służącą unikaniu 'podwójnego opodatkowania" jest
także tzw. Metoda wyłączenia z progresją. Oznacza to, że w Polsce wyłącza się z
podstawy opodatkowania dochód osiągnięty za granicą. Jednak dla ustalenia stawki
podatku od pozostałego dochodu - osiągniętego w Polsce - stosuje się stawkę podatku
właściwą dla całego dochodu, tzn. łącznie z dochodem osiągniętym za granicą. Przy
zastosowaniu tej metody podatnik ma obowiązek składania zeznania rocznego, jeżeli:
- osiągnie w Polsce dochody podlegające opodatkowaniu według skali podatkowej,
- będzie chciał skorzystać z preferencyjnego rozliczenia rocznego, tzn. złożyć
zeznanie łącznie z małżonkiem lub opodatkować dochody w sposób przewidziany dla
osób samotnie wychowujących dzieci.
Jakie progi podatkowe obowiązują?
We Francji obowiązuje 5 progów podatkowych dla podatku dochodowego od osób
fizycznych. Roczny dochód w wysokości do 5.515 EUR jest zwolniony z podatku.
Powyżej tej kwoty obowiązuje stawka 5,5%, powyżej 10.846 EUR - 14%, powyżej 24. 432
EUR - 30% a powyzej 65. 559 40%. Jednak Francuskie prawo podatkowe zawiera wiele
wyjątków i ulg podatkowych, a więc wysokość podatku dla poszczególnych osób jest
bardzo zróżnicowana.
Inne podatki to m.in.:
- podatek od nieruchomości płacony przez jej właściciela;
- roczna licencja audiowizualna dla posiadaczy jednego lub więcej odbiorników
telewizyjnych;
- VAT (Value Added Tax): istnieją trzy różne stawki w zależności od rodzaju produktu.
Czy pracując będę podlegać
ubezpieczeniom zdrowotnym?
- We Francji osoby mające uprawnienia do ubezpieczenia zdrowotnego mogą otrzymać kartę
zwaną "Carte Vitale" . Jest to karta chipowa w kolorze zielonym, która stanowi
potwierdzenie prawa do ubezpieczenie przez okres 4 lat. Karta ta stopniowo zastępuje
zaświadczenia wydawane przez lekarzy. Dzięki niej refundacja świadczeń przebiega
sprawniej.
- Pacjent zobowiązany jest do pokrycia kosztów leczenia, (wizyta lekarska, recepty), a
następnie koszty te są refundowane.
- W razie hospitalizacji ubezpieczony płaci dzienną stawkę za każdy dzień pobytu w
szpitalu. Nie jest ona pokrywana przez instytucję ubezpieczeń społecznych. Możliwe
jest pokrycie tego świadczenia w ramach odrębnej umowy ubezpieczenia
Jakie zasady obowiązują w odniesieniu do
ubezpieczeń społecznych (emerytury/renty)?
W tym zakresie obowiązują takie zasady, jak w pozostałych krajach UE. Informacje te
znajdują się w części ogólnej dotyczącej Europy (link). Więcej informacji na
stronie: http://www.mps.gov.pl/index.php?gid=67
oraz http://www.cleiss.fr (Centre des
Liaisons Européennes et Internationales de Sécurité Sociale 11, Rue de La TourdesDames;
FR-75436 Paris; France; Tel. 00 33 1 45 26 33 41 Fax. 00 33 1 49 95 06 50;)
Jak szukać mieszkania?
Pracodawca nie ma obowiązku zapewnić pracownikowi mieszkania, o ile nie wynika to z
treści umowy miedzy stronami stosunku pracy. W samodzielnym poszukiwaniu pracy przydatne
mogą okazać się następujące strony WWW w języku angielskim: http://www.justlanded.com/english/france/tools/just_landed_guide/housing
http://www.justlanded.com/english/france/tools/just_landed_guide/housing/housing_options
: Zakwaterowanie na dłuższy i krótszy okres czas, hotele i rezydencje, jak vznaleźć
mieszkanie we Francji, wspólne mieszkanie mieszkania lub dom z druga osoba we Francji,
mieszkania dla studentów
http://www.justlanded.com/english/france/tools/just_landed_guide/housing/rental_contract
- To, co trzeba wiedzieć o umowach najmu mieszkania we Francji
http://www.justlanded.com/english/france/tools/just_landed_guide/housing/state_assistance
Jak otrzymać pomoc finansową w związku z zakwaterowaniem
http://www.justlanded.com/english/france/tools/just_landed_guide/housing/glossary
Francuskie zwroty i skróty związane z najmem lokali.
Do kogo mogę się zwrócić, jeżeli prawa
pracownika są łamane?
- Każdy pracodawca zobowiązany jest podać zakładzie pracy adres i telefon do
właściwego oddziału inspekcji pracy. W przypadku łamania praw pracowniczych przez
pracodawcę można także zwrócić się do związku zawodowego.
- Ogólnych informacji nt. francuskiego prawa pracy można szukać także pod numerem:
Info Emploi (0 821 347 347 - 0,12 EUR/min.), lub na stronie www.travail.gouv.fr
Niekiedy konieczny może okazać się kontakt z konsulatem lub Ambasadą Polski.
Jakie warunki pracy obowiązują?
Informacje dotyczące warunków pracy sezonowej w sektorze hotelarstwa, gastronomii i
rolnictwa można odnaleźć na stronach Sekretariatu
Przemysłu Spożywczego NSZZ "Solidarność."
- System źródeł prawa pracy (aktów prawnych i umów zawierających prawa i obowiązki
pracowników i pracodawców) we Francji zbliżony jest do systemu polskiego.
- Najważniejszym aktem jest Kodeks pracy, który Reguluje w sposób ogólny stosunki
pomiędzy pracownikami i pracodawcami oraz ustanawia minimalne warunki zatrudnienia.
- Partnerzy społeczni (związki pracowników i pracodawców mogą także zawierać
Układy zbiorowe i porozumienia branżowe. Uzupełniają one kodeks pracy. Ich celem jest
dostosowanie warunków pracy do potrzeb danego sektora zawodowego, a nawet poprawy
postanowień Kodeksu pracy. Istnieją różne układy i porozumienia w zależności od
sektora działalności, w którego skład wchodzi każde przedsiębiorstwo.
- Układ zbiorowy znajdujący zastosowanie w danym przedsiębiorstwie nie może zawierać
postanowień mniej korzystnych dla pracownika aniżeli normy Kodeksu pracy.
- Porozumienia zakładowe są negocjowane przez kierownika przedsiębiorstwa i delegatów
związkowych. Ich zadaniem jest dostosowanie do potrzeb przedsiębiorstwa norm prawa pracy
i układów zbiorowych. Niemniej, od czasu wejścia w życie ustawy z dnia 4 maja 2004
roku, porozumienia zakładowe mogą w być mniej korzystne dla pracowników niż
porozumienia branżowe.
- Umowa o pracę ustala, w ramach znajdującego zastosowanie układu zbiorowego, reguły
dotyczące indywidualnych warunków zatrudniania i wykonywania pracy przez pracownika w
danym przedsiębiorstwie.
- Umowa o pracę nie może zawierać postanowień mniej korzystnych dla pracownika od
tych, które znajdują w stosunku do niego zastosowanie z mocy Kodeksu pracy i Układu
zbiorowego. Musi ona być podpisana przez pracodawcę i przez pracownika.
- Umowa o pracę musi być sporządzona w języku francuskim i zgodna z prawem francuskim,
jednak Pracownicy nie będący Francuzami, skierowani do pracy w ramach umowy
podwykonawczej, muszą posiadać umowę o pracę sporządzoną w języku francuskim oraz w
języku kraju, z którego pochodzą.
Czas pracy
- Czas pracy we Francji wynosi 35 godzin tygodniowo. Od zasady tej istnieją jednak pewne
wyjątki.
- Wysokość wynagrodzenia za nadgodziny ustalana jest najczęściej w układach
zbiorowych pracy. Nie może być ono jednak niższe niż stawka godzinowa + 10% . Jeżeli
zakładu pracy nie obejmuje układ zbiorowy, wynagrodzenie za nadgodziny wynosi 1.25% za
pierwsze 8 godzin nadliczbowych I 1.50% za każdą następną godzinę.
- Tydzień pracy trwa od poniedziałku do piątku. Czas pracy w ciągu dnia zależy od
przedsiębiorstwa, , sektora, zwyczajów panujących w firmie czy regionu Francji. Prace
rozpoczyna się zazwyczaj o 8.30-9.30, a kończy o 17.30- 19.00. W trakcie dnia jest
zazwyczaj godzinna przerwa na lunch. Przerwa ta nie jest wliczana do czasu pracy. W wielu
firmach przerwa ta jest krótsza, aby można było wcześniej skończyć pracę.
Urlopy
- Każdy pracownik ma prawo do 2,5 dni urlopu za każdy miesiąc pracy. Daje to w sumie 5
tygodni urlopu (soboty liczone sa jako "dni pracy"). Termin urlopu uzgadnia się
z pracodawcą. Niekiedy pracownik może wziąć urlop dopiero po ukończeniu pierwszego
roku pracy.
- Tradycyjnie urlopy mają miejsce w sierpniu.
- W niektórych firmach wprowadzenie 35- godzinnego tygodnia pracy nastąpiło poprzez
przyznanie większej liczby dni urlopu, które noszą nazwę RTT (Réduction du temps de
travail). Może to być nawet 15 dni rocznie, jednak to pracodawca najczęściej decyduje,
w jakim terminie należy te dni wykorzystać.
- W niektórych, zwłaszcza większych , firmach pracownicy otrzymuja dodatkowe dni wolne
związane z ich stażem pracy (ancienneté) lub dni wolne w okresie Świąt Wielkanocnych
i Bożego Narodzenia.
- Dni wolne od pracy należą się pracownikowi w związku z takimi zdarzeniami jak
urodzenie dziecka, śmierć bliskiego członka rodziny, zawarcie małżeństwa czy
przeprowadzka. Liczba dni wolnych jest różna w różnych zakładach pracy.
- Jeżeli pracownik przepracował u jednego pracodawcy ponad trzy lata może poprosić o
tzw. (année sabbatique). Jest to rok urlopu bezpłatnego, z tym, że w tym czasie
pracownik zachowuje prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, a po tym okresie
może wrócić na swoje lub równoległe stanowisko pracy.
Urlop macierzyński (Congé de maternité)
- Każda matka ma prawo do co najmniej 16-tygodniowego płatnego urlopu macierzyńskiego.
Do sześciu tygodni można wykorzystac przed urodzeniem dziecka (repos prenatal) a
pozostała część po jego urodzeniu (repos postnatal). Można skrócić okres urlopu
macierzyńskiego jednak osiem tygodni, z których sześć wypada po urodzeniu dziecka,
jest obowiązkowe. Po urodzeniu trzeciego dziecka przysługuje dłuższy urlop: 8 tygodni
przed urodzeniem i 18 tygodni po urodzeniu dziecka.
- Podczas urlopu macierzyńskiego pracownica otrzymuje świadczenia z ubezpieczenia
społecznego. Dodatkowo wiele układów zbiorowych pracy pozwala na wypłatę
wynagrodzenia także w czasie urlopu macierzyńskiego.
Urlop rodzicielski dla ojca (Congé de paternité)
- Każdy ojciec nowonarodzonego dziecka ma prawo do 11 dni urlopu (18 dni w przypadku
urodzenia bliźniąt lub większej liczby dzieci). Urlop ten musi być wykorzystany w
okresie do czterech miesięcy po przyjściu na świat dziecka. Przed urlopem należy
poinformować pracodawcę miesiąc wcześniej o zamiarze skorzystania z niego. Urlop ten
można połączyć także z przysługującymi pracownikowi trzema wolnymi dniami z okazji
urodzenia dziecka
Minimalne wynagrodzenie
- We Francji istnieje minimalna płaca zwana SMIC (Salaire Minimum Interprofessionnel de
Croissance). Pracownik, zgodnie z prawem, nie może otrzymać niższego wynagrodzenia.
Płaca SMIC brutto od 1 lipca 2006 r. wynosi 8,27 EUR na godzinę czyli 1 254,28 EUR
miesięcznie, odejmowane są od niej podatek i składka na ubezpieczenie społeczne w
wysokości około 23%. Wysokość SMIC zmienia się co roku począwszy od 1 lipca.
- Niektóre zawody i rodzaje pracy objęte są układami zbiorowymi. W układach tych
określane jest minimalne wynagrodzenie, świadczenia w czasie choroby oraz wynagrodzenie
za pracę w godzinach nadliczbowych, w dni wolne, niedziele i święta.
- Pracodawcy zobowiązani są doprowadzenia co roku negocjacji płacowych. W zależności
od wielkości firmy i sektora działalności, negocjacje te prowadzone są na różne
sposoby, jako negocjacje prowadzone przez związki zawodowe po rozmowy z indywidualnymi
pracownikami.
- Płaca netto i płaca brutto: W trakcie negocjacji z pracodawcą najczęściej mowa jest
o wynagrodzeniu brutto. Oznacza to wynagrodzenie, od którego odliczane są składki na
ubezpieczenie społeczne, składki na dobrowolne ubezpieczenie. Płaca netto to kwota,
która pracownik otrzymuje już po dokonaniu odliczeń
- W razie nieobecności w pracy, jeżeli w żaden sposób nie zostało ustalone
wynagrodzenie za nieobecność, pracodawca może obniżyć wynagrodzenie o to należne za
czas nieobecności. Jednocześnie pracodawca zobowiązany jest do zapłaty za czas
przepracowany, także za pracę w godzinach nadliczbowych.
- Prawo zakazuje ustalenia wynagrodzenia zap race jako współczynnika od najniższego
wynagrodzenia lub indeksu wzrostu cen.
Co robić w razie wypadku przy pracy?
Taka sama procedura i świadczenia obowiązuje w razie nastąpienia wypadku w pracy i
wypadku w drodze w/z pracy
- Formalności: Ofiara wypadku powinna poinformować o nim pracodawcę w ciągu 24 godzin,
chyba, że nie było to możliwe ze względu na wystąpienie siły wyższej lub
uzasadnionej przyczyny. Natomiast pracodawca powinien złożyć zawiadomienie o wypadku
przy pracy do CPAM (Caisse Primaire d'Assurance Maladie - odpowiednika Kasy Chorych) w
czasie 48 godzin od powzięcia informacji o wystąpieniu takiego wypadku.
Odszkodowania
- Odszkodowanie za każdy dzień nieobecności w pracy z ubezpieczenie społecznego i
dodatek wypłacany przez pracodawcę,
- Pokrycie 100% kosztów związanych z leczeniem (wizyty lekarskie, zsakup lekarstw,
operacje chirurgiczne),
- Renta albo odszkodowanie pieniężne w razie utraty zdolności do pracy,
- Renta dla członków rodziny pracownika zmarłego na skutek wypadku przy pracy.
Choroba zawodowa
- Formalności: Deklaracja chorego złożona w CPAM w trakcie 15 dni od przerwania pracy
na skutek choroby.
|
