czolowka.gif (28330 bytes)

Serwis Informacyjny Solidarności

Aktualności - marzec 2008 r.

Kobietom trudniej na rynku pracy

(07.03) Pomimo tego, że kobiety nie ustępują mężczyznom pod względem wykształcenia, większość z nich nadal jest zatrudniona na stanowiskach wymagających niższych kwalifikacji i oferujących niższą płacę.

Chociaż walka z dyskryminacją kobiet trwa od 100 lat, ciągle sytuacja kobiet na rynku pracy jest gorsza niż sytuacja mężczyzn. Inwestycje w szkolenie i kształcenie ustawiczne kobiet nadal nie są postrzegane jako opłacalne z ekonomicznego punktu widzenia. Natomiast zróżnicowanie płac mężczyzn i kobiet wynosi nadal średnio około 15 proc. w 27 państwach członkowskich UE, a w niektórych krajach przekracza nawet 20 proc.

W swoim sprawozdaniu do Parlamentu Europejskiego, Komisja Europejska stwierdza, że kobiety są siłą napędową wzrostu zatrudnienia w Europie. Od rozpoczęcia realizacji strategii lizbońskiej w 2000 r. kobiety zajęły sześć z ośmiu milionów utworzonych w Europie miejsc pracy. Obecnie 56,3 proc. kobiet w UE jest zatrudnionych (70,9 proc. mężczyzn). W strategii lizbońskiej założono, że w 2010 r. 60 proc. kobiet powinno znaleźć zatrudnienie.

Nie byłoby w tym nic niezwykłego, gdyby nie fakt, że co zauważa Komisja Europejska, kobiety ciągle mają poważne kłopoty z godzeniem życia zawodowego i rodzinnego. Stopa zatrudnienia kobiet w wieku 20-49 lat mających dzieci spada aż o 15 proc. w stosunku do średniej. Według danych Eurostatu w Polsce ponad 24 proc. kobiet w wieku 24-54 lata jest poza rynkiem pracy, z czego aż połowa z powodów rodzinnych. Jedną z przyczyn tego stanu rzeczy jest fakt, że ośrodki opieki nad dziećmi i inne środki umożliwiające godzenie życia zawodowego i prywatnego, w większości krajów są w dalszym ciągu niewystarczająco dostępne, często złej jakości i zbyt drogie. Tymczasem tam, gdzie państwo umożliwia rodzinie zapewnienie niedrogiej i dobrej jakości opieki nad dziećmi wskaźniki zatrudnienia kobiet są wysokie, np. w Belgii, Holandii, Danii, Finlandii.

- W Polsce sprawa godzenia życia rodzinnego i zawodowego jest uważana za indywidualną sprawę każdego pracownika. Oznacza to, że jeśli kobieta chce być matką i jednocześnie chce pracować to jest to, tylko jej sprawa i jej najbliższych, jak ułoży sobie życie. Może wydać większość swoich zarobków na opiekunki, może zdąży zapisać dziecko przed urodzeniem do żłobka, a może będzie miała szczęście i jej dzieckiem zaopiekuje się babcia - mówi Danuta Wojdat pełnomocnik Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" ds. kobiet.

Zdaniem Danuty Wojdat możliwość godzenia życia rodzinnego i zawodowego to jeden z podstawowych warunków decydujących o jakości pracy i życia kobiet. Tymczasem ostatnie pomysły rządu na zmiany w kodeksie pracy zmierzające do zniesienia niektórych przepisów u pracodawców zatrudniających do 10 pracowników oraz wzrastająca elastyczność rynku pracy uderzają przede wszystkim w kobiety. Szczególnie niekorzystne dla pracowników może być uchylenie przepisów dotyczących: prowadzenia ewidencji czasu pracy, prowadzenia regulaminu wynagradzania, konsultacji zwolnienia pracownika ze związkiem zawodowym, ochrony przed zwolnieniem kobiet w ciąży i pracowników przed emeryturą, przywrócenia do pracy pracownika po wygranym przez niego procesie sądowym.

- Ciągle mówi się o elastycznym prawie pracy i podwyższaniu wieku emerytalnego kobiet, ale coraz mniej o podwyższeniu składki na ubezpieczenie emerytalne rodziców przebywających na urlopach wychowawczych - dodaje Wojdat. W Polsce za rodziców przebywających na urlopach wychowawczych odprowadzana jest najniższa możliwa składka - 80 zł. W nowym systemie emerytalnym negatywnie wpłynie to na wysokość przyszłych emerytur.

Komisja Europejska zwraca również uwagę, że kobietom częściej niż mężczyznom grozi ubóstwo. Szczególnie w wieku podeszłym i samotnie wychowujących dzieci. Jedną z przyczyn jest ciągle istotna różnica między zarobkami kobiet i mężczyzn, która średnio w UE wynosi 15 proc. Według danych międzynarodowego portalu www.wageindicator.org w Polsce różnica zarobków między kobietami a mężczyznami wynosi 23 proc. Te same badania pokazują, że tam, gdzie pracownicy są zorganizowani w związek, różnice w zarobkach mężczyzn i kobiet są mniejsze. W Polsce to zróżnicowanie zmniejsza się z 28 proc. (pracownicy nieuzwiązkowieni) do 17 proc. (członkowie związku)

- Trzeba rozmawiać o zmniejszaniu różnic w zarobkach i umożliwieniu kobietom godzenia życia rodzinnego i zawodowego, a nie tylko o ograniczaniu praw pracowników zatrudnionych u małych przedsiębiorców, co dotknie także kobiety - uważa Danuta Wojdat.

Dzień Kobiet - został ustanowiony dla upamiętnienia strajku 15 tysięcy kobiet, pracownic fabryki tekstylnej, które 8 marca 1908 roku w Nowym Jorku domagały się praw wyborczych i polepszenia warunków pracy. Właściciel fabryki zamknął strajkujące w pomieszczeniach fabrycznych z zamiarem uniknięcia rozgłosu. W wyniku nagłego pożaru zginęło 129 kobiet.

W dniu 8 marca 1910 roku na zjeździe w Kopenhadze z inicjatywy Klary Zetkin ustanowiono święto wszystkich kobiet. Po raz pierwszy święto to obchodzono 8 marca 1911.

Dział Informacji KK