Dział Ekspercki

Rady pracowników: wyrok Trybunału

(02.07) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że niektóre przepisy ustawy o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji są niezgodne z konstytucją.

Wczoraj Trybunał Konstytucyjny, na wniosek Konfederacji Pracodawców Polskich, badał zgodność z konstytucją przepisów ustawy o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji. Skarga dotyczyła trybu wyboru i odwołania rady pracowników. TK stwierdził, że pozbawienie wpływu na wybór rady pracowników niezrzeszonych w związku zawodowym działającym w firmie, jest niezgodne z konstytucją.

Ze względu na konieczne zmiany legislacyjne, a także organizacyjne w zakładach pracy, w których powstały rady pracownicze wybrane przez reprezentatywne organizacje związkowe - Trybunał postanowił odroczyć utratę mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów.

Orzeczenie odraczające ma następujące skutki w rozpatrywanej sprawie w okresie przejściowym, tj. - licząc od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw do dnia wejścia w życie nowych przepisów ustawy. Po pierwsze - dotychczasowe rady pracownicze wybrane zarówno w trybie "związkowym" lub "mieszanym" jak i w trybie "załogowym" posiadają ważny mandat do sprawowania swoich ustawowych zadań. Po drugie - w nowych zakładach pracy, w których jest ustawowy obowiązek funkcjonowania rady pracowników, wybory do rad pracowniczych mogą się odbywać na dotychczasowych zasadach. Po trzecie - w kontekście odroczenia utraty mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów należy zwrócić uwagę, na to, że kadencja rady pracowników trwa 4 lata. Zdaniem TK, ustawodawca może jednak w przepisach przejściowych ustawy nowelizującej zaskarżone przepisy zezwolić na "dokończenie kadencji" przez rady wybrane w trybie "związkowym" i "mieszanym" przed ogłoszeniem wyroku.

Zdaniem dra Marcina Zielenieckiego z Działu Prawnego Komisji Krajowej z dużym prawdopodobieństwem zostanie powtórzony tryb negocjacji w Komisji Trójstronnej. - Może to być okazja do wyeliminowania dotychczasowych, licznych mankamentów ustawy o informowaniu (zakres informacji, których rada może żądać od pracodawcy, zakres pracodawców objętych ustawą, finansowanie działalności rad pracowników itp) - mówi dr Zieleniecki. Niestety, jego zdaniem pracodawcy nie będą zainteresowani taką nowelizacją ustawy o informowaniu, która zwiększy efektywność procesów informacyjno-konsultacyjnych w zakładach pracy. - Obawiam się, że rady pracowników staną się fikcją. Z naszego doświadczenia wynika, że tam gdzie rady były tworzone przez związki były bardziej aktywne od tych tworzonych przez pracowników niezrzeszonych. Nadal dużo będzie zależało od aktywności i siły organizacji związkowych - uważa Zieleniecki.

Prawo przestanie obowiązywać po 12 miesiącach od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.