Dział Ekspercki

Lista imienna

(11.07) Pracodawca nie ma prawa żądać od organizacji zakładowej imiennej listy członków związku. Ostateczną decyzję w tej sprawie na wniosek KZ NSZZ "Solidarność" przy Banku Zachodnim WBK S.A. wydał Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych.

Pod koniec czerwca GIODO nakazał Bankowi Zachodniemu WBK S.A. zaprzestania stosowania praktyki polegającej na pozyskiwaniu od NSZZ "S" informacji o osobach korzystających z obrony związku w formie imiennej listy pracowników. Związki nie podają list swoich członków, obawiając się, że skończy się to dla tych pracowników zwolnieniem z pracy, albo nie przedłużeniem umowy o pracę, jeśli była to umowa na czas określony. Ostatnio również Sąd Najwyższy był w tej sprawie dla związkowców nieprzychylny.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych posiada szerokie kompetencje. Do jego zadań należy w szczególności kontrola zgodności przetwarzania danych z przepisami o ochronie danych osobowych, a także wydawanie decyzji administracyjnych i rozpatrywanie skarg w sprawach wykonywania przepisów. Informacje o przynależności do związku zawodowego należą do kategorii tzw. "szczególnie chronionych" wymienionych w art. 27 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych. Ten właśnie przepis skłonił Henryka Polarczyka Przewodniczącego Komisji Zakładowej oraz Dariusza Gojowczyka zastępcy Przewodniczącego przy Banku Zachodnim WBK S.A., do złożenia wniosku o wydanie decyzji administracyjnej w sprawie przetwarzania danych osobowych członków związku przez Bank Zachodni WBK S.A. Stosunki organizacji z pracodawcą naszym zdaniem od dłuższego czasu nie układają się dobrze. W styczniu Bank wypowiedział umowę o pracę Dariuszowi Gojowczykowi podlegającemu szczególnej ochronie stosunku pracy, ale sąd wydał wyrok który uznał że wypowiadając mu umowę pracodawca w sposób rażący naruszył przepisy prawa. Pracodawca mimo wyroku nie przywrócił Darka do pracy i obecnie przed sądem toczy się kolejny proces o przywrócenie do pracy w związku z bezprawnym wypowiedzeniem. To nie jedyny zresztą przykład nękania działaczy, wcześniej mój zastępca ukarany został karą nagany i w tym wypadku sąd uznał, że kara była bezzasadna. Jak widać pracodawca podejmuje działania aby zniechęcić naszą organizację do działania, kolejna próba to właśnie żądanie przedstawienia listy imiennej wszystkich członków organizacji zakładowej. Wobec tego, że przepisy nie nakładają na nas obowiązku przedstawiania wykazu wszystkich pracowników którzy zapisali się do organizacji oraz osób które zwróciły się do nas o obronę, postanowiliśmy aby ostatecznie Generalny Inspektora Ochrony Danych Osobowych podjął decyzję czy żądanie pracodawcy jest zasadne - mówi Henryk Polarczyk Przewodniczący KZ przy Banku Zachodnim WBK S.A. W uzasadnieniu decyzji czytamy, że pozyskiwanie od związku zawodowego danych pracowników w formie listy imiennej narusza jedną z podstawowych zasad przetwarzania danych osobowych, jaką jest zasada adekwatności. Zdaniem GIODO Bank pozyskuje w ten sposób dane osobowe pracowników objętych ochroną związkową również na zapas (ewentualna realizacja trybu z art. 38 kodeksu pracy, może ale nie musi się rozpocząć), co w świetle przepisów jest niedopuszczalne. Bank mając na uwadze unormowania wynikające przede wszystkim z przepisów ustawy o ochronie danych osobowych powinien bowiem realizować prawo z art. 30 ust. 21 ustawy o związkach zawodowych, poprzez indywidualne wystąpienie odnoszące się do poszczególnego pracownika. Inspektor nie kwestionuje prawa Banku do pozyskiwania informacji o pracownikach korzystających z ochrony związkowej, ale jedynie sposób realizacji tego prawa. Opłata za złożenie wniosku o wydanie decyzji wynosiła tylko 10 zł., a wydana decyzja GIODO jest ostateczna.

Zdaniem Ewy Podgórskiej - Rakiel z Biura Prawnego KK NSZZ "Solidarność" decyzja GIODO potwierdza, że obowiązek wynikający z art. 30 ust 21 ustawy o związkach zawodowych spoczywa na pracodawcy każdorazowo w momencie zaistnienia sprawy indywidualnej wynikającej ze stosunku pracy, co do której przepisy prawa wymagają współdziałania ze związkiem. Tym samym stanowisko GIODO podważa ostatnio prezentowaną linię orzeczniczą Sądu Najwyższego w kwestii sposobu ustalania kręgu osób reprezentowanych przez zakładową organizację związkową w indywidualnych sprawach pracowniczych. Wobec faktu, iż decyzja powyższa dotyczy konkretnego przypadku i wiąże tylko podmiot w stosunku do którego została wydana, organizacje zakładowe i międzyzakładowe NSZZ "Solidarność" od których pracodawcy żądają wykazu imiennego pracowników będących członkami związku, mogą wystąpić do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych o wydanie takiej decyzji w swojej sprawie.

• Dział Informacji KK